«Λείπουν οι καλοί παραμυθάδες από το σινεμά»

«Έχω την ανάγκη να απομακρυνθώ για λίγο από το θέατρο» λέει η Ελένη Ράντου που με την κωμωδία «Πεθαίνω για σένα» κάνει το κινηματογραφικό της ντεμπούτο
«Μπαίνω σε ένα επικίνδυνο πεδίο», λέει η Ελένη Ράντου. «Στον κινηματογράφο ό,τι γράφει δεν ξεγράφει. Αυτό το τετελεσμένο με σοκάρει. Στο θέατρο έχεις τις πρόβες, αλλά και τις παραστάσεις, όπου υπάρχει περιθώριο να βελτιωθείς. Στον κινηματογράφο δεν έχεις τέτοια πολυτέλεια».

Ύστερα από 23 χρόνια πορείας στο θέατρο- έκανε το ντεμπούτο της το 1985 στο «Η στρίγγλα που έγινε αρνάκι»-, η Ελένη Ράντου σχεδόν αθόρυβα βουτά στα εξίσου βαθιά νερά του σινεμά. Με ένα έργο που ήθελε να το κάνει ταινία, αλλά το σύστησε στο αθηναϊκό κοινό ως θεατρικό – το 2002- με τίτλο «Μαμά μην τρέχεις»: μια μαύρη-αλλά και τρυφερήκωμωδία που έχει στο επίκεντρο μια οικογένεια σε κρίση.

Έως τώρα είχε την πεποίθηση πως το θέατρο, σε σχέση με την τηλεόραση και τον κινηματογράφο, είναι το πιο δύσκολο είδος. Άλλαξε όμως γνώμη. «Από την εμπειρία που είχα σε τηλεόραση και θέατρο, έμαθα ότι αρχή όλων είναι ο λόγος. Το κείμενο και ο ηθοποιός. Στο σινεμά δεν είναι ακριβώς έτσι» εξηγεί- αγουροξυπνημέ- νη, στην τραπεζαρία του σπιτιού της, με μόλις τέσσερις ώρες ύπνου και με ένα ταξί απέξω να περιμένει για να την ξαναπάει στην τοποθεσία των γυρισμάτων. «Πάω στο μοντάζ και βλέπω σκηνές που είχα αγωνία για το πώς γυρίστηκαν. Η δύναμη της εικόνας και το πώς γίνονται γενικά τα πράγματα στο σινεμά, είναι τελείως διαφορετικά. Στο θέατρο ό,τι νιώθεις, το νιώθει και ο θεατής. Στον

ΙΝFΟ

Η ταινία «Πεθαίνω για σένα» σε σενάριο Ελένης Ράντου, Φίλιππου Δεσύλλα, σκηνοθεσία Νίκου Καραπαναγιώτη και με τους Φάνη Μουρατίδη, Μάρθα Καραγιάννη, Νεκτάριο Λουκιανό, Σήφη Πολυζωίδη θα βγεί τον Νοέμβριο στους κινηματογράφους. Τη μουσική υπογράφει ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας.

κινηματογράφο δεν ισχύει αυτό. Επιπλέον, στο θέατρο πρέπει να δείξεις τι νιώθεις στον θεατή, ενώ στο σινεμά πρέπει μόνο να νιώθεις χωρίς να χρειάζεται να δείξεις τι νιώθεις, διότι πολύ απλά φαίνεται». Στο «Πεθαίνω για σένα» όπου όχι μόνο πρωταγωνιστεί αλλά και υπογράφει το σενάριο (μαζί με τον Φίλιππο Δεσύλλα), η Ελένη Ράντου επιχειρεί να χρησιμοποιήσει τόσο το ανατρεπτικό στοιχείο όσο και το χιούμορ της. Χιούμορ συχνά υποδόριο, αμείλικτο. «Δεν με αφορά η κωμωδία συμπτώσεων ή εκείνη με σεξουαλικό – ερωτικό υπονοούμενο», λέει, «δεν με αφορά η κωμωδία της γκάφας. Δεν ήθελα μια κωμωδία απλώς. Αλλά μια κωμωδία στυφή και γλυκιά μαζί. Από την ταλαιπωρία των χαρακτήρων βγαίνει το κωμικό αποτέλεσμα. Με ενδιαφέρει ό,τι ξεφεύγει από τις καταστάσεις της καθημερινότητας. Με νοιάζει ό,τι κάνω να έχει το στοιχείο της απόδρασης».

Το γεγονός, βέβαια, ότι η ταινία βασίζεται σε ήδη επιτυχημένο θεατρικό έργο αποτελεί αναμφίβολα ένα δίχτυ ασφαλείας για το εγχείρημα. «Έτσι κι αλλιώς, ήθελα να γυρίσω την ταινία», αντιτείνει. «Γιατί το θέατρο είναι αέρας· έρχεται και φεύγει. Το κείμενο πάντως γράφτηκε από την αρχή, κράτησα τους χαρακτήρες και άλλαξα τις σκηνές. Στο θέατρο το έργο είχε 50 σκηνές, η ταινία έφθασε στις 164. Επιπλέον η αρχή και το φινάλε είναι διαφορετικά. Με τον Φίλιππο κάναμε προεργασία τεσσάρων μηνών». Και μετά, τον χειμώνα; Σηκώνει τους ώμους. «Δεν ξέρω», λέει. Άλλωστε δεν της αρέσει να κάνει μακροπρόθεσμα σχέδια. Μετ΄ επιτάσεως εκφράζει την επιθυμία της να μην παίξει στο θέατρο του χρόνου. «Έχω την ανάγκη να απομακρυνθώ από τη λειτουργία του, την ευθύνη, τον τρόπο σκέψης του.

Ύστερα από οκτώ χρόνια παραστάσεων χωρίς διακοπή, το θέατρο είχε αρχίσει να γίνεται περισσότερο πίεση παρά απόλαυση. Με την ταινία κάνω ένα διάλειμμα. Γιατί στην ψυχοσύνθεσή μου δεν ταιριάζει το σινεμά. Θέλει υπομονή- μιλάς σε μια σκηνή και πρέπει να περιμένεις την επόμενη σκηνή με τις ατάκες σου για να ξαναμιλήσεις- κι εγώ δεν είμαι υπομονετική, μ΄ αρέσει η ζωντάνια του θεάτρου».


«Όχι στην τηλεοπτική ευκολία»

Η διαφορετική διαδικασία του κινηματογράφου έκανε την Ελένη Ράντου να υιοθετήσει την ατάκα (σ.σ.: του Μάρτιν Σκορσέζε) «στο σινεμά πρέπει να έχεις χαρακτήρες». Εκεί ακριβώς εντοπίζει η ηθοποιός και σεναριογράφος το τρωτό σημείο του ελληνικού κινηματογράφου. «Το μεγαλύτερο πρόβλημά του είναι οι χαρακτήρες και τα σενάρια. Στην τηλεόραση δε, είναι ακόμη μεγαλύτερο. Οι νέοι σκηνοθέτες ξέρουν να κάνουν πολύ ωραίες εικόνες. Πνίγονται στην εικόνα, δικαιολογημένα ίσως, επειδή η εποχή είναι βιντεοκλιπάτη, και πάσχουν στην αφήγηση. Λείπουν οι καλοί παραμυθάδες. Δεν ξέρω αν θα με ενδιέφερε να υπηρετήσω μόνο το σινεμά. Είναι πολύ επώδυνο».

Γιατί όμως λείπουν οι καλοί παραμυθάδες; «Δεν τους ευνοεί η ίδια η εποχή. Είναι εικονολατρική», λέει η 44χρονη ηθοποιός. Το παραμύθι πρέπει να το ΄χεις μέσα σου. Εδώ ψάχνουν πρώτα την εικόνα και μετά το παραμύθι. Το φαινόμενο των τελευταίων ετών, οι ταινίες να “κόβουν” εισιτήρια, είναι ταυτόχρονα αισιόδοξο και επικίνδυνο. Διότι είναι πολύ εύκολο να κάνει κάποιος εμπορικό σινεμά, με τηλεοπτική ευκολία. Η πρόθεση μ΄ ανησυχεί· από το σινεμά του ΄90, που αφορούσε μόνο τους δημιουργούς, να μην περάσουμε στην άλλη άκρη, να φέρει στις αίθουσες τον κόσμο της τηλεόρασης. Χρειάζεται η μέση λύση. Το θέμα είναι ότι η Ελλάδα είναι μικρή αγορά και δεν ευνοούνται τα μεγάλα όνειρα. Απόδειξη ότι μεγάλες ταινίες που θα μπορούσαν να σταθούν και στο εξωτερικό, όπως η “Πολίτικη κουζίνα”, οι “Νύφες”, ο “Εl Greco”, βγαίνουν κάθε 3-4 χρόνια».