«Ήταν ο κρίκος ανάμεσα στο ελαφρό και το ρεμπέτικο»

Ο Μπάμπης Τσέρτος και ο Λουκιανός Κηλαηδόνης μιλάνε στα «ΝΕΑ» για το μεγάλο αφιέρωμα που ετοιμάζουν για τον πατριάρχη του ελαφρού τραγουδιού, Μιχάλη Σουγιούλ, στο Ηρώδειο
Το όνομά του μπορεί να μην το γνωρίζουν οι εικοσάρηδες, αλλά το «Άσ΄ τα τα μαλλάκια σου» ή «Το τραμ το τελευταίο» είναι σίγουρα καταγεγραμμένα στη μνήμη τους. Μερικά από τα τανγκό, τα βαλσάκια ή τα τραγούδια του έπους του ΄40 (που τραγούδησε η Βέμπο) και τα σιγοψιθύριζε με νοσταλγία ο παππούς, μπόλιασαν με μνήμες τις κυριακάτικες οικογενειακές συνάξεις, την ώρα που η τηλεόραση μπορεί να πρόβαλε κάποια από εκείνες τις μαυρόασπρες ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου.

Ο Μιχάλης Σουγιούλ (Μιχάλης Σουγιουτζόγλου, το πραγματικό του όνομα) είναι ο συνθέτης που, εκτός των άλλων, εφηύρε τον όρο «αρχοντορεμπέτικο». «Το τραμ το τελευταίο», που έκανε γνωστό ο Τώνης Μαρούδας, είναι το τραγούδι που βάφτισε το είδος: ο πατριάρχης του ελαφρού τραγουδιού, σπουδαγμένος και ποτισμένος με δυτικά πρότυπα «δανείστηκε» τον ρυθμό του ρεμπέτικου (που τότε ζούσε στο περιθώριο) και το… κόμψυνε, ενορχηστρώνοντάς το δυτικότροπα. Οι κιθάρες ανέλαβαν ρόλο μπου ζουκιών. Και τα νυχτερινά κέντρα και οι επιθεωρήσεις της μεταπολεμικής περιόδου γέμισαν με παπιγιόν και ψηλοτάκουνα.

«Πρώτα είναι ο Σουγιούλ» λέει στα «ΝΕΑ» ο Μπάμπης Τσέρτος, ο οποίος θα αναβιώσει την εποχή του Σουγιούλ στο Ηρώδειο (την Πέμπτη). «Μετά πήρε τη σκυτάλη ο Μουζάκης. Και οι δύο υπήρξαν εξαιρετικοί μουσικοί που έγραψαν διαχρονικές επιτυχίες».

Ο ίδιος ασχολείται χρόνια με το είδος. Και όχι μόνον ως τραγουδιστής που έχει εντάξει αυτά τραγούδια στο ρεπερτόριό του.

«Εδώ και χρόνια συλλέγω ελαφρά και αρχοντορεμπέτικα» λέει. Άλλωστε δεν είναι τυχαίο που τώρα ηχογράφησε και θα κυκλοφορήσει ένα διπλό CD- αφιέρωμα στο έργο του Σουγιούλ με αρχοντορεμπέτικα και ελαφρά (από την Ρrotassis).

Τον συντονισμό της παράστασης του Ηρωδείου (που θα διευθύνει μουσικά ο Γιώργος Νιάρχος) έχει

ΙΝFΟ

Tην Πέμπτη, 9 Οκτωβρίου στο Ηρώδειο. Έναρξη: 21.00. Τιμές εισιτηρίων: 60, 50, 40, 30, 20, 15 (φοιτητικό) ευρώ. Προπώληση στα ταμεία του Ελληνικού Φεστιβάλ (Πανεπιστημίου 39 εντός Στοάς Πεσμαζόγλου) και του Ηρωδείου.

ο κατ΄ εξοχήν οπαδός τού ελαφρού και λάτρης εκείνης της εποχής Λουκιανός Κηλαηδόνης (συμμετέχει στην παράσταση και ως τραγουδιστής). «Ο Σουγιούλ είναι ο ενδιάμεσος κρίκος μεταξύ ελαφρού και ρεμπέτικου» εξηγεί. «Ο Χατζιδάκις “μυρίστηκε” πρώτος ότι κάτι συμβαίνει στα κουτούκια του περιθωρίου και φρόντισε να ειδοποιήσει την αστική τάξη (και μέσα απ΄ αυτά που έγραψε τότε, δηλαδή τις “Έξι λαϊκές ζωγραφιές” και αργότερα “Τις πασχαλιές”, μέσα από τη “Νεκρή γη”) και ο Σουγιούλ με τη διαίσθηση του ανθρώπου που είναι μέσα στα πράγματα το πέρασε στις μουσικές του», λέει ο Λουκιανός Κηλαϊδόνης. Στη συναυλία συμμετέχουν επίσης: Μανώλης Μητσιάς, Ελένη Δήμου, Σπύρος Παπαδόπουλος, Ηλίας Λογοθέτης, Νάντια Καραγιάννη, Μάρα Θρασυβουλίδιου, Νατάσα Μποφίλιου, Δαβίδ Ναχμίας, Θάνος Πολύδωρας, Χρυσούλα Στεφανάκη, Παιδική Χορωδία του Σπύρου Λάμπρου.


Με μια ματιά

Ο Μιχάλης Σουγιούλ (Σουγιουτζόγλου)

γεννήθηκε το 1906 στο Αϊδίνιο της Μικράς Ασίας από πλούσια οικογένεια. Το 1920, λίγο πριν από την Καταστροφή, έρχεται με την οικογένειά του στην Αθήνα.

Αν και αυτοδίδακτος, παρουσιάζει αξιόλογες επιδόσεις στη μουσική και στα 18 του βρίσκεται να παίζει πιάνο σε κέντρο. Στη συνέχεια φεύγει για μουσικές σπουδές στη Μασσαλία.

Επιστρέφοντας παίζει στα καλύτερα αθηναϊκά κέντρα και το 1928 συνθέτει το πρώτο του τραγούδι.

Υπήρξε πολυγραφότατος στο είδος της ελληνικής ελαφράς μουσικής, αφήνοντας περισσότερα από 200 τραγούδια.

Οι συνθέσεις του αξιοποιούνται περισσότερο στις θεατρικές επιθεωρήσεις, καθώς και στις κινηματογραφικές ταινίες Πέθανε στην Αθήνα το 1958.