[ Δρόμοι ]

Τα ονόματα
Τα ονόματα που φωνάξαμε. Τα ονόματα που μας φωνάξανε. Τα ονόματα που κανείς δεν θυμάται πια. Μας αρέσει να δίνουμε ονόματα, ακόμη και σε ανθρώπους που δεν θα μπορέσουν ποτέ να μας ακούσουν να τα φωνάζουμε.

Η Γαγάτη
Μόλις στα είκοσί της χρόνια, αναπαύτηκε στο μακρινό Λονδίνιο. Το αριστερό της χέρι είχε τοποθετηθεί πάνω στο μέρος της καρδιάς. Το κεφάλι της ήταν γερμένο σε μια γωνιά της σαρκοφάγου. «Αν μπορούσαν να μας δουν οι γονείς της, σίγουρα θα έμεναν ευχαριστημένοι που δεν ξεχάστηκε με τα χρόνια», είπε ο αρχαιολόγος που παρουσίασε το λείψανο της κόρης τους στο βρετανικό κοινό 1.700 χρόνια μετά την ταφή του. Αυτός και οι συνάδελφοί του δίστασαν να της δώσουν ένα όνομα. Θα ήταν αυθαίρετο. Αντιεπιστημονικό. Μα ακόμη και οι πιο τυπικοί από αυτούς συμφώνησαν ότι το όνομα Γαγάτη θα ήταν το πιο ταιριαστό: ολόγυρα στον λεπτό σκελετό είχαν βρεθεί πολυάριθμα κτερίσματα από μαύρο γαγάτη, που χρησίμευαν για φυλαχτό. Το βέβαιο είναι πως η οικογένειά της ανήκε στους Ρωμαίους που είχαν αποικίσει τη Βρετανία. Η Γαγάτη δεν γνώρισε ποτέ τη φτώχεια. Δεν γνώρισε ποτέ κανέναν που να μην ήταν καλοταϊσμένος. Αυτή και οι φίλες της ζούσαν μια ξένοιαστη και άνετη ζωή, ανύποπτες ότι οι μέρες της ευημερίας τους ήταν μετρημένες. Η κοινωνία στην οποία ζούσαν έμελλε να σβήσει εκατό χρόνια αργότερα, όταν λοιμοί, εμφύλιοι πόλεμοι και αναρχία, βύθισαν τη χώρα στον σκοτεινό Μεσαίωνα.

Ο Ανώνυμος
Στο λείψανο που έκλεινε μέσα της η σαρκοφάγος έχασκαν μονάχα δύο άδειες κόχες στη θέση των ματιών. Η βρετανική αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως τον τάφο του σπουδαιότερου ίσως Ρωμαίου του Λονδίνου, ύστερα από 1.800 χρόνια. Ομως η ταυτότητα αυτού του αρχαίου VΙΡ παραμένει άγνωστη. Ισως ρωμαίος διοικητής της πόλης ή κυβερνήτης ολόκληρης της επαρχίας του Λονδίνιου, κανείς δεν ξέρει, μονάχα συμπεραίνει. Ανάμεσα στα δηνάρια και τους σηστέρτιους που ήταν μισοσκεπασμένοι από τη σκόνη των οστών, κανένα όνομα, καμιά ημερομηνία, καμιά επιγραφή που να σώζει το αξίωμά του.

Η Μύρτις
Το πρόσωπο που της χάρισε η γονιδιακή έρευνα. Το ιμάτιο. Η κορδέλα στα μαλλιά. Η κορασίδα του Κεραμεικού που αισθανόμαστε σαν ένα κομμάτι από τον εαυτό μας. Μα ποτέ δεν θα μάθουμε το πραγματικό όνομά της ούτε τα ονόματα με τα οποία φώναζε τις φιλενάδες της. Η επιστημονική έρευνα πιστοποιεί με βεβαιότητα μονάχα το αίτιο του θανάτου: τον λοιμό που σκότωσε, μαζί με την Μύρτιν, χιλιάδες άλλους πολιορκημένους Αθηναίους, στον ολέθριο εμφύλιο πόλεμο. Αμποτε να αναστήσει η γονιδιακή έρευνα τους νεκρούς μας ή να τους κάνει ολογράμματα στους τοίχους και τους δρόμους. Να περπατάμε ανάμεσά τους, να μας ψιθυρίζουν στο αυτί, να προλαβαίνουν τα στραβοπατήματά μας. Κι ας μην μπορούμε να φωνάξουμε το όνομά τους ούτε αυτοί το δικό μας. Ομως, θα νιώθουμε λιγότερη μοναξιά.