ΔΡΟΜΟΙ

Ο Όργουελ…
… μελέτησε βαθιά την ψευδή γλώσσα της εξουσίας. Παρέλειψε όμως να μελετήσει τη γλώσσα των τραπεζιτών. Αν ζούσε σήμερα, θα είχε μια μοναδική ευκαιρία να γράψει κάτι για τη διπροσωπία και τη διγλωσσία τους. Η διάλεκτός τους είναι γεμάτη ευφημισμούς. Αναδιάρθρωση; Απολύεσαι. Παραγωγικότητα; Απολύεσαι. Εξορθολογισμός; Απολύεσαι.

Η απορία…
… που διατυπώνεται προς τις κυβερνήσεις οι οποίες έσπευσαν να διασώσουν με τα λεφτά των φορολογουμένων τις αμαρτωλές τράπεζες που τζογάρισαν και έχασαν είναι αυτή: ποιος θα ωφεληθεί; Θα ωφεληθεί ο φορολογούμενος, αν αυτές οι τράπεζες ξαναγίνουν μεγάλες και τρανές; Οι τραπεζικοί λογαριασμοί των φορολογουμένων δεν δείχνουν κάτι τέτοιο. Τι έχει γίνει μέχρι τώρα ώστε να αλλάξουν τις κακές τους συνήθειες οι αδηφάγοι τραπεζίτες; Αυστηρές επιπλήξεις από τις κυβερνήσεις. Και εθελοντικός περιορισμός των πριμ των τραπεζιτών (στην ουσία, αλλαγή του τρόπου πληρωμής τους). Στη Βρετανία, όπως γράφει ο Ίαν Μπελ στη σκωτσέζικη εφημερίδα «Χέραλντ», η κυβέρνηση εξυγιαίνει τις προβληματικές τράπεζες (δηλαδή αναλαμβάνει τις ζημιές τους) και ύστερα τις αποδίδει πάλι πεντακάθαρες στους επενδυτές. Γιατί; Επειδή υπάρχει ένα θέμα ιδεολογικό. «Η κυβέρνηση δεν θέλει να αναλάβει η ίδια τη λειτουργία των τραπεζών», λέει ο Βρετανός υπουργός Οικονομικών Άλιστερ Ντάρλινγκ. Και γιατί όχι, παρακαλώ; Επειδή είναι βέβαιος ότι οι μάνατζερ των τραπεζών θα τα καταφέρουν καλύτερα; Μήπως θα ήταν προτιμότερο να ρίξει μια ματιά στα βιογραφικά τους; Αν αυτή η οικονομική κρίση έδειξε κάτι, λέει ο Ίαν Μπελ, είναι πως οι τράπεζες είναι επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας. Αν δεν ήταν έτσι, τότε οι κυβερνήσεις που ξόδεψαν δισεκατομμύρια για τη διάσωσή τους θα ήταν ασυγχώρητες.

Πού είναι…
… γραμμένο πως μια τράπεζα δεν μπορεί να ανήκει στο κράτος; Μήπως αυτή η ιδέα προέρχεται από την πεποίθηση πως οι κρατικές επιχειρήσεις είναι πάντα αντιπαραγωγικές; Σε σχέση με τι; Σε αυτή την κρίση είδαμε πολλές ιδιωτικές επιχειρήσεις να τινάζονται στο αέρα. Λένε πως ο ανταγωνισμός πρέπει να εντείνεται, έστω κι αν έτσι ο καπιταλισμός οδηγεί στη δημιουργία μονοπωλίων. Τι σημαίνει όμως μεγαλύτερος ανταγωνισμός στον τραπεζικό τομέα; Επιστροφή στον εύκολο δανεισμό που προκάλεσε το σημερινό χάος; Επιστροφή στην ανταγωνιστική ασυδοσία των τραπεζιτών; Δεν υπάρχει χειρότερη στρατηγική από αυτήν, λέει ο Ίαν Μπελ, για μια κυβέρνηση που θέλει να επαναφέρει τη σταθερότητα και την τάξη στον τραπεζικό τομέα.

Οι τραπεζίτες…
… δεν θέλουν ανταγωνισμό από τον κρατικό τομέα. Αυτό που θέλουν είναι να τους πληρώνουμε κι αυτοί να παίζουν. Εκμεταλλεύονται την εξάρτηση του κόσμου από τις τραπεζικές εργασίες. Από τα βάθη της οικονομικής κρίσης και από τα ύψη όπου έχει φθάσει η αγανάκτησή του για τους τραπεζίτες, αργά ή γρήγορα αυτός ο κόσμος θα διατυπώσει αυτό το ερώτημα: Ποιος είπε πως δεν υπάρχει άλλη λύση;