Γνώμη Μετά την καταδίκη…

Είκοσι επτά ευρωπαϊκές χώρες διήνυσαν τον δρόμο προς τις κάλπες, με την ίδια παγερή αδιαφορία για τα ευρωπαϊκά θέματα, με την ίδια δυσκολία να συγκινηθούν οι ψηφοφόροι για τις εκλογές και με την ίδια γενική τάση να μετατραπούν (για να αποκτήσουν νόημα) οι εκλογές για το Ευρωκοινοβούλιο σε μια ευκαιρία επιβεβαίωσης ή ανατροπής των εθνικών πολιτικών συσχετισμών.

Κάτω, όμως, από την ομοιομορφία της αδιαφορίας, κάθε χώρα έζησε την καμπάνια για τις ευρωεκλογές με τον τρόπο της: η Ιταλία είχε τα σκάνδαλα του Καβαλιέρε με ανήλικα pin up girls. Η Δανία και η Πολωνία παίδευαν το ερώτημα αν θέλουν ακόμη να είναι στην Ευρώπη. Η Γαλλία και η Αυστρία ανέλυαν την τουρκοφοβία τους. Η Βουλγαρία συζητούσε για το Κοζλοντούι. Η Βρετανία έζησε τις ευρωεκλογές με το σκάνδαλο των βουλευτικών αποζημιώσεων και τις προετοιμασίες για την πολιτική κηδεία του Γκόρντον Μπράουν. Εμείς, με το σκάνδαλο Ζίμενς.

Δεν θα είχε άδικο όποιος έλεγε ότι ο τρόπος με τον οποίο το σκάνδαλο Ζίμενς εισέβαλε στην προεκλογική σκηνή, και την κατέλαβε ολοκληρωτικά, αντανακλά παθογένειες τόσο του πολιτικού όσο και του μιντιακού μας συστήματος. Δεν θα είχε άδικο κι όποιος έλεγε ότι η εισαγωγή της Ζίμενς στα προεκλογικά μας δεν ήταν ατύχημα, σχεδιάστηκε σκόπιμαάλλο αν εξελίχθηκε σε δυστύχημα μοιραίο για εκείνους που εμπνεύστηκαν την προεκλογική της χρήση. Αλλά κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι η υπόθεση Ζίμενς, έστω κι έτσι στρεβλά όπως εισήχθη στην πολιτική μας ατζέντα, δεν έχει τη θέση της σ΄ αυτήν. Ότι κακώς τη συζητούμε.

Όχι επειδή η υπόθεση Ζίμενς είναι σημαντικότερη από άλλα σκάνδαλα που έχουμε ήδη, εν χορδαίς και τυμπάνοις, παραγράψει. Μα επειδή, πρώτον, είναι ένα σκάνδαλο εντελώς τυπικό του ελληνικού δημόσιου βίου, εντελώς χαρακτηριστικό (και αποκαλυπτικό) του τρόπου με τον οποίο γίνονται οι «δουλειές» στην Ελλάδα. Κι επειδή, δεύτερον, ο χειρισμός του αναδεικνύει το αληθινό και μεγάλο πολιτικό μας πρόβλημα: την πλήρη ήττα, εν Ελλάδι, του Μοντεσκιέ και της ιδέας του για διάκριση των εξουσιών ως προϋπόθεση για τη λειτουργία της Δημοκρατίας. Το πρόβλημα δεν γεννήθηκε χτες. Ωστόσο, θα πρέπει να αναγνωριστεί ότι στα χρόνια μέχρι το 2004 έγινε μια προσπάθεια να καμφθούν ακρότητες, να θεσπιστούν κάποια δειλά και ατελή αντίβαρα στην επιβολή του κόμματος της εκάστοτε πλειοψηφίας επί της Διοίκησης, της Δικαιοσύνης και της Βουλής της ίδιας. Αντίβαρα που σαρώθηκαν, όμως, όλα μετά το 2004, καθώς οι κυβερνήσεις Καραμανλή ακύρωσαν ή αχρήστευσαν θεσμούς όπως το ΑΣΕΠ, το αυτοδιοίκητο των δικαστηρίων ή οι ανεξάρτητες αρχές, απελευθερώθηκαν από κάθε θεσμικό, έστω και αδύναμο, περιορισμό.

Από τον Σεπτέμβριο κι ύστερα, μάλιστα, καθώς τα σκάνδαλα την έζωναν και η οικονομική συγκυρία της αφαιρούσε συμπάθειες, η κυβέρνηση Καραμανλή έκανε κατάχρηση των ευχερειών της. Οδηγήθηκε στα άκρα. Η εργαλειακή χρήση της Δικαιοσύνης και η διακωμώδηση των διαδικασιών της Βουλής (με οργανωμένη αποχή από κρίσιμες ψηφοφορίες) φαίνεται πως ξεπέρασαν κάθε όριο ανοχής. Η δυσφορία για όλα αυτά είχε αρχίσει να συσσωρεύεται. Καθώς μάλιστα η δυσφορία αυτή συνδυαζόταν με την απογοήτευση από την αμήχανη και ράθυμη αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης, προσανατολισμένη σε μέτρα που μυρίζουν κοινωνική αδικία (και αντισταθμίζονται, μάλιστα, προκλητικά με μέτρα διευκόλυνσης εκείνων που πωλούν και αγοράζουν πολυτελή αυτοκίνητα), το πράγμα φαινόταν να οδηγεί σε μια εκλογική αποδοκιμασία της κυβέρνησης στις ευρωεκλογές.

Η Ζίμενς και η τόσο πρόχειρη και κακοσχεδιασμένη απόπειρα προεκλογικής της χρήσης, ίσως να αποδειχθεί ο καταλύτης για να μετατραπεί, αύριο, μια αναμενόμενη αποδοκιμασία σε μια πιθανή συντριβή. Θα ήταν ευχής έργον- για την υγεία της δημοκρατίας μας.

Και μετά; Μετά τη δίκαιη καταδίκη εκείνων που υποσχέθηκαν «νέα διακυβέρνηση» και διέψευσαν τόσο οικτρά την υπόσχεσή τους, το ερώτημα θα τεθεί ξανά. Πιο επιτακτικά. Γιατί το αίτημα της χώρας να κυβερνηθεί όχι απλώς «από άλλους», αλλά «αλλιώς», με ριζικά διαφορετικό τρόπο, είναι σήμερα πιο επιτακτικό και αγωνιώδες παρά ποτέ…

Η εργαλειακή χρήση της Δικαιοσύνης και η διακωμώδηση των διαδικασιών της Βουλής (με οργανωμένη αποχή από κρίσιμες ψηφοφορίες)
φαίνεται πως ξεπέρασαν κάθε όριο ανοχής