Εναλλακτικά Το φάντασμα της ανάπτυξης

ΟΣΟ ΚΡΑΤΑΕΙ ένας αναστεναγμός. Τόσος χρόνος χρειάστηκε ώστε η Ελλάδα να γίνει από διεθνής παρίας ξανά μια χώρα που παίρνουν σειρά οι ξένοι για να την επαινέσουν. Τελευταίο παράδειγμα το άρθρο του Ολι Ρεν στη «Wall Street Journal» για την «ελληνική αναγέννηση».

Μέσα σε λίγους μήνες γίναμε πρότυπο. Στο Παρίσι, όπου η κυβέρνηση Φιγιόν ιδρώνει για να πάει τη συνταξιοδότηση από τα εξήντα στα εξήντα δύο χρόνια, παραδέχονται ότι η Αθήνα προχώρησε πολύ μακρύτερα στη μεταρρύθμιση του Ασφαλιστικού. Στο Λονδίνο συγκρίνουν τον Γιώργο Παπανδρέου που πήρε επάνω του την αναδιάρθρωση της οικονομίας με τον Χοσέ Θαπατέρο που αρνήθηκε τις σκληρές πραγματικότητες της κρίσης για τη χώρα του, με αποτέλεσμα να τον έχει πάρει από κάτω πολιτικά. Κάτι που είναι ειρωνεία αν αναλογισθεί κανείς ότι το πρώτο εξάμηνο του 2010 ο ισπανός πρωθυπουργός είχε ως επωδό των δηλώσεών του τη φράση: «Δεν είμαστε σαν την Ελλάδα». Σωστά- πιθανώς είναι χειρότερα. Στην Ουάσιγκτον χειροκροτούν τον τολμηρό διπλωματικό ελιγμό της Αθήνας και την επίσκεψη Νετανιάχου στον Πόρο. Και στο Βερολίνο, άπαξ και πείσθηκαν ότι ο Παπανδρέου δεν είναι Καραμανλής- είναι δηλαδή πρωθυπουργός με γερό στομάχι- στηρίζουν τα δημοσιονομικά και τις τράπεζές μας με στόχο να δώσουν ένα μάθημα στα κερδοσκοπικά funds που έχουν παίξει παράγωγα κόντρα στην Ελλάδα και δι΄ αυτής στην ευρωζώνη- δηλαδή να τους κάνουν να χάσουν λεφτά.

ΟΛΑ ΚΑΛΑ λοιπόν; Ολα καλά για την ώρα, αρκεί να μην είσαι έλληνας πολίτης. Ενας κύκλος φωτιάς προστατεύει τη χώρα μας από τις αγορές, μέσα όμως σε αυτόν η ζωή είναι δύσκολη. Τα λεφτά της τρόικας- εκατόν δέκα δισ. για τρία χρόνια συν τα ψίχουλα που θα δανειστούμε σε έντοκα γραμμάτια- δεν φτάνουν για να ζήσει η ελληνική κοινωνία όπως πριν. Οι τράπεζες δεν δανείζουν, το χρήμα δεν κυκλοφορεί, η αγορά στεγνώνει και η ανεργία αυξάνεται. Το πάτωμα των εσόδων παρά την αύξηση του ΦΠΑ επιβεβαιώνει την παλαιά σοφία ότι «η υπερβολική φορολογία εξουδετερώνει τη φορολογία». Παρά τη δαιμονοποίηση της φοροδιαφυγής, υπάρχει και η πραγματικότητα των πεσμένων τζίρων. Ελλείψει εσόδων, δεν υπάρχει άλλη λύση από την περαιτέρω μείωση των δαπανών. Ηδη το Γενικό Λογιστήριο πληρώνει σιωπηρά 83 λεπτά για κάθε ευρώ προϋπολογισμένης δαπάνης. Αυτό όμως φαίνεται πως δεν θα αποτρέψει περικοπές, κλεισίματα και, για να συντομεύουμε την κουβέντα, τη σμίκρυνση του δημόσιου τομέα. Αν η ανάπτυξη πάει- ανεπισήμως- για 5%, το συμμάζεμα θα την οδηγήσει χαμηλότερα, δημιουργώντας το αρνητικό σπιράλ που τσάκισε τις βαλτικές χώρες. Και δεν χρειάζεται να μιλήσει κανείς για τον υψηλό πληθωρισμό.

ΣΕ ΑΥΤΟ το περιβάλλον οικονομικής ερημοποίησης, είναι λογικό οι πολιτικοί να αναζητούν μια όαση. Πληθαίνουν οι δηλώσεις για το Μνημόνιο που πρέπει να αφήσουμε γρήγορα πίσω μας και για την ανάπτυξη που πρέπει να επαναφέρουμε. Τα λένε και οι διάφοροι μνηστήρες του χαρτοφυλακίου της Λούκας Κατσέλη. Η Κατσέλη μπορεί να μην είναι εξίσου καλή πολιτικός όσο είναι οικονομολόγος. Ωστόσο, ο ενδοκυβερνητικός καβγάς για το πάπλωμα του Οικονομίας υποκρύπτει μια δυσάρεστη αλήθεια. Η όαση της ανάπτυξης είναι παραίσθηση. Πολιτικοί και κοινωνία πρέπει να περάσουν την έρημο της ανασυγκρότησης της χώρας. Επειδή όμως είναι η κοινωνία που θα κάνει τη θυσία, οι πολιτικοί πρέπει να προσαρμοστούν στην πραγματικότητα και ν΄ αρχίσουν να μιλούν τη γλώσσα της αλήθειας. Η πρώτη προσεχής ευκαιρία για να γίνει αυτό είναι η ΔΕΘ. Συμπίπτει, άλλωστε, με το πέρασμα ενός χρόνου από το «υπάρχουν λεφτά…» που έλεγε πέρσι το ΠΑΣΟΚ στην προεκλογική περίοδο.