Για τρίτη συνεχόµενη ηµέρα, οι εξεγερµένοι Λίβυοι υπέστησαν χθες απώλειες στα πεδία των µαχών, ενισχύονται όµως απότις απανωτές αυτοµολίες υψηλόβαθµων συνεργατών του Μουαµάρ Καντάφι. Με έκδηλη αµηχανία, παρά τις διακηρύξεις πως ο «αδελφός ηγέτης» θα µείνει στη Λιβύη «µέχρι τέλους» και τις κατηγορίες εναντίον των δυτικών «σταυροφόρων» για «σύνδροµο µεγαλείου», αντέδρασε η Τρίπολη στην είδηση πως ο υπουργός Εξωτερικών και δεξί χέρι του Καντάφι, ο Μούσα Κούσα, αυτοµόλησε στη Βρετανία.
Χρειάστηκε κάπου 17 ώρες για να παραδεχθούν την παραίτησή του και πάλι την απέδωσαν σε λόγους υγείας και «εξάντληση». Απεναντίας, η διεθνής συµµαχία που συµµετέχει στην επιχείρηση «Αυγή της Οδύσσειας» δεν έκρυβε την ικανοποίησή της που το καθεστώς φυλλορροεί.
«Ο Καντάφι πρέπει να αναρωτιέται ποιος θα είναι ο επόµενος που θα τον εγκαταλείψει», δήλωσε ο βρετανός υπουργός Εξωτερικών ξεκαθαρίζοντας πάντως πως ο Κούσα, που ανακρινόταν σε µυστική τοποθεσία από βρετανούς αξιωµατούχους, δεν θα πάρει ασυλία «ούτε από τη βρετανική ούτε από τη διεθνή ∆ικαιοσύνη». «Επόµενος» αποδείχθηκε τελικά ο Αλί Αµπντέλ-Σαλάµ αλ-Τρέκι, πρώην υπουργός Εξωτερικών του Καντάφι, τον οποίο είχε διορίσει αντιπρόσωπο της Λιβύης στον ΟΗΕ µετά το κύµα αυτοµολιών από λίβυους αξιωµατούχους στις αρχές της εξέγερσης. «Προσεύχοµαι στον Θεό να µε βοηθήσει να συµµετάσχω στη διάσωση αυτού του πολύτιµου έθνους», ανακοίνωσε χθες από το Κάιρο.
Οπως προειδοποίησε πάντως ο ανώτατος στρατιωτικός των ΗΠΑ, ναύαρχος Μάικ Μιούλεν, από στρατιωτική σκοπιά ο Καντάφι απέχει ακόµα πολύ από την ήττα. Οι δυνάµεις του στο ανατολικό µέτωπο έχουν αλλάξει τακτική, συχνά χρησιµοποιούν αντί των τεθωρακισµένων οχήµατα 4Χ4, που µπερδεύουν τα συµµαχικά αεροσκάφη, αφού δυσκολεύονται να καταλάβουν σε ποιο στρατόπεδο ανήκουν.
ΕΞΕΓΕΡΜΕΝΟΙ και φιλοκανταφικοί έδιναν χθες µάχη στην Μπρέγκα, ενώ οι κυβερνητικές δυνάµεις εξακολουθούσαν να βοµβαρδίζουν ανηλεώς τη Μισράτα. Η συζήτηση για την παροχή οπλισµού στους αντάρτες συνεχίζεται: τόσο ο γ.γ. του ΝΑΤΟ όσο και ο τούρκος πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, που βρισκόταν χθες στο Λονδίνο, έκαναν σαφή την αντίθεσή τους ενώ τώρα και η Γαλλία δηλώνει πως «µια τέτοια βοήθεια δεν είναι στην ηµερήσια διάταξη, αφού δεν συνάδει µε την απόφαση 1973 του ΟΗΕ». Αµερικανοί αξιωµατούχοι αποκάλυψαν πως ο Μπαράκ Οµπάµα έχει δώσει άδεια για µυστική στήριξη των ανταρτών, πράκτορες της CIA φέρεται να επιχειρούν ήδη στην περιοχή· εντούτοις χθες ο αµερικανός υπουργός Αµυνας Ρόµπερτ Γκέιτς επανέλαβε δις πως δεν πρόκειται να σταλούν χερσαία στρατεύµατα.
Ο Μπαράκ Οµπάµα έχει δώσει άδεια για επιχειρήσεις της CIA στο πλευρό των ανταρτών
40 άµαχοι
σκοτώθηκαν από συµµαχικό βοµβαρδισµό στην Τρίπολη σύµφωνα µε µαρτυρίες που συγκέντρωσε ο αποστολικός βικάριος της πόλης.
Το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε πως διερευνά τους ισχυρισµούς του
Το «δυτικό» προφίλ της Λιβύης
Ο Κούσα ουδέποτε είχε σχέση µε τις τέντες και τα τουρµπάνια που αποτελούν χαρακτηριστικά γνωρίσµατα του Καντάφι. Πήρε το µάστερ του στο Πολιτειακό Πανεπιστήµιο του Μίσιγκαν τη δεκαετία του 1970, και τα παιδιά του, που είναι γεννηµένα στις ΗΠΑ, είναι αµερικανοί πολίτες. «Καταλαβαίνει τον τρόπο που σκεφτόµαστε», δήλωνε τις προάλλες στο περιοδικό «Newsweek» στέλεχος της αµερικανικής αντικατασκοπίας που είχε παρτίδες µαζί του τη δεκαετία του 1990. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας, Τζακ Στρο, το είπε χθες µε άλλο τρόπο: «Ηταν σίγουρα κάποιος µε τον οποίο µπορούσες να κάνεις µπίζνες». Αλλωστε µε µπίζνες και συγγνώµες, συµβιβασµούς και εκβιασµούς κατάφερε ο Κούσα να κρατήσει όλα αυτά τα χρόνια στην εξουσία, παρά τα εγκλήµατα που έχει διαπράξει, το αφεντικό που τώρα απαρνείται.
Ο Μούσα Μουχαµάντ Κούσα γεννήθηκε το 1949 στηΒεγγάζη, το σηµερινό προπύργιο των λίβυων εξεγερµένων. Το 1979 διορίστηκε πρεσβευτής της Λιβύης στη Βρετανία. Απελάθηκε λιγότερο από έναν χρόνο αργότερα, αφού τάχθηκε σε συνεντεύξεις του υπέρ της δολοφονίας λίβυων διαφωνούντων στη Βρετανία και εξέφρασε τονθαυµασµό του για τον IRA. Πίσω στη Λιβύη, η άνοδός του ήταν ραγδαία, σύντοµα έγινε δεξί χέρι του Μουαµάρ Καντά φι και πυλώνας του καθεστώτος του. Αρχικά, ανέλαβε τονχειρισµό των σχέσεων µε ξένα κινήµατα «εθνικής απελευθέρωσης», κατόπιν, το 1994, διορίστηκε επικεφαλής των µυστικών υπηρεσιών. Δεκαπέντε χρόνια έµεινε σε αυτό το πόστο, υπουργός Εξωτερικών έγινε µόλις το 2009.
Χρόνια ολόκληρα, το όνοµά του συνδεόταν µε την εξόντωση διαφωνούντων σε δυτικές και αραβικές πρωτεύουσες. Και δεν είναι µόνον οι λίβυοι εξεγερµένοι που τονκατηγορούν ευθέως ως υπεύθυνο για την ανατίναξη του αεροπλάνου στο Λόκερµπι, το 1988,όπου βρήκαν τον θάνατο 270 άνθρωποι: σύµφωνα µε τον πρώην διευθυντή της CIA Μποµπ Τένετ, πολλοί στην υπηρεσία υποπτεύονταν το ίδιο. Παρά ταύτα,οι δυτικές µυστικέςυπηρεσίες και κυβερνήσεις βρήκαν το 2003 τόσο δελεαστικές τις προτάσεις του Κούσα, ώστε προθυµοποιήθηκαν να διαγράψουν το δυσάρεστο παρελθόν: οι πετρελαιοπηγές του Καντάφι θα ήταν τελείως ανοιχτές στη Δύση· ο Καντάφι θα αποκήρυσσε δηµοσίως το υποτιθέµενο πυρηνικό του πρόγραµµα·θα συγκέντρωνε επίσης ιδιαίτερα χρήσιµα στοιχεία για την Αλ Κάιντα και θα απέτρεπε τη ροή µεταναστών προς την Ιταλία. Εκτός από όλα αυτά, το καθεστώς έκανε και µερικέςακόµα γενναίες χειρονοµίες:προσέφερε, για παράδειγµα, 10 εκατ. δολάρια σε κάθε οικογένεια πουέχασε κάποιον στο Λόκερµπι. Λίγα χρόνια αργότερα, βέβαια, το 2009, ο Κούσα πρωταγωνίστησε στις «διαπραγµατεύσεις» που κατέληξαν στην απελευθέρωση, στη Σκωτία, του Αµπντελµπασέτ αλ-Μεγκράχι,του µοναδικού λίβυου αξιωµατούχου που καταδικάστηκε για την τροµοκρατική ενέργεια. Η δικαιολογία ήταν ότι ο αλ-Μεγκράχι βρισκόταν στο τελικό στάδιο καρκίνου τουπροστάτη. Η πραγµατικότητα, ότι οι Λίβυοι απειλούσαν να «παγώσουν» µεγάλη πετρελαϊκή συµφωνία, ύψους 900 εκατ. δολαρίων, µε την BP.
ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ του 2009, αµέσως µετά την επιστροφήτου αλΜεγκράχι στη Λιβύη, ένας δηµοσιογράφος των «Times», ο Μάρτιν Φλέτσερ, έσπευσε στη χώρα να του πάρει συνέντευξη. Μέσαστην άγρια νύχτα, κλήθηκε στο γραφείο του Κούσα στο υπουργείο Εξωτερικών. Σε άρθρο τουχθες στη βρετανική εφηµερίδα, περιέγραψε την εχθρική ατµόσφαιρα: «Ηταν µια ανατριχιαστική εµπειρία». Ο Κούσαδεν σηκώθηκε καννα τον υποδεχθεί, δεν χαµογέλασε, δεν έτεινε το χέρι σε χειραψία, δεν προσέφερε,κατά την αραβική συνήθεια, τσάι. Πριν ακόµα καθήσει ο Φλέτσερ, άρχισε να του λέει πόσοµισεί τους δηµοσιογράφους. Κι όταν οΒρετανός ήγειρε το θέµα τουδιαβόητου παρελθόντος του, του απάντησε ξερά: «Μην πιστεύεις όλα όσαακούς». Οταν τον ξαναείδε ο Φλέτσερ, στις αρχές της λιβυκήςεξέγερσης, στη διάρκεια µιας απόαυτές τις συνεντεύξεις Τύπου κατά τις οποίες το καθεστώς περιέγραφε πώς η Αλ Κάιντα ταΐζει µε ναρκωτικά τους «παραπλανηµένους» νέους, ο Κούσα έδειχνε ασυνήθιστα ανήσυχος και αµήχανος. Τώραπια, γνωρίζουµε το γιατί. Τη Δευτέρα, ο Κούσαµετέβη οδικώς µετάτης οικογενείας του στην Τυνησία – «για προσωπικούς λόγους», υποστήριξε το καθεστώς. Δυο µέρες αργότερα, αφίχθη στη Βρετανία µε µισθωµένο τζετ και δήλωσε πως παραιτείται.
Το όνοµά του συνδεόταν µε την εξόντωση διαφωνούντων στο εξωτερικό, ενώ πολλοί τού χρεώνουν την υπόθεση Λόκερµπι
Ζωτικές πληροφορίες
«Αν υπάρχει κάποιος που γνωρίζει πού είναι θαµµένα τα πτώµατα, κυριολεκτικά και µεταφορικά, πού είναι κρυµµένα τα χρήµατα, και κάθε είδους ζωτικές πληροφορίες σαν αυτές, είναι ο Μούσα Κούσα. Αν µπορεί κάποιος να οδηγήσει τη ∆ύση στην ανατροπή του Μουαµάρ Καντάφι, αυτός είναι ο Μούσα Κούσα»
Κρίστοφερ Ντίκι, υπεύθυνος θεµάτων για τη Μέση Ανατολή στο «Newsweek» και το «Daily Beast»
Ερευνα για τους φόνους διαδηλωτών στη Συρία
∆εν είναι βέβαιοπάντως ότι αυτές οι δύο κινήσεις θα κατευνάσουν τα πνεύµατα. Την ίδιαώρα, το κόµµα του μπάαθ ενέκρινε τησύσταση µιας επιτροπής από νοµοµαθείς, οι οποίοι θα εισηγηθούν ένα νοµικό πλαίσιο που «θα εγγυάται την ασφάλεια του κράτουςκαι την αξιοπρέπεια των Σύρων και θα µάχεται την τροµοκρατία». Αναλυτές εκτιµούν ότι αυτός ο αντιτροµοκρατικός νόµος θα αντικαταστήσει το νοµοθετικό πλέγµα που διέπει το καθεστώς έκτακτης ανάγκης.
«Ενισχύεται η θέση της Ελλάδας»
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΛΟΥΚΑΣ ΔΗΜΑΚΑΣ
ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ από την κατάθεση σχεδίων πτήσεων και την τήρηση των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας από όλα τα στρατιωτικά αεροσκάφη που χρησιµοποιούν το FIR Αθηνών για τις επιχειρήσεις στη Λιβύη εµφανίστηκε ο υπουργός Εθνικής Αµυνας Ευάγγ. Βενιζέλος, έπειτα από τη συνάντησή του µε τον Πρόεδρο της ∆ηµοκρατίας κ. Κ. Παπούλια. «Αυτό µπορεί να θεωρηθεί ένα κεκτηµένο» τόνισε για το δεδοµένο αυτό, κάνοντας έτσι έµµεση αναφορά στην άρνηση της Αγκυρας – και άλλων, κατά περίπτωση, χωρών – για την υποβολή σχεδίων πτήσεων.
Μάλιστα ο κ. Βενιζέλος – ο οποίος τόνισε ότι «η διπλωµατική και πολιτική θέση της χώρας µας αναδεικνύεται και ενισχύεται» – πρόσθεσε ακόµα ένα θετικό στοιχείο που απορρέει από τις εξελίξεις:
«Οι σχεδιασµοί του ΝΑΤΟ όταν πρόκειται για πραγµατικές στρατιωτικές επιχειρήσεις και όχι για ασκήσεις γίνονται µε άλλα κριτήρια και µε άλλες προτεραιότητες.
Και αυτό είναι πάρα πολύ σηµαντικό για τον χώρο όχι µόνο της δικής µας εθνικής κυριαρχίας και των δικών µας κυριαρχικών δικαιωµάτων αλλά και για την ευρύτερη περιοχή». Να σηµειωθεί ότι από την Ελλάδα επιχειρούν αµερικανικά κατασκοπευτικά και ιπτάµενα τάνκερ καθώς και µαχητικά από Γαλλία, Νορβηγία, Βέλγιο και Κατάρ, ενώ αναµένονται και άλλα αεροσκάφη από Σουηδία και ΗΠΑ.
Ιπτάµενο ραντάρ. Στο µεταξύ και το ελληνικό ιπτάµενο ραντάρ µπήκε από χθες, µετά τη φρεγάτα «Λήµνος», στην επιχείρηση του ΝΑΤΟ για το εµπάργκο όπλων κατά της Λιβύης δίνοντας εικόνα από τον Κόλπο της Σύρτης στα συµµαχικά Αεροπορικά Κέντρα (CAOC) της Ιταλίας και της Λάρισας.
