Η πικρή ελπίδα ενός «ναυαγίου»

«Γιατί να πάω να δω ένα ακόμη ναυάγιο;», αναρωτήθηκα πριν απλώσω το χέρι μου για να μου ακυρώσει ο ευγενικός νεαρός του Φεστιβάλ Αθηνών το εισιτήριο για τον χώρο Δ της Πειραιώς 260 ώστε να δω τη «Μέδουσα». Το προηγούμενο βράδυ επί τέσσερις ώρες παρακολουθούσα την αταξική κοινωνία που είχε ονειρευτεί η Αριάν Μνουσκίν να «ναυαγεί» σε μια αμιγώς πολιτική παράσταση. Εδώ και μήνες παρακολουθώ την ελληνική ελληνική κοινωνία, σωσίβιο να ψάχνει και σωσίβιο να μη βρίσκει. Τι πήγαινα να δω λοιπόν; Το ναυάγιο μιας φρεγάτας, της «Μέδουσας», το 1816 που παρέσυρε στον θάνατο 135 ανθρώπους στη ρότα της προς τη Σενεγάλη; Χωρίς αναπνευστήρα και μπρατσάκια αποφάσισα να βουτήξω. Τρεις ώρες παράσταση. Κάθε ώρα πρέπει να αλλάζω θέση. Στην αρχή στο πλάι. Μετά στο κέντρο, με τη σκηνή στα πόδια μου. Μετά στο κέντρο, με τη σκηνή ψηλά. Μπροστά μου ένα μαύρο παραλληλόγραμμο που τραμπαλίζεται όταν ανεβαίνουν πάνω οι ηθοποιοί, όπως η σχεδία που παρέσυρε στον θάνατο τους ναυαγούς. Ενα πιάνο που δίνει άλλοτε δραματικές κι άλλοτε ρομαντικές μελωδίες. Την ώρα που οι επιζώντες θυμούνται πώς ξεκίνησαν με όνειρα για τη νέα πατρίδα, κάποιοι άλλοι επί σκηνής θυμούνται την πρώτη τους ερωτική εμπειρία στα μπουρδέλα της Ομόνοιας. Κι ενώ η φρεγάτα ναυαγεί καθώς ο καπετάνιος έχει πάρει το πηδάλιο με μέσο(!), οι πλούσιοι επιβιβάζονται στις σωστικές λέμβους κι ο λαός σε μια σχεδία. Η ρυμούλκηση όμως αποδεικνύεται αδύνατη και τα σκοινιά κόβονται. Οι 150 επιβαίνοντες φτάνουν ώς τον κανιβαλισμό και επιβιώνουν 15. Η ιστορία αποτυπώνεται σε έναν πίνακα του Τεοντόρ Ζερικό με μοντέλα πτώματα από το γειτονικό νεκροτομείο, αποκεφαλισμένους στην γκιλοτίνα και τον Ευγένιο Ντελακρουά. Και καταγράφεται στο δημοφιλές παιδικό τραγούδι «ήταν ένα μικρό καράβι», που μαρτυρά τον κανιβαλισμό στον στίχο «να δούμε ποιος θα φαγωθεί». Η παράσταση του Θωμά Μοσχόπουλου μόνο ναυάγιο δεν ήταν. Ατμοσφαιρική, μαγική, με εξαιρετικές ερμηνείες και φρεσκάδα από τους νεαρούς εθελοντές. Ενα «ναυάγιο» που δεν μας παρέσυρε στον βυθό του, αλλά μας άφησε μια πικρή ελπίδα.