Βγάζει – δεν βγάζει τον χειµώνα

Κτίσµατα που καταρρέουν και θησαυροί των οποίων η τύχη αγνοείται συνθέτουν το τοπίο στο πρώην βασιλικό κτήµα
Πέντε χρόνια έχουν περάσει από τη µέρα που υπηρεσίες του υπουργείου Πολιτισµού έκρουαν τον κώδωνα του κινδύνου για τα κτίρια του πρώην βασιλικού κτήµατος στο Τατόι, τα 29 από τα οποία έχουν κηρυχθεί διατηρητέα (από τοσύνολο των 40). Κι όµως ελάχιστες σωστικές επεµβάσειςέχουν γίνει, µε αποτέλεσµα κτίσµατα να έχουν ήδη «εξαφανιστεί», άλλα να κινδυνεύουν να µη βγάλουν τον χειµώνα «πληγωµένα» από τον σεισµό, τον χρόνο και την υγρασία, ενώ ουδείς να γνωρίζει τι βρίσκεται και τι έχει φύγει από το Τατόι.

Τυχερά έχουν αποδειχθεί µέχρι σήµερα µόλις τρία από τα βοηθητικά κτίρια της βασιλικής έπαυλης – το υπασπιστήριο, το µαγειρείο και το ιπποστάσιο. Τα 600.000 ευρώ τηςδιετίας 2007-08 που εκταµιεύτηκαν από το Γ’ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης δεν έφτασαν παρά για ελάχιστες εργασίες, ενώ άλλες 400.000 διατέθηκαν για τα πρώτα άµεσα σωστικά µέτρα.

Από το 2004 – οπότε άρχισαν οι εργασίες στο πληγωµένο από τον σεισµό, τον χρόνο και την άναρχη βλάστηση Τατόι – η ροή χρηµατοδότησης δεν είχε σταθερό ρυθµό και προκαλούσε προβλήµατα στην εξέλιξη των έργων. Ενδεικτικό είναι ότι µέσα στο 2009 τα βασικότερα που έγιναν ήταν η εγκατάσταση πέντε κοντέινερ (προερχόµενα από τη µεταφορά των αρχαιοτήτων από το παλιό Μουσείο Ακρόπολης στο Νέο) για την αποθήκευση των συντηρηµένων αντικειµένων και η ολοκλήρωση εργασιών υποδοµής ηλεκτροδότησης.

Προχειρότητες
«Το πρόβληµα είναι πωςέχουν γίνει ελάχιστες επεµβάσεις και µεπρόχειρο τρόπο», λέει στα «ΝΕΑ» ο ιστορικός και συγγραφέας Κωνσταντίνος Σταµατόπουλος που έχει ασχοληθεί επί µακρόν µε το Τατόι. «Πώς να αποκαταστήσεις όµως ένα κτίριο όταν δεν έχεις αποφασίσει τι θα το κάνεις; Επιπλέον επελέγησαν ναπροστατευθούν κτίσµατα που πατούσαν στα πόδια τους µε αποτέλεσµα τα παλαιότερα που έδιναν και τη φυσιογνωµία του χώρου να πέφτουν».

Χαρακτηριστικό παράδειγµα αποτελεί το οινοποιείο, κτίσµα τηςδεκαετίας του 1880,το µοναδικό που διασώζει τον εξοπλισµό του. Η στέγη του όµως έχεικατά το ήµισυ καταρρεύσει.

Αφαιρέθηκε και ηυπόλοιπη µε αποτέλεσµαο εξοπλισµός να έχει αφεθεί στοέλεος της βροχής και το κτίριο ναέχει µετατραπεί σε ερείπιο γεµάτο σάπια ξύλα.

Νέοι θησαυροί
Πρόβληµα είναι όµως και η έλλειψη καταγραφής των κινητών αντικειµένων που βρίσκονται σήµερα στο Τατόι. Υπάρχει µεν η λεπτοµερέστατη καταγραφή του 1973, δεν δίνει όµως σε αρκετές περιπτώσεις τα απαραίτητα στοιχεία για να ταυτιστούν τα διάφορα αντικείµενα. Αποτέλεσµα; Συχνά να ανακαλύπτουν θησαυρούς, όπως το βιβλίο επισκεπτών, όπου είναι µε κόκκινα γράµµατα το όνοµα του Αρχιεπισκόπου Μακάριου ή το προικοσύµφωνο της Ολγας και του Γεωργίου Α’, όµως στα «χαµένα» αντικείµενα συγκαταλέγονται και 14 έργα τέχνης – «τα καλύτερα» σύµφωνα µε τους ειδικούς – όπως ο «Απαγχονισµός του Πατριάρχη Γρηγορίου Ε’» του Νικηφόρου Λύτρα.