«Η αρχαία κληρονομία είναι δημόσιο αγαθό»

Και τώρα ας σοβαρευτούμε λίγο, γιατί φαντάζομαι ότι ο καθένας από μας έχει και κάποια αντίστοιχη εμπειρία και αν τα αναφέρω όλα αυτά είναι γιατί θεωρώ πως δεν είναι παρά η κορυφή ενός παγόβουνου.

Πίσω τους κρύβεται μια ολόκληρη νοοτροπία, η οποία, είτε το θέλουμε είτε όχι, απαξιώνει αυτό που είναι εντεταλμένη να αξιοποιήσει και να αναδείξει. Μια νοοτροπία αυθαιρεσίας διόλου διαφορετική από αυτήν που σε περιμένει συνήθως πίσω από όποια πόρτα του Ελληνικού Δημοσίου έχεις την ατυχία να περάσεις.

Ξέρουμε ότι η απαγόρευση της φωτογράφισης τους μόνους που εξυπηρετεί και τους μόνους που διασφαλίζει είναι τους ίδιους τους αρχαιολόγους. Είτε τους διευθυντές των Μουσείων είτε τους υπευθύνους των ανασκαφών των οποίων τα ευρήματα εκτίθενται εκεί. Διασφαλίζει, κατά κάποιον τρόπο, τα πνευματικά τους δικαιώματα επί των ευρημάτων, τα «επιστημονικά εύρετρα»- όσο και αν ο όρος είναι αδόκιμος αποδίδει αρκετά σωστά την όλη υπόθεση.

Και για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, διασφαλίζει τα δικαιώματα ιδιοκτησίας που έχουν, ή που οι ίδιοι νομίζουν πως έχουν, πάνω στα ευρήματα. Ώσπου να δημοσιεύσουν τα αποτελέσματα της έρευνάς τους σε κάποιο επιστημονικό περιοδικό και να κατοχυρώσουν έτσι την ανακάλυψή τους κανείς δεν έχει το δικαίωμα να την αγγίξει. Είναι νόμιμο αυτό; Υπάρχει, φαίνεται, ένας νόμος ο οποίος ορίζει πως για τέσσερα ή πέντε χρόνια μετά την ανασκαφή τα πνευματικά δικαιώματα ανήκουν στον αρχαιολόγο. Όχι όμως και για δεκαπέντε ή είκοσι χρόνια και όχι για όλα τα ευρήματα που εκτίθενται στο Μουσείο στο οποίο σε διόρισε για να το διευθύνεις το Ελληνικό Δμόσιο.

Είναι ηθικό;- έτσι για να θυμηθούμε το μεγάλο φιλοσοφικό ζήτημα των ημερών. (Τι ωραίοι που είναι οι υπουργοί όταν φιλοσοφούν!

Μοιάζουν με εκείνους που τους έχουν καλέσει σε καλό εστιατόριο και δεν ξέρουν με ποιο μαχαιροπίρουνο να αρχίσουν. Κλείνει η παρένθεση!)

Ο φίλος αρχαιολόγος Πέτρος Θέμελης είναι κατηγορηματικός: «Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να κρατάει τα ευρήματα κλεισμένα σε ένα συρτάρι, ώσπου να τα δημοσιεύσει. Η αρχαία κληρονομία είναι δημόσιο αγαθό». Και εκεί ακριβώς είναι το όλο ζήτημα, και στο σημείο αυτό αναδεικνύεται το μέγεθος του προβλήματος.