Αλληλεγγύη στη σκιά του ευρώ

Ηλεκτρονικά νομίσματα για συναλλαγές, ανταλλαγές προϊόντων και εργασιών, ένας κόσμος που προσπαθεί να βρει λύσεις στις δυσκολίες για να οργανώσει τη ζωή του στη σκιά του ευρώ ξεδιπλώθηκαν το βράδυ της περασμένης Τετάρτης, την παραμονή της «ιστορικής» Συνόδου των ευρωπαίων ηγετών που όλοι περίμεναν ότι θα αλλάξει την Ευρώπη, στην εκπομπή «Ερευνα» (Mega). Δίπλα στα μεγάλα σενάρια που χωρίζονται στα «καλά» και τα «κακά», με τα πρώτα να σημαίνουν την επιβίωση του ευρώ και την Ελλάδα εντός της ευρωζώνης και τα δεύτερα διάλυση των πάντων και κυρίως την Ελλάδα να απομένει σε μια δυσοίωνη για το μέλλον της οικονομική μοναξιά, παρουσιάζονται σκέψεις, απόψεις και ζωές, οι οποίες ήδη αποτυπώνουν τις δραματικές ανατροπές του κόσμου.

Καθώς μια όλο και πιο τρομακτική θριλερική ατμόσφαιρα περιβάλλει τις συναντήσεις των ηγετών, τις σχέσεις μεταξύ τους και την έλλειψη οράματος για την Ευρώπη, οι απλοί πλην τρομαγμένοι πολίτες προσπαθούν να βρουν άμεσες λύσεις για τα προβλήματα που τους πνίγουν. Και οι ιστορίες του 40χρονου Πέτρου που από τις σπουδές στο εξωτερικό Δημοσίων Σχέσεων έγινε σεφ σε μεγάλα εστιατόρια, για να βρεθεί άνεργος και άστεγος σήμερα, όπως και του Λάμπρου, κάποτε με οικογένεια, μεροκάματο και σπίτι, σήμερα χωρίς τίποτε από όλα αυτά, μοιάζουν να μπαίνουν μέσω της «Ερευνας» στην ανισοβαρή «ζυγαριά» του ευρωπαϊκού, συνολικού θεάματος που έχουν διαμορφώσει μέρα με τη μέρα, Σύνοδο με τη Σύνοδο (14 από τον Φεβρουάριο του 2010) στα ευρωπαϊκά μίντια οι σπασμοί της κρίσης χρέους.

Το κεντρικό φαντασμαγορικό υπερθέαμα της ευρωπαϊκής τραγωδίας συντέθηκε από τις επιθέσεις των αγορών, από σκληρά μέτρα, από αναιμικές λύσεις, από τις αλλεπάλληλες συναντήσεις Μέρκελ και Σαρκοζί που κατέληξαν να ανταλλάσσουν on camera φιλιά επί 24 μήνες και πλέον. Την ίδια ώρα επανεμφανίζονταν στον ευρωπαϊκό μιντιακό «διάλογο» τα στερεότυπα του τρόμου που θέλουν έναν λαό να χρίζεται «εχθρός» της ευημερίας όλων των υπολοίπων και αυτός είναι ο ελληνικός. Εν τω μεταξύ Ισπανία, Πορτογαλία και προσφάτως η Ιταλία ακολουθούν την ίδια ακριβώς διαδρομή με την Ελλάδα, με τις κυβερνήσεις τους να προσπαθούν να πείσουν ότι πράττουν εντελώς διαφορετικά, μέχρι που δάκρυα της υπουργού εκτάκτου ανάγκης στην Ιταλία, με τα οποία συνόδεψε την ανακοίνωση σκληρών μέτρων για τον ιταλικό λαό, επιστρατεύονται και εν τέλει ερμηνεύονται ως ουσιαστική πολιτική διαφορά μεταξύ των μέτρων που λαμβάνουν οι δυο κυβερνήσεις. Λες και το πρόβλημα είναι συναισθηματικό.

Χάσαμε τον μπούσουλα. Οι θεατές. Αλλά και η Ευρώπη ολόκληρη που άφησε στην άκρη το όραμα της σύγκλισης, της αλληλοβοήθειας για τη στήριξη των ασθενέστερων – όπως θυμίζει ο κ. Χριστοδουλάκης ότι ήταν μια από τις βασικές παραμέτρους κάποτε του ευρώ – και πληρώνει τελικά τη σύνθλιψη των ονείρων της από την κερδοσκοπική εξαλλοσύνη των ισχυρότερων χωρών εις βάρος των ασθενέστερων.

Και ενώ περιμέναμε προχθές την «ιστορικής σημασίας» Σύνοδο των ηγετών της Ευρώπης, η συζήτηση για «αποβολή της Ελλάδας», για «επιστροφή στη δραχμή» και όλα αυτά τα «απαγορευμένα» ώς χθες θέματα άρχισαν να εμφανίζονται όλο και συχνότερα, όπως και εικόνες, ρεπορτάζ και αφιερώματα στην ελληνική φτώχεια που διευρύνεται.

«Δεν μπορώ να φανταστώ ότι η Ευρώπη θα αυτοκτονήσει», θα πει στον φακό της «Ερευνας» ο Ζακ Αταλί, σύμβουλος του Μιτεράν και από τους αρχιτέκτονες του ευρώ, που εξηγεί ότι η ολιγωρία των ηγετών οδήγησε μια Ευρώπη με κρίση χρέους που αρχικά μετρούσε μερικά δισεκατομμύρια σε μια κρίση που μετράει ήδη δύο τρισεκατομμύρια. «Το χρέος της Ελλάδας δεν αντιπροσωπεύει παρά το 4,5% του συνολικού ευρωπαϊκού χρέους… Αν μηδένιζε απλώς τις αμυντικές της δαπάνες, θα ξεπερνούσε την κρίση». «Σταματάει ο νους μου», είπε αυθόρμητα στην κάμερα. Το ίδιο και ο δικός μας.

Καθώς η εκπομπή τοποθετούσε δίπλα στα σενάρια των οικονομολόγων, τις αναλύσεις και τις απόπειρες να προβλέψουν τις εξελίξεις στην πικρή ελληνική πραγματικότητα, με τραγικούς «σταθμούς» το Χωριό SOS, όπου όλο και περισσότεροι έλληνες γονείς αφήνουν τα παιδιά τους γιατί δεν μπορούν να τα φροντίσουν, τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα στο Πέραμα που προσφέρουν υπηρεσίες σε ανθρώπους χωρίς ασφάλιση, τους άστεγους – πρώτα θύματα της οικονομικής κρίσης και τις σκέψεις λογοτεχνών, προφανώς ως έμπειρων παρατηρητών της πραγματικότητας, οδηγούσε σε ένα μόνο συμπέρασμα: ελπίδα είναι μόνο η αλληλεγγύη.