«Η γλώσσα των ονείρων είναι μοναδική…»

ΠΟΙΑ είναι η κύρια διαφορά της πρώτης με τη δεύτερη γενιά μεταναστών; Η γλώσσα και το φαντασιακό. Για τους γονείς μας η Ελλάδα είναι η μόνη πατρίδα. Στη Γερμανία μπορεί να νιώθουν σπίτι τους, άλλα βλέπουν πάντα τον εαυτό τους ως ξένο. Βέβαια και το γερμανικό κράτος αυτό τους έλεγε επί δεκαετίες. Μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του ΄80 τους θεωρούσε φιλοξενούμενους εργάτες, που μια μέρα θα γυρίσουν στα σπίτια τους. Θεωρώ πως αυτή είναι μια από τις μεγαλύτερες γκάφες της γερμανικής πολιτείας. Πολλοί μετανάστες επέστρεψαν, οι περισσότεροι όμως έμειναν. Η γερμανική πολιτεία πίστεψε ότι μπορεί να ελέγχει τους μετανάστες τεχνοκρατικά. Δεν υπολόγισαν ότι και οι μετανάστες είχαν και έχουν πάντα τα σχέδιά τους.

●●●

Πώς με βλέπουν οι Γερμανοί φίλοι μου; Ούτε ως Γερμανό, ούτε ως μετανάστη. Οι πραγματικοί φίλοι με βλέπουν ως Μίλτο. Σε τι γλώσσα ονειρεύομαι;

Ονειρεύομαι και στις δύο γλώσσες, στα γερμανικά και στα ελληνικά. Αν και πιστεύω ότι η γλώσσα των ονείρων είναι από μόνη της μοναδική. Για αυτό δεν το έχω προσέξει ποτέ συνειδητά. Τι σημαίνει για μένα μετανάστης; Ο μετανάστης είναι κι αυτός που δεν χωρά εύκολα στα δεδομένα. Τι σημαίνει για μένα «ενσωμάτωση»;

Επειδή αρνούμαι τον όρο «ξένος», έχω την εντύπωση ότι σε κάνουν ξένο, με το να μιλούν για την ενσωμάτωσή σου. Τι πιστεύω για την πρόσφατη εξέγερση των νέων στην Αθήνα; Έτσι από μακριά και συγκρίνοντας με τη Γερμανία, ο Έλληνας προφανώς δύσκολα σκύβει κεφάλι… Αν θα έκανα ξανά το ταξίδι των γονέων μου; Πραγματικά, δεν ξέρω…».