Όμηρος κερδοσκόπων η ελληνική οικονομία

Σε κατάσταση κόκκινου συναγερμού θέτουν την ελληνική οικονομία οι ανελέητες κερδοσκοπικές επιθέσεις των αγορών, που «πόνταραν» όλη την εβδομάδα σε σενάρια χρεοκοπίας της χώρας. Οι έξωθεν καθησυχαστικές δηλώσεις, με αποκορύφωμα τη διαβεβαίωση του αρμοδίου κοινοτικού επιτρόπου Χ. Αλμούνια ότι «η Ελλάδα δεν πρόκειται να χρεοκοπήσει», και η ακόμα πιο κατηγορηματική διαβεβαίωση πως «δεν υπάρχει η έννοια της χρεοκοπίας εντός της ευρωζώνης», λειτούργησαν μεν πυροσβεστικά στις αγορές, όμως δεν εξαλείφουν τις εστίες ανησυχίας.

Το κόστος ασφάλισης έναντι κινδύνου χρεοκοπίας παρέμεινε στο επίπεδο ρεκόρ των 400,4 μονάδων, τα spreads των δεκαετών ομολόγων υποχώρησαν ελαφρά μεταξύ 3,70% και 3,90% από 4,05% προχθές και η εικόνα των αγοραπωλησιών ομολόγων ήταν ελαφρώς πιο «ισορροπημένη», όπως λένε στο «Χρήμα» στελέχη της αγοράς. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, συνεχίστηκε και χθες το σκηνικό των τελευταίων ημερών με πωλήσεις ελληνικών ομολόγων από τους ξένους και αγορές από τους εγχώριους θεσμικούς επενδυτές, σε μια προσπάθεια στήριξης μιας αγοράς υπό ασφυκτική πίεση.

«Το άλμα των spreads δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να δανειστεί», λέει στο «Χρήμα» κορυφαίος τραπεζίτης. Αναρωτιέται όμως με νόημα «μέχρι πόσο αντέχει η χώρα τις πρόσθετες επιβαρύνσεις». Σύμφωνα με την ίδια πηγή, «τα spreads θα μπορούσαν να φτάσουν και το 10%, δηλαδή οι αγορές να απαιτούν 10% παραπάνω επιτόκιο από τη Γερμανία για να δανείσουν την Ελλάδα. Σε αυτά τα επίπεδα είχαν φτάσει για παράδειγμα στη Ρωσία, όταν χρεοκόπησε, χωρίς να είναι συγκρίσιμα τα μεγέθη…». «Χοντρό παιχνίδι»
Το άλμα των spreads ακόμα και πάνω από το 4%, αναδεικνύει τις μεγάλες πιέσεις που δέχονται κυρίως τα δεκαετή ομόλογα, μέσω των οποίων σχεδίαζε το Ελληνικό Δημόσιο να δανειστεί τον Φεβρουάριο. «Γίνεται χοντρό παιχνίδι με τα δεκαετή», λένε στελέχη της αγοράς ομολόγων (ρίχνοντας ευθύνες και στην προαναγγελία της έκδοσης) που βλέπουν ομοιότητες με τα κερδοσκοπικά παιχνίδια που είχαν στηθεί το 1999, όταν η Ελλάδα έδινε τη μάχη για την είσοδο στην ΟΝΕ. Τότε, στις 19-10-1999, η απόδοση των δεκαετών ομολόγων είχε εκτοξευτεί στο 6,89%, ρεκόρ που έσπασε την Πέμπτη όταν έφτασε το 7,24%.

Το μέγεθος των πιέσεων στην ελληνική αγορά ομολόγων φαίνεται ανάγλυφα και από το άλμα των αποδόσεων (επιτοκίων) στο έντοκο γραμμάτιο ετήσιας διάρκειας που εκδόθηκε στις 12 Ιανουαρίου με απόδοση 2,20%. Χθες η απόδοση του συγκεκριμένου τίτλου είχε εκτιναχθεί στο 6,16% με την τιμή του να υποχωρεί στις 94,35 μονάδες. Την πτώση των τιμών υφίστανται οι πιστωτές της Ελλάδας, που φοβούμενοι ακόμα μεγαλύτερη βουτιά, ξεπουλάνε τα ελληνικά ομόλογα. Το χρέος της χώρας κρατάνε στα χέρια τους σε ποσοστό 23% η Βρετανία και η Ιρλανδία, ακολουθεί η Γαλλία με 11% και η Ιταλία με 6%, ένα 9% (ή 27 δισ. ευρώ) των 300 δισ. ευρώ χρέους «κρατούν» Γερμανία, Αυστρία και Ελβετία, ενώ 6% κρατούν Ολλανδία, Βέλγιο και Λουξεμβούργο. Είναι οι χώρες που ανησυχούν τόσο για το ενδεχόμενο «απώλειας» των χρημάτων που δάνεισαν στην Ελλάδα όσο και για τις πιέσεις που υφίσταται η ευρωζώνη και το ενιαίο νόμισμα εξαιτίας της χώρας μας.

Τα σενάρια- εφιάλτης
«Η κατάσταση βρίσκεται σε οριακό σημείο, χρειάζονται δραστικά μέτρα εδώ και τώρα», λένε στελέχη της αγοράς ομολόγων στα «ΝΕΑ» που αποκλείουν το σενάριο της χρεοκοπίας της χώρας, αλλά βλέπουν ολοένα και πιο κοντά το πακέτο διάσωσης με ευρωπαϊκή σφραγίδα. Οι κίνδυνοι που εγκυμονεί η αγορά ομολόγων σε μία χώρα που καταβάλλει ήδη κάθε χρόνο 12 με 13 δισ. ευρώ μόνο και μόνο για τόκους συσσωρευμένου χρέους 300 δισ. ευρώ είναι πραγματικά εφιαλτικοί. Φέτος, η Ελλάδα χρειάζεται για να καλύψει ελλείμματα, τόκους και χρεολύσια, 53 δισ. ευρώ. Πέρυσι το μέσο επιτόκιο δανεισμού του Δημοσίου ήταν στο 4,1%.

Αν αυτό ήταν και το φετινό μέσο επιτόκιο, τότε τα δανεικά των 53 δισ. ευρώ θα απαιτούσαν πρόσθετες (επιπλέον των 13 δισ. ευρώ) ετήσιες δαπάνες τόκων ύψους 2,120 δισ. ευρώ. Ο διπλασιασμός του μέσου επιτοκίου στο 8% (σενάριο καθόλου μακρινό, αν αναλογιστεί κανείς ότι η τελευταία έκδοση πενταετών ομολόγων έγινε με 6,1%), θα οδηγούσε τις επιπλέον δαπάνες στα 4,240 δισ. ευρώ, ενώ στο σενάριο- εφιάλτης, το οποίο προφανώς δεν θα άφηνε ποτέ η ευρωζώνη να επιβεβαιωθεί, όπου το μέσο επιτόκιο εκτινασσόταν στο 20%, τότε μόνο για τα 53 δισ. ευρώ θα χρειαζόμασταν 10,6 δισ. ευρώ παραπάνω δαπάνες τόκων.

Το άλμα των spreads δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να δανειστεί.
Όμως, πόσο αντέχει η χώρα τις πρόσθετες επιβαρύνσεις;

Στοιχηματίζουν στη χρεοκοπία

Οι μηχανισμοί ευρω-διάσωσης δεν ενεργοποιήθηκαν τυχαία τις τελευταίες ημέρες, παρ΄ ότι συζητούνταν εδώ και καιρό. Σύμφωνα με στοιχεία της CΜΑ Datavision, που καταγράφει την εξέλιξη των περίφημων Credit Default Swaps, των ασφαλίστρων κινδύνου έναντι ρίσκου χρεοκοπίας της χώρας, τα ελληνικά CDS έκαναν άλμα στις 414 μονάδες, με το πρακτορείο Βloomberg σε δημοσίευμά του να κάνει παραλληλισμό με τις 433,4 μονάδες στις οποίες έφτασε το CDS του Ντουμπάι, λίγο πριν από τη χρεοκοπία του Δεκεμβρίου, φέρνοντας την παρέμβαση σωτηρίας (δάνειο 10 δισ. δολαρίων) από το Άμπου Ντάμπι. Με βάση τα CDS, άλλωστε, η αγορά ποντάρει στο ενδεχόμενο χρεοκοπίας της χώρας. Τα πονταρίσματα για την Ελλάδα κάθε άλλο παρά αισιόδοξα είναι, καθώς η πιθανότητα χρεοκοπίας που δίνουν οι κερδοσκόποι για τη χώρας μας, από 8% τον περασμένο Μάιο έφτασε χθες στο 28,7%, έναντι 13,1% της Πορτογαλίας και 11% της Ισπανίας που επίσης δέχονται τα πρώτα «ραπίσματα» των αγορών.