Μνήμη ή λήθη στην Ιστορία

Ο κ. Χριστόφορος Μηλιώνης γράφει για τη μνήμη και τη λήθη, με αφορμή το κείμενο της κ. Μαρίας Ρεπούση («ΤΑ ΝΕΑ», 17/9 και 4/10):

«Μνήμη ή λήθη; Αλλά, τι είναι ιστορική μνήμη και τι Ιστορία; Υπάρχει ιστορική αλήθεια και ποια η σημασία της αναζήτησής της; Πώς χρησιμοποιείται η Ιστορία στην εκπαίδευση και ποια η σημασία της διαμόρφωσης “εθνικής συνείδησης”; Και τι χρειάζεται η “εθνική συνείδηση” σήμερα; Πώς διδάσκεται η Ιστορία στα σχολεία και πώς πρέπει να διδάσκεται;

Και να ΄ρθούμε στα συγκεκριμένα. Πρέπει να γνωρίζουν οι μαθητές για τη συμπεριφορά των ελληνικών στρατευμάτων στον άμαχο πληθυσμό της Μ. Ασίας ή όχι; Πρέπει να γνωρίζουν ότι στην παραλία της Σμύρνης συνέβησαν αυτά που διηγούνται οι μάρτυρες των γεγονότων ή να δημιουργήσουμε στα παιδιά της Στ΄ Δημοτικού την εντύπωση ότι οι Έλληνες συνωστίζονταν για να προλάβουν να πιάσουν μια καλή θέση στο καράβι, με κρεβάτι και παράθυρο, που θα τους ταξίδευε στα Κυκλαδονήσια;

Και πώς έγινε η τουρκική εισβολή στην Κύπρο; Τι συμφωνίες υπήρχαν και ποιοι και γιατί τις καταπάτησαν; Τι έγινε από τα Χριστούγεννα του 1963 ώς το 1974 (ο γράφων κάτι ξέρει, όχι από κομματικές ντιρεκτίβες, αλλά από προσωπική εμπειρία). Γιατί μεταφέρθηκε εκεί ολόκληρη ελληνική μεραρχία από τον Γεώργιο Παπανδρέου; Ποιος ο ρόλος του Γρίβα και ποιος της χούντας; Πρέπει να τα θυμόμαστε ή να τα ξεχάσουμε; Τι θα γίνει με τους έποικους που μεταφέρθηκαν από τη Μ. Ασία, για να αλλοιώσουν τις ποσοστιαίες αναλογίες και έτσι να χρησιμοποιηθούν κατόπιν στις διαπραγματεύσεις; Κι αν υποθέσουμε πως οι Ελληνοκύπριοι τα λησμονούν όλα, θα κάνουν το ίδιο και οι Τουρκοκύπριοι, ώστε να καθήσουν σ΄ ένα τραπέζι κοινής λησμονιάς ή μήπως οι διαπραγματεύσεις θα γίνονται με την επιτήρηση του τουρκικού στρατού κατοχής και τον Ερντογάν πίσω από το αυτί του Ταλάτ και του τουρκικού Επιτελείου Στρατού πίσω από το αυτί του Ερντογάν;

Μέσα στις δραματικές δυσκολίες αυτής της υπόθεσης, μονάχα μία μας έλειπε: το θλιβερό και ολέθριο θέαμα να χωριστούν οι Κύπριοι μαθητές σε οπαδούς της μνήμης και οπαδούς της λήθης και ν΄ αρχίσουν μεταξύ τους πετροπόλεμο, για να συνεχιστούν έτσι οι ιδιοτέλειες των “καλαμαράδων”».