ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Μεγαλώνοντας στην Τρίπολη
Ο Χισάµ Ματάρ µε τον πατέρα του, το 1989
Αν θέλουµε να κατανοήσουµε τη Ρωσία του 19ου αιώνα, θα διαβάσουµε το «Πόλεµος καιΕιρήνη» τουΤολστόι. Αν δενµας πείθουν τα κλισέ για τη «µεγαλύτερη δηµοκρατίαστον κόσµο» – την Ινδία – και θέλουµε πραγµατικά να µάθουµε για την εκµετάλλευση των φτωχών στη χώρα αυτή, θα διαβάσουµε τον «ΛευκόΤίγρη» του Αραβίντ Αντίγκα (εκδ. Μοντέρνοι Καιροί). Αν θέλουµε να νιώσουµε την οργή των Αιγυπτίων για τα 40 χρόνια του Μουµπάρακ, θα διαβάσουµε το «ΜέγαροΓιακουµπιάν» του Αλάα Αλ Ασουάνι (εκδ. Πόλις). Κι ανµας ενδιαφέρειη αληθινή φύση του καθεστώτος του Καντάφι, θα διαβάσουµε το «Στηχώρα των ανδρών» του Χισάµ Ματάρ (εκδ. Ινδικτος). Ο Ματάρ γεννήθηκε πριν από σαράντα χρόνια στη Νέα Υόρκη από λίβυους γονείς, αλλά πέρασε τα παιδικά του χρόνια στην Τρίπολη. Ο πατέρας του, ένας πρώην διπλωµάτης, ήταν σφοδρός αντίπαλος τουΚαντάφι και συνέχισετην αντικαθεστωτική του δράση στο Κάιρο, όπου η οικογένεια κατέφυγετο 1980. Το 1986, ο Ματάρ εγκαταστάθηκε στο Λονδίνο. Καιτέσσερα χρόνια αργότερα έµαθε από τη µητέρα του ότιπράκτορες των αιγυπτιακών µυστικών υπηρεσιών απήγαγαν τον πατέρα του από το σπίτι του και τον παρέδωσαν στους Λίβυους. Απότότε έχασετα ίχνη του. Για χρόνιαπίστευε ότι ήταν ένα από τα 1.270 θύµατα τηςσφαγής στιςφυλακές Αµπού Σάλιµ της Τρίπολης, το 1996. Αλλάπριν απόµερικούς µήνες κάποιος του είπε ότι τον είδε ζωντανό το 2002 σε µια µυστική πολιτική φυλακή της Τρίπολης.
Το βιβλίο του εκδόθηκε στο Λονδίνο το 2006, αλλάη δράση του τοποθετείται στην Τρίπολητο καλοκαίριτου 1979. Αφηγητής είναι ο 9χρονος Σουλεϊµάν, που µια µέρα βλέπει τον πατέρα του να συλλαµβάνεται από µυστικούς αστυνοµικούς. Μαθαίνειέτσι απόπρώτο χέρι τονχαρακτήρα του ολοκληρωτισµού, στη συνέχεια όµως αρχίζει να θέτει ερωτήµατα για τον εαυτό του, προδίδει τον καλύτερο φίλο του, το µετανιώνει, προδίδει τη µητέρα του, το µετανιώνει, προδίδει τον καλύτερο φίλο του πατέρα του, και είναιβέβαιο ότι υπό άλλες συνθήκες θαπρόδιδε ακόµη και τον πατέρα του. Οπως γράφουν οι «Τάιµς», είναι ένα βιβλίο για τη σχέση του καθενός από µας µε τον πατέρα του. Μαζί µε το επόµενο βιβλίο του συγγραφέα όµως, την «Ανατοµία µιας εξαφάνισης» που κυκλοφόρησε την περασµένη Πέµπτη, αποτελούν τη σηµαντικότερη απάντηση που έχει δώσει µέχρι τώρα η τέχνη στο τραύµα της αραβικής δικτατορίας.
Ο Ματάρδεν είναιπολύ αισιόδοξος. Οταν ξέσπασαν οι ταραχές στην Τυνησία, έσπευσε να διαχωρίσει τιςδύο χώρες, λέγοντας ότι στη Λιβύη δεν επιτράπηκε ποτέ να αναπτύξει σοβαρούς θεσµούς. Τώρα εκφράζει τη βεβαιότητα ότι ο Καντάφιτελείωσε.«Το ερώτηµα», είπε στη βρετανική εφηµερίδα, «είναι πόσους ανθρώπουςθα σκοτώσει πριν φύγει».














