Με πινέλα και εφημερίδες

«Υπάρχει κάποιος σήμερα που ξυπνά για να διαβάσει εφημερίδα ή μήπως το twitter ακύρωσε αυτή τη συνήθεια;» Είναι μια φράση από τις εκατοντάδες χιλιάδες που κυκλοφορούν στα σύγχρονα ηλεκτρονικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης και δίνει την εικόνα για τη συμμετοχή των εφημερίδων στην καθημερινότητα των ανθρώπων.

Η εφημερίδα από κατεξοχήν μέσο ενημέρωσης έγινε δευτεραγωνιστής; Πολλές οι απόψεις, οι χρηματοοικονομικές και κοινωνιολογικές θεωρίες, επομένως υπάρχει χώρος στη συζήτηση και από την πλευρά της τέχνης. Αυτό κάνουν λοιπόν και οι έλληνες και ξένοι καλλιτέχνες καλεσμένοι της αθηναϊκής αίθουσας τέχνης «The Breeder». Με τα έργα τους στην έκθεση «The Newspaper Show» που ανοίγει απόψε.

Η ομαδική έκθεση έχει ως κύριο άξονα την εφημερίδα. Και σύμφωνα με την άποψη του Γιώργου Βαμβακίδη, ενός από τους δύο υπευθύνους της Breeder, «οι καλλιτέχνες φροντίζουν με τον δικό τους ιδιότυπο τρόπο για τη διαιώνιση του μέσου, σε αντίθεση με τον ψηφιακό κόσμο και την οικονομική κρίση που απειλούν τα έντυπα ΜΜΕ με εξαφάνιση».

Οσο υπάρχει τέχνη θα υπάρχουν εφημερίδες, λένε οι δεκαπέντε συμμετέχοντες με τα έργα τους, καθώς εμπνεύστηκαν από το τυπογραφικό χαρτί, τις γραμματοσειρές, τους πηχυαίους τίτλους, τα πρωτοσέλιδα και τις φωτογραφίες των εφημερίδων. Και καθένας τους αντιμετωπίζει την εφημερίδα άλλοτε ως καμβά και πρώτη ύλη για να συνθέσει το δικό του ιδιότυπο κολάζ ή για να συσχετίσει τη δουλειά του και τα εκφραστικά του μέσα με σύγχρονες έννοιες που αποτελούν το περιεχόμενο των εφημερίδων.

Πληροφορία και αναγνώστης. Τυπωμένο χαρτί και παράθεση γεγονότων. Εικόνες, γραφήματα, σκίτσα, τίτλοι ειδήσεων και στήλες γνώμης. «Η εφημερίδα γίνεται στον δρόμο, στους συντάκτες, στο τυπογραφείο», έγραφε στο μυθιστόρημά του «Χαμένες Ψευδαισθήσεις» ο Ονορέ ντε Μπαλζάκ στα 1843.

Αυτό το πειστήριο των αντιθέσεων της ζωής χρησιμοποίησαν στις αρχές του περασμένου αιώνα ο Πάμπλο Πικάσο, ο Ζορζ Μπρακ, ο Χουάν Γκρις προχωρώντας τη ρήξη τους με τους κανόνες της ζωγραφικής. Οταν πειραματίζονταν στην τεχνική τού κολάζ στα 1912-13 κι έβαλαν κομμάτια από εφημερίδα στα έργα τους ζωγραφίζοντας διαφορετικά αντικείμενα.

Τα έργα τους αυτά δημιούργησαν το είδος που αργότερα χαρακτηρίστηκε «συνθετικός κυβισμός». Καθώς έναν αιώνα πριν η ιδέα της χρήσης εφήμερου υλικού για τη δημιουργία ενός έργου τέχνης διαχρονικής αξίας ήταν ριζοσπαστική. Πενήντα χρόνια αργότερα οι καλλιτέχνες της ποπ αρτ και της άρτε πόβερα συνέχισαν να χρησιμοποιούν την εφημερίδα στα έργα τους. Ωστόσο η εφημερίδα αλλάζει, ακολουθώντας τις εξελίξεις στο πέρασμα του χρόνου και στις συνθήκες της κοινωνίας. Είναι το μήνυμα που τονίζουν οι καλλιτέχνες του «Newspaper Show».