Συνέντευξη

«Η ευµάρεια µας έκανε νωθρούς»
Της Χάρης Ποντίδα

«Σε µια κρίση αξιών και ηθικής, αναγκάζεσαι να ψάξεις µόνος σου µέσα στα σκοτάδια κι αυτό µπορεί να σε βγάλει σε ένα φως που δεν είχες ξαναδεί ποτέ πριν», λένε οι δύο τραγουδίστριες που συµπράττουν σε ένα δύσκολο καλοκαίρι
Η Ελευθερία, όπως πάντα, χαµογελαστή. Η Τάνια, ζητάει συγγνώµη αλλά θέλει… ντιβάνι (σαν οδαλίσκη σε πίνακα της Αναγέννησης). Και η συζήτηση αρχίζει.

«Ρε Ελευθερία, εγώ δεν είµαι φέτος για τακούνια και τέτοια» λέει και στρέφοντας τα µάτια της προς εµένα, «όχι, πες δηλαδή, είµαι εγώ τώρα για τακούνια και ρούχα, έτσι χοντρή που έχω γίνει;».

Κάνετε φθηνότερες συναυλίες φέτος;

Τάνια: Αστειεύεσαι; Πουλάµε πιο φθηνά απ’ ό,τι πούλαγε η Ελευθερία µόνη της, πέρυσι. Και κάνουµε και συνδιοργανώσεις.

Τι σηµαίνει αυτό;

«Οτι όχι µόνο µπορεί να µη βγάλουµε τίποτα, αλλά να βάλουµε και από την τσέπη µας» προσθέτει η Τάνια. «Οπότε καταλαβαίνεις πόσο νερό έχουµε βάλει στο κρασί µας _ και δεν είµαστε εµείς µόνο…» Ελευθερία: Να διευκρινίσουµε όµως ότι δεν έχει να κάνει µε την ποιότητα της παραγωγής, γιατί εκεί κάνουµε ό,τι καλύτερο γίνεται. Το τραγούδι είναι πολιτιστικό είδος ανάγκης, ο κόσµος αποζητάει να µοιραστεί πράγµατα, να χαρεί, να υπερβεί την καθηµερινότητά του.

Τ.: Το ξέρετε ότι στην Αργεντινή µετά την κρίση ξαναγεννήθηκε ο πολιτισµός και σήµερα υπάρχει µια απίστευτη πολιτιστική έξαρση;

Πώς το εξηγείτε αυτό;

Τ.: Γιατί η ευµάρεια µάς έκανε νωθρούς κι εµάς πολύ ναρκισσευόµενους. Νοµίζω ότι η δυσκολία, ακόµη και η ανέχεια, µάς κάνει πιο δηµιουργικούς. Παραήµασταν χαϊδεµένες και βασιλοπούλες εµείς του καλλιτεχνικού…. Ε.: Εγώ δεν νοµίζω ότι ορίζει έναν καλλιτέχνη η ευµάρεια ή η ανέχεια. Γιατί το δηµιουργικό του κοµµάτι που του είναι χαρισµένο από τον Θεό, θα το βγάλει έτσι ή αλλιώς…

Εσύ, Τάνια, που είσαι από τα τέλη του ‘70 στον χώρο, πώς έζησες την αλλαγή που µας έφερε η µεταπολίτευση στα 80s;

Τ.: Ο κόσµος γινόταν κάτι που µε απωθούσε.

Αλλά αντέδρασες. Δεν σε πήρε το ρεύµα… Σίγουρα δεν µε πήρε το ρεύµα, πέρασα σε φάση πιο εσωτερική. Αρχισα να τραγουδάω για τους καηµούς µου και τους έρωτές µου, έφυγα από τα κέντρα, εφηύρα τον χώρο µου και τον τρόπο µου…

Και η Ελευθερία; Εγώ άρχισα µε Σαββόπουλο σε µπουάτ στην Πλάκα και µετά µε Κουασιµόδο στο Κολωνάκι. Παράλληλα όµως γίνονταν µεγάλα πράγµατα, συναυλίες στο εξωτερικό, γήπεδα… Ετσι ξεκίνησα την πορεία µου.

Τελείωσαν αυτά τα µεγάλα τώρα; Εννοώ και τα µεγάλα µαγαζιά, τα πούλµαν, οι χοροί…

Ε.: Είναι µια εποχή που απλά θα ξεχωρίσουν όσοι είναι να ξεχωρίσουν. Διότι και τα µεγάλα κέντρα προσφέρουν ένα είδος διασκέδασης που δεν είναι αµελητέο…

Τ.: Αυτή η διασκέδαση είναι σε πνευµατικό κώµα πλέον. Ούτε µου αρέσει να πηγαίνω σαν κοινό, ούτε να παίζω. Και επειδή όλο αυτό στηριζόταν και σε έναν επιδεικτικό νεοπλουτισµό και τώρα πια δεν θα έχουν να αλλάξουν µοντελάκια ή να πετάξουν λουλουδικό, θα τελειώσει αυτή η ιστορία. Ε.: Δεν καταλαβαίνω, γιατί είναι κακό να πηγαίνει ένας κόσµος σε χορούς που του έρχεται πιο φθηνά;

Τ.: Εννοώ ότι δεν µε αφορά πια όλο αυτό το πράγµα. Και επειδή το έχω ζήσει κάποτε, το λέω… Θυµάµαι κάποτε παίζαµε µε τον Χάρρυ Κλυνν και τον Μητροπάνο στα «Δειλινά» και φεύγαµε ένας ένας και λέγαµε και τρία τραγουδάκια στα «Μικρά Δειλινά», που ήταν δίπλα. Και παίρναµε και από ‘κεί µεροκάµατο. Και λέω τότε στον Μιχαηλίδη, τον µακαρίτη, «κύριε Μιχαηλίδη, αυτό είναι η καταστροφή του επαγγέλµατός µας». Και σκέψου, ήµασταν ακόµα στα 1978.

Ε.: Εγώ δεν το βρίσκω προσβλητικό να έχω χορούς, να έρχονται να µε δουν οι άνθρωποι µε λιγότερα χρήµατα. Αρκεί να µην υπάρχουν τα λουλούδια και όλη αυτή η ατµόσφαιρα της πίστας.

Στη σκηνή έχετε διαφορετικά ταµπεραµέντα. Βρήκατε τρόπο να ταιριάξετε;

Τ.: Εµένα µε ισορροπεί η Ελευθερία γιατί έχει αυτή την ωραία ισορροπία µέσα της. Κι έχει έναν ωραίο τρόπο να διαχειρίζεται τα πράγµατα εκεί που εγώ βγάζω καπνούς. Είναι ένα καλόγουστο πλάσµα µε ανεπτυγµένη αίσθηση δικαίου… Δεν έχει τρελαθεί η Ελευθερία. Και νοµίζω ότι µε αγαπάει κιόλας. Κι εγώ το έχω ανάγκη αυτό.

Ε.: Είµαστε κοινού πολιτισµού. Αυτό που δεν της αρέσει, δεν µου αρέσει. Λέµε ένα τραγούδι, κοιταζόµαστε κι έχουµε συνεννοηθεί.

ΙΝFΟ

Η Ελευθερία Αρβανιτάκη και η Τάνια Τσανακλίδου στο Θέατρο Βράχων «Μελίνα Μερκούρη» στις 12 Ιουλίου, στο πλαίσιο του 23ου Φεστιβάλ Βύρωνα. Ωρα: 21.00.
Τιµή εισιτηρίου: 20 ευρώ.
Επικοινωνία: Πνευµατικό Κέντρο Δήµου Βύρωνα, τηλ.: 210 7609340, Θέατρα Βράχων, τηλ.: 210 7626438, και στο www.
festivalbyrona.gr

«Μου βγαίνει πολύς θυµός…»

Είναι πιο εξωστρεφές από τη χειµερινή τους σύµπραξη το πρόγραµµα στις καλοκαιρινές συναυλίες; «Ναι, αλλά στις σωστές δόσεις, τις δικές µας» λέει η Ελευθερία. «Στιγµές συγκίνησης και εξωστρέφειας στη σωστή δόση».

Και τι γίνεται µε την Τάνια που είναι πιο… ασυγκράτητη;

Τ.: Τώρα να δεις πόσο ασυγκράτητη είµαι… Εγώ αν έβγαινα µόνη µου θα έλεγα επαναστατικά τραγούδια. «Μπήκαν στην Πόλη οι οχτροί» και τέτοια, αλλά η µπάντα ούτε να το ακούσει. Μου βγαίνει πολύς θυµός µε όλη αυτή την κατάσταση.

Ε.: Δυστυχώς, µπήκαν στην Πόλη οι οχτροί… Τ.: Εµείς τώρα ενώνουµε το απολλώνιο µε το διονυσιακό. Η Ελευθερία είναι Απολλώνια _ µε την καλή έννοια. Θα το σκεφτεί να κάνει κάτι, ενώ εγώ πρώτα δρω και µετά σκέφτοµαι.

Ε.: Η σκηνή οδηγεί έναν άνθρωπο εκεί που πραγµατικά είναι. Την Τάνια σε παραφορά. Και µένα σε παραφορά. Αλλά από άλλον δρόµο. Αυτό που έχει σηµασία είναι να είσαι αληθινός, γιατί το ψέµα φαίνεται αµέσως. Εµένα, ας πούµε, µπορεί να µου βγει η συγκίνηση και να είµαι ακίνητη, ενώ τη Τάνια…

Τ.: Να κάνει µια τούµπα. Ασε µην το ψάχνεις.