Βασιλιάς με χάρτινο στέμμα, κρεμασμένος ανάποδα

Με μια σφυρίχτρα σαν σε αποκριάτικο πάρτι στο χέρι κι ένα χάρτινο στέμμα στο κεφάλι, ο Ριχάρδος Γ’ στον μαύρο δερμάτινο θρόνο του έλεγε: «Εγώ που είμαι έτσι δα κακοφτιαγμένος, και που μου λείπει του έρωτα η μεγάλη χάρη… Πήρα απόφαση να είμαι κακός…».

Υπό τον ήχο των τυμπάνων ζωντανά επί σκηνής, ο καμπούρης βασιλιάς με το μπαστούνι και τον ορθοπεδικό νάρθηκα στο πόδι ξεδίπλωσε τις ραδιουργίες που τον οδήγησαν στον θρόνο και αργότερα στον θάνατο.

Ο Κέβιν Σπέισι ανέβηκε στην ορχήστρα του αργολικού θεάτρου με λοξό περπάτημα – το οποίο περιέργως διατήρησε και στην υπόκλισή του στο κοινό. Εμοιαζε να στέκεται ειρωνικός απέναντι στον ρόλο, χαρίζοντας στιγμές γέλιου στο κοινό. Δυνατές και οι σκηνές με τα ξεσπάσματα οργής.

Ο Ριχάρδος, δούκας του Γκλόστερ, δεν δίσταζε να σκοτώνει όποιον στεκόταν εμπόδιο στην άνοδό του στον βρετανικό θρόνο. Ανάμεσα στα θύματα των φιλόδοξων σκοπών του ήταν η σύζυγός του Λαίδη Αννα και τα αδέρφια του, ο ασθενικός Εδουάρδος Δ’ και ο Γεώργιος, δούκας του Κλάρενς.

Στο Λονδίνο όπου ανέβηκε πήρε διθυραμβικές κριτικές. Πηγή έμπνευσης για τον α λα Μέντες Ριχάρδο (που φορά στρατιωτική στολή) αποτέλεσαν σύγχρονοι δικτάτορες όπως ο Μουαμάρ Καντάφι.

Ο Σαμ Μέντες με τη σύγχρονη σκηνοθετική του ματιά έδωσε μια κατανοητή εκδοχή του σαιξπηρικού ιστορικού δράματος (1592-1593) δίχως να αποκλίνει από το αρχικό κείμενο. Οι ήρωες εμφανίστηκαν με μαύρα κοστούμια, κάποιοι με βαλιτσάκι στο χέρι, άλλοι με καπέλα. Το γκρίζο σκηνικό, με τις λειτουργικές πόρτες, δεν θύμιζε σε τίποτα την αίγλη ανακτόρου.

Οι θεατές δήλωναν ενθουσιασμένοι με τα σκηνοθετικά ευρήματα του Σαμ Μέντες. Εφερε και την κινηματογραφική κάμερα πιο κοντά στο θέατρο, με προβολές πάνω στο σκηνικό. Ανάμεσα στους θεατές, ο λαός. Αντρες στα μαύρα που χειροκροτούν τον νέο βασιλιά. Σαν σε προεκλογική εκστρατεία, ο δούκας του Μπάκιγχαμ με το μικρόφωνο στο χέρι τον προωθούσε στον θρόνο. Τα φαντάσματα όσων οδήγησε σε θάνατο εμφανίστηκαν στον ύπνο του. Σήκωσαν από ένα ποτήρι κρασί: «Απελπίσου και πέθανε».

ΤΟ ΦΙΝΑΛΕ. «Ενα άλογο! Ενα άλογο! Το βασίλειό μου για ένα άλογο» αναφώνησε ο Ριχάρδος Γ’. Λίγο αργότερα, έπεσε νεκρός στο πεδίο της μάχης κι έτσι τελείωσε ο Πόλεμος των Ρόδων. Ο νεκρός βασιλιάς, με ματωμένο πουκάμισο, βρέθηκε κρεμασμένος ανάποδα στη σκηνή επί τέσσερα λεπτά. Ο νέος βασιλιάς, ο Ερρίκος Ζ’, ακούμπησε το στέμμα στο κεφάλι του: «Η ειρήνη ξαναζεί».