ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΑ Ενα μικρό επίδομα εμπιστοσύνης

Μπορεί και να είναι «αστικός μύθος», επειδή όμως μου το διηγήθηκαν από πρώτο χέρι το παίρνω ως πραγματικό. Εξάλλου, se non è vero è ben trovato. Στα τέλη της δεκαετίας του ’70, όταν πήρε ο Ελύτης το Νόμπελ, κάποιοι στο Λονδίνο αποφάσισαν να τον τιμήσουν με την απαραίτητη δεξίωση.

Τον περιτριγύρισαν με τον δέοντα θαυμασμό και σεβασμό, του ανέφεραν φαντάζομαι κάποιο στίχο του που θα τον θυμούνται για πάντα. Αλλοι, οι πιο άσχετοι, διότι πάντα παρεμβαίνει και κάποιος άσχετος σε αυτές τις περιπτώσεις, θα τον ρώτησαν πώς άρχισε να γράφει και τι αισθάνεται όταν γράφει. Μπορεί και κάποιος να του έδωσε κάποιο πόνημά του για να του πει τη γνώμη του. Ηταν μια ωραία ατμόσφαιρα, που λένε, όπως πάντα συμβαίνει σε αυτές τις περιπτώσεις παρ’ ημίν όπου η πνευματική δημιουργία θεωρείται κάτι σαν εξωτικό άθλημα, ιδανικό για όσους δεν έχουν τίποτε σοβαρότερο να κάνουν.

Ωσπου κάποια στιγμή ο νομπελίστας διαπίστωσε πως το πλήθος γύρω του άρχισε να αραιώνει. Κάτι σοβαρό, προφανώς, συνέβαινε στην είσοδο μιας και όλοι έσπευδαν προς τα εκεί. Και ήταν όντως σοβαρό γιατί εκεί είχε κάνει την εμφάνισή του ο Ανδρέας Παπανδρέου, ο οποίος, αν και τότε ήταν ακόμη αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, όλοι ήξεραν πως σε ένα ή δύο χρόνια το πολύ θα γινόταν πρωθυπουργός. Το αποτέλεσμα είναι ότι ο τιμώμενος έμεινε μόνος, περιτριγυρισμένος από κάνα δυο πιστούς του αναγνώστες. Και όπως σχολίασε ο παριστάμενος: «Ε ρε και να ‘ταν ο Καβάφης εδώ, τι ποίημα θα έγραφε».

Επειδή όμως ο Καβάφης δεν ήταν εκεί, ας αρκεστούμε σε ορισμένες μάλλον μελαγχολικές παρατηρήσεις. Ας αναρωτηθούμε για παράδειγμα μήπως, εκτός των άλλων, ένα από τα κληροδοτήματα της μεταπολίτευσης που μας οδήγησε στη σημερινή κατάσταση ήταν και το γεγονός ότι δώσαμε στην πολιτική, και στους πολιτικούς, το δικαίωμα να μονοπωλήσουν το ενδιαφέρον μιας ολόκληρης κοινωνίας, ημών των ιδίων δηλαδή;

Σήμερα βέβαια μπορείς να ψάχνεις, ανάμεσα στα υπόλοιπα σπασμένα και τα χρέη, πού πήγε εκείνη η υπέροχη αυτοπεποίθηση με την οποία σε διαβεβαίωναν πως όλα θα πάνε καλά, αρκεί εσύ να φροντίσεις με την ψήφο σου να συνεχίσουν να βρίσκονται εκεί όπου βρίσκονται. Και τώρα που όλοι σου δίνουν την εντύπωση πως δεν θα ήθελαν να βρίσκονται εκεί όπου βρίσκονται, πανικόβλητος να ψάχνεις προς τα πού θα στρέψεις την εμπιστοσύνη σου έτσι που την εξάντλησες σε αυτούς.

Μπορείς βέβαια και να μουντζώνεις όσο θες, με την ίδια ένταση που μέχρι προχθές χειροκροτούσες μιας και ο θίασος των μάγων εξάντλησε το οπλοστάσιο από κουνέλια και φωτιές. Και εκείνοι, μη γνωρίζοντας άλλη τέχνη για να σε διασκεδάσουν, μπορούν ακόμη να παριστάνουν τους πρωταγωνιστές του υπαρξιακού δράματος που λέγεται Ελλάδα ζητιανεύοντας ένα, μικρό έστω, επίδομα από την πτωχευμένη σου εμπιστοσύνη.