«Είμαστε ακόμα στην εποχή της προκατάληψης»

Για τις προκαταλήψεις και τον ρατσισμό μίλησε η Βανέσα Ρεντγκρέιβ επιστρέφοντας στα θεατρικά δρώμενα του Λονδίνου. Το έργο «Ο σοφέρ της κυρίας Ντέιζι» του Αλμπερτ Γιούρι, που αποκόμισε διθυραμβικές κριτικές στο Μπρόντγουεϊ χάρη στο λεπτών αποχρώσεων παίξιμο της ίδιας και του Τζέιμς Ερλ Τζόουνς, θα παρουσιάζεται από τις 26 του μήνα στο Θέατρο Wyndhams του Γουέστ Εντ φέρνοντας στο προσκήνιο το – διαχρονικό – ζήτημα των προκαταλήψεων. Και η από τα νιάτα της ακτιβίστρια ηθοποιός είχε έναν επιπλέον λόγο να μιλήσει για ένα τέτοιο θέμα.

Είναι από εκείνους που πρωτοστατούν για να μην ξεριζωθούν μερικές εκατοντάδες οικογένειες Τσιγγάνων και περιπλανώμενων που έβαλαν ένα κεραμίδι πάνω από το κεφάλι τους φτιάχνοντας μια κοινότητα, την Dale Farm, σε χαρακτηρισμένη περιοχή πρασίνου του Εσεξ. Με άλλα λόγια, οι άνθρωποι αυτοί σύμφωνα με τον νόμο, έχτισαν εκεί αυθαίρετα.

Για τη Ρεντγκρέιβ όμως έχει σημασία η ανθρωπιά και η διατήρηση αυτής της κοινωνίας «σε μια εποχή που στη Βρετανία βλέπεις να διαλύονται κοινωνικές ομάδες».

Αν δεν είχαν σπεύσει κάποιοι από την Dale Farm για πρώτες βοήθειες στον αδελφό της Κόριν που υπέστη καρδιακή προσβολή, θα είχε πεθάνει. «Ενας από τους κατοίκους της τού έκανε τεχνητή αναπνοή και σώθηκε». Ο αδελφός της, αν και δεν επανήλθε πλήρως, ξαναπάτησε το θεατρικό σανίδι το 2009 και πέθανε τελικά το 2010. Εκείνη όμως δεν ξεχνά ότι την περίοδο της νοσηλείας του 40 περιπλανώμενοι είχαν πάει στο νοσοκομείο για συμπαράσταση.

Το θέμα για εκείνη είναι ακόμη πιο σοβαρό. Στην εποχή της παγκοσμιοποίησης υπάρχουν προκαταλήψεις. «Μια φορά τηλεφώνησα στον Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, απλώς για να του εκφράσω τον θαυμασμό μου. Το λέω αυτό διότι η ιστορία της κ. Ντέιζι διαδραματίζεται ακριβώς στην περίοδο εκείνη των πολιτικών διεκδικήσεων από τους μαύρους και ανιχνεύει τη σχέση ανάμεσα σε μια εύπορη ηλικιωμένη Εβραία που φαινομενικά έχει προκαταλήψεις και τον αφροαμερικανό οδηγό της. Νόμιζα ότι γνώριζα πολλά για εκείνη την εποχή. Εμαθα όμως ακόμα περισσότερα από τον συγγραφέα του έργου αλλά και τον Τζέιμς (Ερλ Τζόουνς) που γεννήθηκε στο Μισισίπι και ξέρει καλά τι σημαίνει ρατσισμός».

Εχει επίσης να θυμάται τα βιώματα που είχε η νταντά του γιου της (που απέκτησε με τον Φράνκο Νέρο) η οποία ήταν από τη Νότια Ιταλία και εισέπραττε την απαξίωση από τους συμπατριώτες της που ζούσαν στον Βορρά. «Το ίδιο ισχύει και τώρα με τους Τσιγγάνους και τους περιπλανώμενους της Dale Farm. Είμαστε ακόμα στην εποχή της προκατάληψης».

Η Ρεντγκρέιβ μπορεί να μην έχει τη δυνατότητα να βρεθεί κοντά στους ανθρώπους της Dale Farm, λόγω των επαγγελματικών υποχρεώσεών της, όμως ο πρώην σύμβουλος του ΟΗΕ, καθηγητής Ιβ Καμπάν, κατήγγειλε τη βρετανική κυβέρνηση ότι με τη στάση της καταπατά τα διεθνή ανθρώπινα δικαιώματα σε τρεις περιπτώσεις. «Της επαρκούς στέγασης, της υπεράσπισης κατά της έξωσης και της διάκρισης». Ο δρόμος μάλλον είναι μακρύς.