Οδηγοί: Πριν τη ζώνη, βάλτε αντηλιακό…

Αν ήταν στο χέρι του δρος Σκοτ Φόσκο, θα… απαγορευόταν στους οδηγούς να μπουν στο αυτοκίνητο εάν δεν ήταν καλά αλειμμένοι με αντηλιακό.

Ο δρ Φόσκο, καθηγητής και διευθυντής στο Τμήμα Δερματολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Σαιντ Λούις, θέλει να μάθουν όλοι πως η οδήγηση αυξάνει τον κίνδυνο αναπτύξεως καρκίνου στο δέρμα της αριστερής πλευράς του σώματος.

Επί αρκετό καιρό, ο δρ Φόσκο και οι συνεργάτες του είχαν παρατηρήσει ότι ορισμένες προκαρκινικές αλλοιώσεις αλλά και καρκίνοι του δέρματος έμοιαζαν να είναι συχνότεροι στην αριστερή πλευρά των ασθενών τους, ιδίως των ανδρών.

Πριν από λίγα χρόνια άρχισαν να μελετούν το όλο θέμα και να δημοσιεύουν απανωτές εργασίες για όσα κατέγραφαν. Η νεώτερη δημοσιεύεται στην «Επιθεώρηση της Αμερικανικής Ακαδημίας Δερματολογίας» (JAAD) και τα ευρήματά της συμφωνούν πως υπάρχει θέμα: οι καρκίνοι του δέρματος του προσώπου και του αυχένα αναπτύσσονται συχνότερα στην αριστερή πλευρά.

Τα ευρήματα αυτά προσελκύουν το ενδιαφέρον σε κάτι που μπορεί να παραβλέπουν οι κατά τα άλλα προσεκτικοί πολίτες: στην έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία του ηλίου μέσα απ’ τα παράθυρα του αυτοκινήτου.

«Οι οδηγοί πρέπει να ξέρουν ότι ο ήλιος τους καίει πίσω από το τιμόνι», λέει ο δρ Φόσκο. «Και η επίδρασή του είναι αθροιστική: όσο περνούν τα χρόνια, τόσο περισσότερες βλάβες αναπτύσσονται».

Η ηλιακή ακτινοβολία είναι δύο ειδών, η UVA και η UVB. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Δερματολογίας, η έκθεση στην UVB προκαλεί το ηλιακό έγκαυμα και επιφανειακούς ως επί το πλείστον δερματικούς καρκίνους, οι οποίοι σπανίως απειλούν τη ζωή.

Η UVA εισδύει πιο βαθιά στο δέρμα, προκαλώντας ρυτίδες και μελάνωμα, που είναι η πιο σοβαρή μορφή δερματικού καρκίνου. Επιπλέον, φαίνεται ότι εντείνει την καρκινογόνο επίδραση της UVB.

Πώς είναι δυνατόν να μην μας προφυλάσσουν τα τζάμια; Όπως απαντά η δερματολόγος Κατερίνα Λαμπρινοπούλου, διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, τα τζάμια του αυτοκινήτου στο πλάι και πίσω συνήθως δεσμεύουν μόνον την UVB, ενώ το παρμπρίζ στα καινούργια οχήματα απορροφά πλέον και τους δύο τύπους υπεριώδους ακτινοβολίας.

Μόνο στα ακριβά ΙΧ, όμως, απορροφούν όλα τα τζάμια και τις δύο ακτινοβολίες – ιδιότητα που προφανώς χάνεται όταν οδηγεί κανείς με το πλαϊνό τζάμι κατεβασμένο.

Στη νεώτερη μελέτη, ο δρ Φόσκο παρουσίασε στοιχεία από 1.050 ασθενείς στο Σαιντ Λούις, οι οποίοι είχαν καρκίνο στο πρόσωπο ή στον αυχένα. Όπως διαπιστώθηκε, στους άντρες ο καρκίνος αναπτυσσόταν αριστερά στο 56% των περιπτώσεων – στις γυναίκες στο 52% (ίσως διότι οι γυναίκες μόλις τις τελευταίες δεκαετίες άρχισαν να οδηγούν και ο καρκίνος χρειάζεται πολύ καιρό για ν’ αναπτυχθεί). Αν, πάντως, οι διαφορές μοιάζουν μικρές, ειδικά για το μελάνωμα ήταν τεράστιες: το 74% των ασθενών το είχαν στην αριστερή πλευρά.

Και μετά είναι οι άλλες δερματολογικές συνέπειες από τον ήλιο κατά την οδήγηση: οι ρυτίδες (ο πολύς ήλιος γερνάει πρόωρα το δέρμα), τα εξανθήματα, οι ακτινικές υπερκερατώσεις (είναι σκληρές περιοχές στο δέρμα), μέχρι και οι αλλεργικές αντιδράσεις στον ήλιο.

Τι πρέπει, συνεπώς, να κάνουμε; Η πρώτη γραμμή άμυνας είναι μια… γενναία δόση αντηλιακού, σε όλα τα ακάλυπτα τμήματα του δέρματος, 20 έως 30 λεπτά πριν μπούμε στο αυτοκίνητο. Το αντηλιακό πρέπει να είναι ευρέος φάσματος, δηλαδή να απορροφά και την UVA και την UVB. Μην ξεχάσετε μόνο να αλείψετε τα αυτιά και τον αυχένα σας.

Επιπλέον, όποιος μπορεί και αντέχει τη ζέστη καλό είναι να φοράει προστατευτικά ρούχα, δηλαδή μπλούζα με μακριά μανίκια και παντελόνι. Διόλου κακή ιδέα, εξάλλου, δεν θα ήταν και ένα καπέλο με φαρδύ γείσο.

Και, για να μην ξεχνάμε τους συνοδηγούς, εάν έχετε προγραμματίσει να συνοδεύσετε τον οδηγό σε ένα πολύωρο ταξίδι, χρειάζεστε ακριβώς τα ίδια προστατευτικά μέτρα με εκείνον…

Να θυμάστε…

* Το πίσω και τα πλαϊνά τζάμια του αυτοκινήτου συνήθως δεν απορροφούν όλη την υπεριώδη ακτινοβολία του ηλίου, αλλά μόνο την UVB.

* Η έκθεση του οδηγού στον ήλιο σχετίζεται με τα ίδια δερματικά προβλήματα με αυτήν στην παραλία ή σε οποιονδήποτε υπαίθριο χώρο, όταν τα τζάμια του οχήματος είναι ανοικτά. Αν είναι κλειστά, αποφεύγει μόνο το ηλιακό έγκαυμα.

* Ορισμένα φάρμακα προκαλούν εξάνθημα όταν το δέρμα εκτεθεί στον ήλιο. Αν υποβάλλεστε σε οποιαδήποτε αγωγή, ελέγξτε τα φάρμακά σας ή/και συμβουλευθείτε τον γιατρό σας.

* Δερματικά νοσήματα που επιδεινώνονται από τον ήλιο (όπως ο λύκος), επιδεινώνονται και πίσω από το τζάμι.

* Τα κουρτινάκια του αυτοκινήτου προστατεύουν τους επιβαίνοντες από τον ήλιο μόνο εάν είναι πυκνά και όχι διαφανή ή με τρύπες. Ωστόσο, τα κουρτινάκια με πυκνή ύφανση δυσχεραίνουν την οδήγηση, οπότε απαιτείται προσοχή.

* Μην αφήνετε το αντηλιακό (και κανενός είδους καλλυντικό) μέσα στο αυτοκίνητο, γιατί θα αλλοιωθεί.