Καζαµπλάνκα α λα ιαπωνικά

Το λογοτεχνικό star system δεν διαφέρει από αυτό του κινηµατογράφου. Ψάχνει φρέσκο αίµα, πουλάει τον συγγραφέα και όχι το έργο. Ο συγγραφέας που είναι σταρ έχει οπαδούς και όχι αναγνώστες.

Το αγγλοσαξονικό star systemέχειδιαλέξει εδώ και χρόνια τον Ιάπωνα Χαρούκι Μουρακάµι. Ο µύθος που στήθηκε γύρω απότον Μουρακάµι περιέχει ιστορίες που διαµορφώνουν µια πολυσχιδή λογοτεχνική περσόνα. Η έµπνευση για το πρώτο του µυθιστόρηµα τον επισκέφθηκε σταείκοσι πέντε του, την ώραπουπαρακολουθο ύσε έναν αγώνα µπέιζµπολ. Την ίδια χρονιά, το 1984,άνοιξε µετησύζυγό του στο Τόκιο ένα τζαζ µπαρ. Το 1986 ταξίδεψε στην Ιταλία και την Ελλάδα. Μετά την τρανταχτή επιτυχία του µε το «Norwegian wood» εκλεκτά αµερικανικά πανεπιστήµια (Princeton, Tufts University) τού πρότειναν να διδάξει στις ΗΠΑ, όπουέµεινε τέσσερα χρόνια. Εκεί έγραψε το «κουρδιστό πουλί». Ο Μουρακάµι έχει δηµοσιεύσει µυθιστορήµατα, συλλογές διηγηµάτων, αλλά και βιβλία που δεν ανήκουν στον χώρο της µυθοπλασίας. Εχει µεταφραστεί σε σαράντα γλώσσες. Ο ίδιος µεταφράζει, για χόµπι όπως λέει, εµβληµατικούς αγγλόφωνους συγγραφείς στα ιαπωνικά.

Ο Μουρακάµι εξέδωσε το 1992 ένα µυθιστόρηµα πουθα µπορούσε να χαρακτηριστεί σύγχρονο ροµάντζο. Ενα βιβλίο µε θέµα τον ανεξίτηλο έρωτα, που σαρώνει στο πέρασµά του τα πάντα. Οι υπόγειες αναφορές στη διάσηµη Καζαµπλάνκα γίνονται έκτυπες,τηστιγµή που ένας µουσικός αναφέρει την ταινία.

Η υπόθεση είναι απλή, χωρίς εκπλήξεις. Ηµετάφραση διαθέτειεσωτερικό ρυθµό. Ο Χατζίµε είναι ευτυχισµένος οικογενειάρχης και επιτυχηµένος ιδιοκτήτης τζαζ κλαµπ. Ολα στη ζωή του βαίνουν καλώς, ώσπου συναντά τον παιδικό του έρωτα, τη Σιµαµότο.

ΟΧατζίµευπήρξε µοναχοπαίδι µιας µικροαστικής οικογένειας. Στα δώδεκά του γνώρισε τη Σιµαµότο:

συµµαθήτριά του, µοναχοπαίδι επίσης. Η Σιµαµότο έσερνε το πόδι της, υπόλοιπο µιας πολιοµυελίτιδας που πέρασε, πάντως άφησε ορατά ίχνη. Τα δυο παιδιά συνεννοούνται απόλυτα. Περνούν όλο τους τον χρόνο µαζί, χτίζουν το δικό τους περίκλειστο σύµπαν. Στο γυµνάσιο ο Χατζίµε αλλάζει σχολείο και χάνονται. Οµως δεν ξεχνούν ο ένας τον άλλο. Ο Χατζίµε περνάει διάφορες ερωτικές ιστορίες, όµως το κέλυφος της µοναξιάς του αποδεικνύεται ισχυρό. Ζει την επαγγελµατική πλήξη στα έσχατα όριά της ως διορθωτής εκπαιδευτικών βιβλίων σε εκδοτικό οίκο. Ωσπου γνωρίζει τη Γιουκίκο και την παντρεύεται. Μαθαίνει τη συµβίωση. Τη χαρά της οικογένειας. Ανοίγει φτερά. Τα χρήµατα του πατέρα τής Γιουκίκο επιτρέπουν στον Χατζίµε να ανοίξει το πρώτο του τζαζ κλαµπ και να πετύχει. Ζει µια γεµάτη ζωή. Αίφνης, εµφανίζεται απ’ το πουθενά η Σιµαµότο. Ερχεται στο κλαµπ, θανάσιµα ωραία, αποφασισµένα µυστηριώδης. Ανοίγει την παλιά πληγή. Η προσωπική και οικογενειακή ευτυχία του Χατζίµε σωριάζονται µε την πρώτη µατιά.

Ο συγγραφέας χρησιµοποιεί ταπαγιωµένα κλισέτου θέµατος (ηµυστηριώδης γυναίκα, χρήµατα που εµφανίζονται και εξαφανίζονται, οι εραστές που φλερτάρουν µε τον θάνατο, η πίεση του οικογενειακού περιβάλλοντος, η απώλεια της διαµορφωµένης ταυτότητας κ.ο.κ.),αρκετά επεξεργασµένα είναι η αλήθεια, όµως χωρίς να τα µετακινεί στο ελάχιστο – ή να τα υπονοµεύει. Η χαλαρή πλοκή και τα αναπάντητα ερωτήµατα δηµιουργούν µια ανεπεξέργαστη ασάφεια. Η ιαπωνική απάντηση στην Καζαµπλάνκα είναι ένα εύπεπτο ροµάντζο φτιαγµένο µε πρόχειρα υλικά.