Η Ιστορία γράφεται με χρήμα

«Παρά τις βαθιά ριζωμένες προκαταλήψεις μας εναντίον των “άνομων κερδών”, το χρήμα είναι τις περισσότερες φορές η βάση κάθε προόδου. […] Η οικονομική καινοτομία δεν είναι το έργο κάποιων βδελλών που απλώς επιδιώκουν να ρουφήξουν από χρεωμένες οικογένειες το αίμα τους ή να ρισκάρουν τις οικονομίες που έχουν μαζέψει χήρες και ορφανά· αντίθετα, έχει καταστεί απολύτως αναγκαίος παράγων για να ανέλθει ο άνθρωπος από τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης στα ιλιγγιώδη ύψη της υλικής ευημερίας στα οποία τόσοι πολλοί βρίσκονται σήμερα».

Ο Φέργκιουσον είναι κατηγορηματικός. Αν και η αδικία είναι παρούσα και πολλές φορές συντριπτική [τη στιγμή που λιγότεροι από δέκα διευθύνοντες σύμβουλοι σε επενδυτικές τράπεζες και δυο τρεις διαχειριστές αντισταθμιστικών κεφαλαίων, μόνο το 2007, κέρδισαν παραπάνω από 3 δισεκατομμύρια δολάρια(!), το ένα έκτο του παγκόσμιου πληθυσμού προσπαθεί να ζήσει ή μάλλον να επιβιώσει με μόλις ένα δολάριο την ημέρα], το χρήμα όχι μόνο αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη βελτίωση της ανθρώπινης κατάστασης, αλλά βρίσκεται πίσω από κάθε μεγάλο ιστορικό γεγονός. Πίσω από την ιταλική Αναγέννηση και την υπεροχή της ολλανδικής πολιτείας έναντι της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων, κρύβεται ένα οικονομικό μυστικό, όπως κρύβεται και πίσω από την ήττα του Ναπολέοντα στο Βατερλώ.

Γραμμένο το 2008, λίγο μετά την απαρχή της μεγαλύτερης οικονομικής κρίσης που έζησε η ανθρωπότητα ύστερα από την περίοδο της «Μεγάλης Υφεσης», το βιβλίο αποσκοπεί στην εξοικείωση του μέσου αναγνώστη με τα οικονομικά και την οικονομική ιστορία του κόσμου. Θεωρώντας την άγνοια (όχι μόνο ημών, των κοινών θνητών, αλλά και των «ειδικών» στα χρηματοοικονομικά ζητήματα) ως μία από τις αιτίες της σημερινής κρίσης, ο Φέργκιουσον ανατρέχει στο παρελθόν και μας παραθέτει τις κυριότερες στιγμές στην εξέλιξη του χρήματος και στα άτομα που την επηρέασαν.

Οι πήλινοι δίσκοι της Μεσοποταμίας πάνω στους οποίους καταγράφονταν διάφορες δοσοληψίες, ο χρυσός των Ινκας ο οποίος τελικά αποδυνάμωσε αντί να ενισχύσει την Ισπανική Αυτοκρατορία, οι τοκογλύφοι της Βενετίας και πάγκοι των Μεδίκων – πρόγονοι των σημερινών τραπεζών -, η Τράπεζα Συναλλαγών του Αμστερνταμ και η πρώτη Τράπεζα Δανείων που ιδρύθηκε το 1657 στη Στοκχόλμη, ο Νέιθαν Μάγιερ Ρότσιλντ ο επονομαζόμενος «Βοναπάρτης των οικονομικών», οι ασφαλιστικές εταιρείες, η αγορά ακινήτων και τα hedge funds, η Γουόλ Στριτ και ο Τζορτζ Σόρος και πολλά ακόμη πρόσωπα και γεγονότα που καθόρισαν και συνεχίζουν να καθορίζουν την πορεία του χρήματος εδώ και 4.000 χρόνια, παρουσιάζονται και αναλύονται διεξοδικά από τον Φέργκιουσον, με το ενδιαφέρον του αναγνώστη, όμως, να προσανατολίζεται περισσότερο στην ιστορική διάσταση των γεγονότων απ’ ό,τι στην καθαρά οικονομική.