Το τέταρτο κουδούνι

Το έργο του Νίκου Καζαντζάκη «Ασκητική – Salvatores Dei» παρουσιάζει εδώ και µερικές µέρες το «Θέατρο της Ηµέρας» σε σκηνοθεσία Πάνου Αγγελόπουλου µε τη συνεργασία της Ανδροµάχης Μοντζολή.

«Η διασκευή του φιλοσοφικού έργου “Ασκητική” σε θεατρική µορφή επιχειρείται για πρώτη φορά στα παγκόσµια χρονικά και προσεγγίζεται µε τις σύγχρονεςκαι πρωτοποριακές κατακτήσεις της θεατρικής γλώσσας, στηρίζεται δε στον απόλυτο σεβασµό της ακεραιότητας του κειµένου» διάβασα στο σχετικό δελτίο Τύπου.

Στα παγκόσµια χρονικά; Μήπως ακούγεται κάπως, στοµφώδες; Κι επιπόλαιο; Ειδικά όταν η «Ασκητική», σχηµατοποιηµένη σε θεατρικό µονόλογο απ’ τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Βασίλη Βασιλάκη (φωτογραφία),παρουσιάστηκε απ’ τον ίδιο και σε σκηνοθεσία του µόλις το περσινό καλοκαίρι και, στη συνέχεια, από 22 Νοεµβρίου της περασµένης χρονιάς και για αρκετό διάστηµα στο «Αθηναΐς»/ Μουσική Θεατρική Σκηνή υπό την «αιγίδα» του Σταµάτη Κραουνάκη…

«Πού πήγαν ’ κείνα τα Καγιέν»: τίτλος επιφυλλίδας του Σταµάτη Φασουλή, που δηµοσιεύτηκε στους «Ορίζοντες», ισάξιος εκείνου, του ανεπανάληπτου, «Το τρέντι θα σφυρίξει τρεις φορές» – τον οποίο αργότερα ο Σταµάτης Φασουλής χρησιµοποίησε και στην επιθεώρηση που ’κανε στο «Χορν». Ο,τι καλύτερο διάβασα – κι όχι βέβαια µόνο ως τίτλος… –, τελευταία στις σελίδες µας – καθυστερηµένα το γράφω γιατί έλειπα αλλά αδύνατον ν’ αγνοήσω αυτό το πικρά απολαυστικό κείµενο. Αν τυχόν το χάσατε αναζητήστε το στο φύλλο της Μεγάλης Τετάρτης 20 Απριλίου.

Εχω πια πρόβληµα. Σοβαρό. Να καταλάβω. Αυτές οι κυρίες που τις βλέπω στις φωτογραφ ίες, παραµορφωµένες, αλλοιωµένες,γυαλιστερές και τσιτωµένες – αγνώριστες, της Μεταµορφώσεωςη ονοµαστική τους εορτή… – είναι έτσι απ’ τις µπότοξκαι τις πλαστικές; Ή απ’ το φωτοσόπ; Ιδού το ερώτηµα που µε βασανίζε ι.

Ολος ο κόσµος, µια σκηνή… Πηγαίνω στα «Θέατρα Τέχνης» – Υπόγειο και Φρυνίχου – κι εκτός απ’ την θλιβερή εικόνα της παρακµής που εισπράττω – εκείνα τα καθίσµατα, ειδικά στην Φρυνίχου, δε βρίσκεται κανένας χριστιανός χορηγός να δώσει κάνα φράγκο να τα φτιάξουν, είναι πια σε κατάσταση τραγική… – τους µόνους που βλέπω να κυκλοφορούν εκτός σκηνής, πλην της συµπαθέστατης κυρίας στο ταµείο του Υπόγειου, είναι µαθητές της δραµατικής σχολής του «Τέχνης»:

στην πώληση των προγραµµάτων, στον έλεγχο των εισιτηρίων, στην ταξιθεσία… ΠΟΤΕ δεν έχω δει κανέναν απ’ τους ιθύνοντες του Θεάτρου. Παιδιά – φαντάσµατα!Μα µε τον αυτόµατο πιλότολειτουργούν τα δυο θέατρα; Θέατρα χωρίς κάποιον υπεύθυνο, εγώ, πρώτη φορά βλέπω.

Ευγενέστατα κι εξυπηρετικότατα τα παιδιά (που κάποια παίζουν και στις παραστάσεις – βοηθητικούςρόλους) αλλά ΕΑΝ – λέω ΕΑΝ– κατά διαβολική σύµπτωσηκάτι συµβεί, τα παιδιά αυτά θα ’χουν την ψυχραιµία, την ετοιµότητα καιτην πείρα να το αντιµετωπίσουν;

Πόσω µάλλον όταν στην Φρυνίχου λειτουργεί και Σκηνή για παιδιά…

Κι αναπολώ τις µέρες – χρόοοοονια ολόκληρα, δεκαετίες… –, τότε που µούχλιαζαν, που σάπιζαν µέσα στο θέατρο, απ’ τα χαράµατα µέχρι βαθείας νυκτός, ο Κουν, ο Λαζάνης (φωτογραφία), ο Κουγιουµτζής… Καιµελαγχολώ.

Εχοντας πια περισσότερο χρόνο κάνω πότε πότε κανένα απογευµατινό ζάπινγκ. Και πέφτω πάνω ή µάλλον πέφτουν πάνω µου – µετωπικά! – οι καθηµερινές σειρές των καναλιών µας – που καλύτερα ήταν να πέφτω στις ράγες του τρένουή απ’ το µπαλκόνι…

Το τι έχουν δει τα µάτια µου και – κυρίως – το τι έχουν ακούσει τ’ αυτιά µου δε λέγεται. Να σούρνεσαι στο πάτωµα απ’ τα γέλια, να µη σου µένει άντερο. Κι όλα αυτά ειπωµένα µε µια, µα µε µια σοβαροφάνεια… Βέβαια, κάποια στιγµή, όταν το γέλιο εξαντληθεί, δαιµονίζοµαι για το έγκληµα που διαπράττεται εν ψυχρώ και εκ προµελέτηςεις βάρος του ελληνικού λαού και το κλείνω το εργαλείο για να µη χαλάσει εντελώς το κέφι µου. Αλλά ας µην το σοβαρέψω το πράγµα γιατί θα πάειµακριά… Τύφλα, πάντως, να ’ χουν οι αλήστου µνήµης φωσκολιάδες.

Σιγά, βέβαια, µην κοµίζω γλαύκα. Αλλά εκείνο που µ’ εντυπωσιάζει είναι πως τω καιρώ εκείνω τουΦωσκόλου σχολιάζαµε τις µνηµειώδεις ατάκες, γελάγαµε, νούµερα επιθεωρησιακά σκάρωναν οι επιθεωρησιογράφοι µας πάνω στην «Λάµψη» και τα οµόλογά της… Τώρα, όλη αυτή η σαβούρα, αδέλφια, έχειγίνει πια αποδεκτή! Την καταπίνουµε αδιαµαρτύρητα. Κι αδιάφορα. Κανενός µας το αυτί δεν ιδρώνει πια… Κι ο Φώσκολος οσονούπω θ’ αρχίσει να θεωρείται και «πατριάρχης» των ελληνικών καθηµερινών σειρών και «χαλκέντερος» και δεν ξέρω τι άλλο. Και θ’ αρχίσουν –ή µήπως έχουν ήδη αρχίσει και δεν το πήραµυρουδιά; – να του κάνουν τιµητικά αφιερώµατακαι να τον «τιµούν» – εδώ τιµούν πια έως και τον Γκουσγκούνη…

Αλήθεια, αυτοί που ταυπογράφουν αυτά τα καθηµερινά δεν ντρέπονται;

Ολος ο κόσµος, µια σκηνή… ∆ιάβασα κι άκουσα αρκετά δηλητηριώδη σχόλια για την παράσταση της παλαµικής «Τρισεύγενης» που ανέβασε η Λυδία Κονιόρδου (φωτογραφία) στο Εθνικό – στην Κεντρική Σκηνή.Τόσο δηλητηριώδη και κατεδαφιστικά που απόρησα γιατί εµένα µου άρεσε και µε συγκίνησε τόσο πολύ. Αλλά γνώµη δεν άλλαξα. Ο καθένας, άλλωστε, µπορεί να ’ χει τη γνώµη του και νατην εκφράζει.

Το περίεργο, όµως, είναι πως οι κατεδαφιστές σεβάστηκαν την Στεφανία Γουλιώτη που ’ χει επωµιστείτον επώνυµο ρόλο. Κι εκεί συµφωνούµε όλοι. Πως το κορίτσι αυτό για άλλη µια φοράαποδεικνύει όχι µόνο πως έχειτσαγανό αλλά πως καταθέτεικάθε φορά τα σπλάχνα του επί σκηνής.

Επιπλέον, µε την παράσταση αυτή και µε την ερµηνεία αυτή, ένιωσα σαν η Λυδία Κονιόρδου να παραδίδει τη σκυτάλη των Μεγάλων Ερµηνειών σε µια ηθοποιό αντάξιά της: την Στεφανία Γουλιώτη.

Τελικά η εξαίρετη, όπως σας έγραφα, παράσταση του «Πελεκάνου» του Στρίντµπεργκ που ανέβασε στο «Bios» η Σύλβια Λιούλιου (στη φωτογραφία, η οποία στο «Τέταρτο Κουδούνι, στις 21 Απριλίου βρέθηκε αλλού ’ ντ’ αλλού…), σε µετάφραση Ερις Κύργια, µε Λαέρτη Βασιλείου και Μιλτιάδη Φιορέντζη θα παρουσιαστεί και πάλι: 9 και 10 Μαΐου στο πλαίσιο του Bob Theatre Festival που οργανώνουν για τέταρτη χρονιά οι AbOvo στο θέατρο «Χώρα».
Προ 50ετίας

Ο θεατρικός συνεργάτης των «Νέων» γράφει τα εξής: Την µετασαιξπηρική πτώσι του αγγλικού θεάτρου ανέλαβε να παρουσιάση χθες το Εθνικό. Κι απέδειξε την δική του κατάπτωσι! Η φαρσοειδής «Προκληθείσα σύζυγος» του αρχιτέκτονος Τζων Βανµπρώ δεν είχε καµµιά θέσι στην Ελληνική Κρατική Σκηνή. Το κακό παράγινε µε την σκηνοθεσία: Χοντρή επιθεώρησι, κακού γούστου. ∆ράστης ο Σολοµός. Παλαιότερα θύµατα της επιθεωρησιακής του µανίας Αριστοφάνης και Σαίξπηρ! Και µία ατραξιόν: Ριζική διαφωνία υποβολέως και ερµηνευτών. Αλλα τους φώναζε – κι έλεγαν… άλλα των αλλών!..

* 5 Μα ΐου 1961. Ανηγγέλθη χθες ότι δύο διακεκριµένοι καλλιτέχναι της ελληνικής σκηνής, η Μαίρη Αρώνη και ο Μάνος Κατράκης, θα συνεργασθούν κατά την χειµερινή περίοδο 1961 – 62. Λόγω της απουσίας της Μαίρης Αρώνη στην Κύπρο, τα συµβόλαια συνεργασίας υπεγράφησαν υπό των πληρεξουσίων δικηγόρων των δύο πρωταγωνιστών, του κ. Θεοδωράκη, για λογαριασµό της Μαίρης Αρώνη, και του κ. Ιω. Λιγνάδη, για λογαριασµό του Μάνου Κατράκη.

8 Μαΐου 1961.

Εγνώσθη ότι από αυτή την εβδοµάδα µε τον θίασο Καλής Καλό – Τάκη Μηλιάδη, που δίνει παραστάσεις σε θέατρα των συνοικιών και των προαστίων, θα εµφανισθή το ζεύγος των ερµηνευτών λαϊκού τραγουδιού Καζαντζίδης (φωτογραφία) – Μαρινέλλα.

10 Μαΐου 1961