Οι δύο παίκτες πίσω από το μεγάλο ντιλ

Ναυπηγός και καπετάνιος  για τις φουρτούνες της κρίσης
Γεννήθηκε… τραπεζίτης και στα 35 του ανέλαβε το τιμόνι της Alpha Bank, σε μια δύσκολη συγκυρία. Ο Γιάννης Κωστόπουλος, δεινός ιστιοπλόος, αποδείχθηκε εξίσου ικανός καπετάνιος στις τραπεζικές φουσκοθαλασσιές, οδηγώντας την τράπεζα σε επιτυχημένα ντιλ με αποκορύφωμα τη συγχώνευση με την Eurobank.

Τώρα, στα 73 του χρόνια, από τη θέση του εκτελεστικού προέδρου, ο τελευταίος μεγάλος έλληνας τραπεζίτης δίνει τη δική του ρότα στη νέα τράπεζα, τη μεγαλύτερη στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Παρότι ειδικά ο χρηματοπιστωτικός κλάδος μαστίζεται από τη χειρότερη φουρτούνα των τελευταίων ετών, ο κ. Κωστόπουλος είναι συνηθισμένος σε δυσκολίες. Τρίτης γενιάς τραπεζίτης εξάλλου, έχει στο αίμα του τη διαχείριση των κεφαλαίων, αν και σπούδασε Ναυπηγός στο King’s College του Πανεπιστημίου Durham της Αγγλίας. Μολονότι κατέχει ποσοστό μειοψηφίας στην τράπεζα (9%), απολαμβάνει την πλήρη εμπιστοσύνη των μετόχων έχοντας χτίσει μία σειρά από ισχυρές συμμαχίες, όπως αυτή με τον εμίρη του Κατάρ ο οποίος γίνεται μεγαλομέτοχος στη νέα τράπεζα. «Είναι δικός μας άνθρωπος», χαριτολόγησε ο κ. Κωστόπουλος αναφερόμενος στον εμίρη, κατά τη διάρκεια της ανακοίνωσης της συγχώνευσης.

Η ΠΡΩΤΗ ΚΡΙΣΗ. Το 1973, ανέλαβε τα ηνία της τράπεζας μεσούσης της πρώτης πετρελαϊκής κρίσης και κατάφερε να την ενισχύσει, παρά την αρνητική συγκυρία. Ακολουθώντας την οικογενειακή παράδοση είχε αρχίσει από το 1963 να δουλεύει στην τράπεζα, η οποία ιδρύθηκε το 1879 όταν ο Ιωάννης Φ. Κωστόπουλος (παππούς του σημερινού επικεφαλής) δημιούργησε μια εμπορική επιχείρηση στην Καλαμάτα. Στη συνέχεια, το 1918 το τραπεζικό τμήμα του οίκου Ι.Φ. Κωστοπούλου μετονομάστηκε σε Τράπεζα Καλαμών, ενώ το 1924 η έδρα της μεταφέρθηκε στην Αθήνα και ονομάστηκε Τράπεζα Ελληνικής Εμπορικής Πίστεως.

Το 1947 η επωνυμία άλλαξε σε Τράπεζα Εμπορικής Πίστεως, το 1972 σε Τράπεζα Πίστεως και, τέλος, τον Μάρτιο του 1994 σε Alpha Τράπεζα Πίστεως.

Στη μακρά ιστορία της, η τράπεζα του κ. Κωστόπουλου έχει πρωταγωνιστήσει σε πολλούς γάμους, είτε επιτυχημένους είτε… παρ’ ολίγον. Η ημερομηνία-κλειδί για τη γιγάντωση της Alpha Bank ήταν η 11η Απριλίου 2000, όταν εγκρίθηκε η συγχώνευση της Ιονικής Τράπεζας με απορρόφηση από την Alpha Τράπεζα Πίστεως. Είχε προηγηθεί η εξαγορά του 51% των μετοχών της Ιονικής, σε μια θυελλώδη για τα δεδομένα της εποχής αποκρατικοποίηση που ήταν και το μεγαλύτερο ντιλ της ιστορίας της Alpha Bank, μέχρι την πρόσφατη ανακοίνωση της συγχώνευσής της με την Eurobank.

«Σημαδιακοί» για την πορεία της τράπεζας και του επικεφαλής της ήταν οι δύο γάμοι που δεν έγιναν, αμφότεροι με την Εθνική Τράπεζα. Η πρώτη προσπάθεια προσέγγισης έγινε το 2001 όταν επικεφαλής της Εθνικής ήταν ο Θεόδωρος Καρατζάς, προσωπικός φίλος του κ. Κωστόπουλου. Τότε μάλιστα το ντιλ είχε ανακοινωθεί και επίσημα, αλλά εσωτερικά θέματα των δύο τραπεζών οδήγησαν σε διαζύγιο τον προαναγγελθέντα γάμο.

Η δεύτερη προσέγγιση έγινε σχεδόν 10 χρόνια μετά, τον Φεβρουάριο, όταν η Εθνική υπέβαλε πρόταση για τη συγχώνευση των δύο τραπεζών. Σε ακόμη ένα τραπεζικό θρίλερ, η διοίκηση της Alpha Bank απέρριψε την πρόταση.

Ετσι, η οικογένεια Κωστόπουλου δεν επέστρεψε ποτέ στην Εθνική Τράπεζα, διοικητής της οποίας είχε διατελέσει ο θείος του σημερινού προέδρου της Alpha Σταύρος Κωστόπουλος, μέχρι το 1953 όταν αντικαταστάθηκε για πολιτικούς λόγους.

Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΔΥΟΜΙΣΙ. Ο Γιάννης Κωστόπουλος, αν και δεν επιζητά τα φώτα της δημοσιότητας, έχει βρεθεί ουκ ολίγες φορές στο προσκήνιο των εξελίξεων. Η φράση του ότι το τραπεζικό σύστημα στην Ελλάδα χωρά δυόμισι τράπεζες είχε γράψει ιστορία στους κύκλους της αγοράς και, όπως είπε χαριτολογώντας, επιβεβαιώνεται 15 χρόνια μετά αρχής γενομένης από τη συγχώνευση της Alpha με την Eurobank. Το έτος 1995, είχε ταράξει τα νερά της στεγαστικής τραπεζικής ρίχνοντας κατακόρυφα τότε – στο 12% – τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων. Ετσι και στα τέλη της δεκαετίας του ’80 δεν είχε διστάσει να συγκρουστεί μετωπικά με τους συνδικαλιστές της τράπεζας, οι οποίοι ζητούσαν την απομάκρυνσή του προσδοκώντας την κρατικοποίηση της.

Οταν δεν βρίσκεται στο τιμόνι της Alpha Bank, ο κ. Κωστόπουλος έχει δύο μεγάλα πάθη, την ιστιοπλοΐα και την τέχνη. Δεινός ιστιοπλόος, το 1988 δημιούργησε την ιστιοπλοϊκή ομάδα της Ωκυάλου, που κατέκτησε τρία συνεχή χρόνια (1988, 1989 και 1990) το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα ανοικτής θαλάσσης, ενώ το 1994 δημιούργησε την Alpha Sailing Team, μέσω της οποίας λειτουργούν και σχολές ιστιοπλοΐας για το προσωπικό της τράπεζας.

Οσον αφορά την τέχνη, η Νομισματική Συλλογή Alpha Bank είναι μία από τις μεγαλύτερες συλλογές αρχαίων ελληνικών νομισμάτων διεθνώς και περιλαμβάνει περισσότερα από 10.000 νομίσματα από όλο τον αρχαίο κόσμο. Αναλόγως πλούσια είναι και η προσωπική του συλλογή με εκατοντάδες έργα τέχνης, κυριολεκτικά ανεκτίμητης αξίας.

Τα δύο του πάθη, για την ιστιοπλοΐα και την τέχνη έχει κληρονομήσει η κόρη του Δάφνη Κωστοπούλου, παππούς της οποίας ήταν ο γνωστός επιχειρηματίας Ελευθέριος Μουζάκης, ιδρυτής των Κλωστών Πεταλούδα. Η μοναχοκόρη του τραπεζίτη είναι εξίσου δεινή ιστιοπλόος και θεωρείται ταλαντούχος ζωγράφος, αλλά – όπως ο πατέρας της – αποφεύγει τα φώτα της δημοσιότητας.