[ Πρόσωπα ] Χρήσιμη μάλλον, παρά σταρ

Όταν ρωτούν την Μπάφφυ Σαιντ-Μαρί γιατί εμφανίζεται τόσο σπάνια στη σκηνή, δίνει μια αφοπλιστική απάντηση: «Διότι έχω μια ζωή!».
«Γράφω και ηχογραφώ συνεχώς, όμως η σόουμπίζνες δεν είναι παρά μια πλευρά της ζωής μου», εξηγεί. Τώρα όμως, στα 68 της και έπειτα από 17 χρόνια απουσίας, η Ινδιάνα «ιέρεια» της στρατευμένης φολκ των Σίξτις και των Σέβεντις πραγματοποιεί περιοδεία στην Ευρώπη.

Η Μπάφφυ Σαιντ-Μαρί πέρασε τα 15 τελευταία χρόνια φτιάχνοντας εναλλακτικά σχολικά προγράμματα στο αγρόκτημά της στη Χαβάη, στην πλαγιά του ηφαιστείου του νησιού Καουάι. «Ζω μόνη στο βουνό, έχοντας γύρω μου 27 κατσίκες, δύο άλογα και ένα γάτο, και φροντίζω την 92χρονη μητέρα μου», λέει σε συνεντεύξεις που έδωσε σε γαλλικές εφημερίδες εν όψει της συναυλίας της στο Παρίσι. Αφιερώνει επίσης πολύ χρόνο για να βοηθάει κοινότητες Ινδιάνων: «Πήγα πρόσφατα στη Λαπωνία. Χρηματοδοτώ προγράμματα για την εγκατάσταση ηλεκτρονικών υπολογιστών στα σχολεία. Μερικές φορές, το θέμα είναι απλώς η ενημέρωση: υπάρχουν υποτροφίες και χρηματοδοτήσεις, όμως οι ενδιαφερόμενοι δεν το γνωρίζουν». Η Μπάφφυ Σαιντ-Μαρί γεννήθηκε το 1942 σ΄ έναν καταυλισμό Ινδιάνων στο Σασκάτσουαν του Καναδά. Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 εντάχθηκε στη φολκ κοινότητα της Νέας Υόρκης, το κέντρο της οποίας ήταν στο Γκρίνουιτς Βίλατζ. Εκτός από τραγούδια διαμαρτυρίας, όπως το «Universal Soldier», έχει γράψει και ωραία τραγούδια αγάπης. Το «Until Ιt΄s Τime for Υou to Go» έχει ερμηνευθεί από τον Έλβις Πρίσλεϋ, την Μπάρμπρα Στρέιζαντ, τον Νιλ Ντάιαμοντ, το «Up Where We Βelong» από την ταινία «Ιπτάμενος και Τζέντλεμαν» της χάρισε Όσκαρ και Χρυσή Σφαίρα. «Οι περισσότεροι δεν ξέρουν πως έχω γράψει εγώ αυτό το τραγούδι», λέει χωρίς πικρία.

Παραγνωρισμένη από το ευρύ κοινό, έχει κερδίσει την αναγνώριση των ομoτέχων της: η Τζόνι Μίτσελ, ο Ρόμπι Ρόμπερτσον, ο Λέοναρντ Κοέν είναι μεταξύ των θαυμαστών της. «Έκανα πάντα αυτό που ήθελα χωρίς να παίξω το παιχνίδι των δισκογραφικών εταιρειών: ηχογραφώ όποτε θέλω εγώ», λέει. Πέρυσι κυκλοφόρησε το άλμπουμ «Running for the Drum». «Δεν είναι δίσκος της Μαντόνας, όμως θ΄ αρέσει σ΄ ένα μέρος του κοινού», λέει. Και βρίσκει στην εποχή μας έναν εκλεκτισμό που της θυμίζει τα Σίξτις: «Με “ανακάλυψαν΄” και πάλι χάρη στο Ίντερνετ, ενώ ο Τύπος δεν μιλούσε καθόλου για τη δουλειά μου. Πάνε τριάντα χρόνια που τα τραγούδια μου δεν μεταδίδονται πια από το ραδιόφωνο». Πριν από δέκα χρόνια, ανακάλυψε πως οι ραδιοσταθμοί την είχαν «κόψει» κατόπιν «συστάσεων» του FΒΙ και της CΙΑ, όμως στη δεκαετία του ΄70 κατάφερε να διαδώσει το μήνυμά της από την παιδική τηλεοπτική σειρά «Sesame Street». «Στην εκπομπή αυτή μπόρεσα να δείξω ποιοι είμαστε εμείς οι Ινδιάνοι και ποιες ήταν οι αξίες μας, η κουλτούρα μας. Ουδέποτε θέλησα να γίνω ποπ σταρ, αυτό που επεδίωξα απλώς είναι να είμαι χρήσιμη, αποτελεσματική».