«Μη φοβάστε τον θάνατο»

«Σε κάποια στιγμή της ζωής είναι βέβαιο ότι όλοι μας θα ξυπνήσουμε και θα αντιληφθούμε τη θνητότητά μας», λέει ο Αμερικανός ψυχοθεραπευτής Ίρβιν Γιάλομ.

«Κάπως έτσι σκέφτηκα ότι δεν μου απομένουν ανεξάντλητα χρόνια ζωής. Είπα λοιπόν στον εαυτό μου ότι δεν θέλω να επαναλαμβάνομαι άλλο, ότι δεν θέλω να ανήκω σε επιτροπές ή να διδάσκω. Ο χώρος της ψυχοθεραπείας καταλήφθηκε από τα φάρμακα. Η επόμενη γενιά των θεραπευτών δεν θα εκπαιδεύεται για ψυχοθεραπεία επειδή οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν θα την καλύπτουν και δεν θα πληρώνουν γι΄ αυτήν», λέει, θέλοντας έτσι να εξηγήσει γιατί μετά τα εξήντα παράτησε τα έδρανα του Πανεπιστημίου Στάνφορντ της Καλιφόρνιας και ξεκίνησε μια νέα- και όπως αποδείχθηκε εξαιρετικά επιτυχημένη- συγγραφική, αυτήν τη φορά, καριέρα.

Ο γνωστός ψυχοθεραπευτής θα έρθει στο τέλος του μήνα στην Ελλάδα, προσκεκλημένος του Μegaron Ρlus. Τα βιβλία του αποτέλεσαν στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια εκδοτικό φαινόμενο που ανάλογό του μπορεί κανείς να βρει μόνο στα βιβλία του Νταν Μπράουν, συγγραφέα του «Κώδικα ντα Βίντσι». Εκατοντάδες χιλιάδες αντίτυπα πούλησαν στη χώρα μας τα βιβλία του (κυκλοφορούν από τις Εκδόσεις Άγρα), με πρώτο και καλύτερο το «Όταν έκλαψε ο Νίτσε»- που έγινε και κινηματογραφική ταινία-, αλλά και τα «Στο ντιβάνι», «Η Θεραπεία του Σοπενάουερ», «Θα φωνάξω την Αστυνομία», «Ο Δήμιος του Έρωτα», μέχρι το πρόσφατο «Στον κήπο του Επίκουρου» που μιλάει για το ζήτημα του θανάτου. Μυθιστορήματα γραμμένα με ταλέντο γραφής, βασισμένα στις προσωπικές του εμπειρίες από ασθενείς του, σημείωσαν τεράστια επιτυχία στις ΗΠΑ αλλά και σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Γερμανία, η Ολλανδία, το Ισραήλ, η Βραζιλία.

«Βλέπω τον εαυτό μου σαν έναν αφηγητή ιστοριών κατακλυσμένο από ιδέες που έχουν να κάνουν με μία βαθιά υπαρξιακή προσέγγιση της ζωής», είπε σε συνέντευξή του στην ειδησεογραφική ιστοσελίδα Salon. com.

«Η ιδέα του θανάτου είναι πάντα παρούσα και ξύνει κάποια εσωτερική μας πόρτα, κάποια μεμβράνη της συνείδησης. Είναι η πηγή πολλών από τις ανησυχίες και τα άγχη μας, όπως έλεγε ήδη ο Επίκουρος. Πιστεύω ότι είναι λάθος να φοβόμαστε να αντιμετωπίσουμε την ιδέα του θανάτου. Αν μάθουμε περισσότερα γι΄ αυτόν θα καταφέρουμε να ζήσουμε με περισσότερη ένταση. Για να ζήσεις τη ζωή στο μεδούλι της, πρέπει να δεχτείς ότι τελειώνει. Νομίζω πως αυτό που συμβαίνει μετά τον θάνατό μας δεν είναι αληθινό πρόβλημα. Είναι ένα είδος ειρήνης. Η πρόκληση για μας είναι το πώς θα ζήσουμε ανάμεσα στο τότε και το τώρα. Αν δηλαδή θα έχουμε ζωή γεμάτη νόημα και σκοπό».

Όχι πως και αυτό, ενδεχομένως, δεν είναι κάπως μάταιο. Όπως έχει γράψει ο ίδιος στο «Θρησκεία και Ψυχιατρική», «εμείς οι άνθρωποι είμαστε πλασμένοι να αναζητούμε το νόημα. Όλες οι άλλες μορφές ζωής αντιλαμβάνονται περί τίνος πρόκειται. Μόνο εμείς δεν εννοούμε να το αποδεχτούμε κι έτσι απαιτούμε- και κατόπιν θεσπίζουμε- την ύπαρξη κάποιου ανώτερου σκοπού ή αποστολής. Μας έριξαν όμως σ΄ έναν κόσμο κενό από εγγενές νόημα».

Τηλεοπτική ψυχοθεραπεία

Η ψυχοθεραπεία έγινε δημοφιλής μέσα από τηλεοπτικές σειρές και ταινίες, σημειώνει ο Ίρβιν Γιάλομ σε έναν άλλο ιστότοπο, τον www. mentalhelp. net. «Βλέπω τη σειρά “Σε θεραπεία” και μου αρέσει γιατί παρουσιάζει τη θεραπεία στις πραγματικές διαστάσεις. Αντίθετα, βρίσκω κακόγουστο το μαφιόζικο σίριαλ “Οι Σοπράνος”, γιατί οι ψυχοθεραπευτές εκεί δεν ταυτίζονται με την πραγματικότητα. Αν είχα όμως να επιλέξω έναν θεραπευτή μέσα από μία ταινία θα διάλεγα τον Ρόμπιν Ουίλιαμς από τον “Ξεχωριστό Γουίλ Χάντινγκ” για προσωπικό μου θεραπευτή».

ΙΝFΟ

Ο Ίρβιν Γιάλομ δίνει διάλεξη με θέμα «Με το βλέμμα στον ήλιο: ξεπερνώντας τον τρόμο του θανάτου» στο πλαίσιο του Μegaron Ρlus στις 31 Μαρτίου, στο Μέγαρο Μουσικής. Είσοδος ελεύθερη, με δελτία προτεραιότητας, 210-7282.000.

Με μια ματιά

Γεννήθηκε στην Ουάσιγκτον στις 13 Ιουνίου 1931. Σπούδασε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Βοστώνης. Εκπαιδεύτηκε ως ψυχίατρος στο νοσοκομείο Τζονς Χόπκινς. Έγινε γνωστός για το κλινικό και ερευνητικό του έργο στην ομαδική ψυχοθεραπεία.

Το βιβλίο του «Θεωρία και Πρακτική της Ομαδικής Ψυχοθεραπείας», μεταφρασμένο σε 12 γλώσσες, αποτελεί βασικό εγχειρίδιο σε σχολές ψυχιατρικής και ψυχοθεραπείας.

Άρχισε να γράφει μυθιστορήματα στις αρχές του ΄90.