[ Πρόσωπα ] Η Σερβία που αλλάζει

Από τους λίγους Σέρβους πολιτικούς που ουδέποτε έπαιξαν με τον εθνικισμό, η Βέσνα Πέσιτς βλέπει στη σύλληψη του Ράντοβαν Κάρατζιτς την έκφραση βαθιών αλλαγών στη Σερβία, τόσο μεταξύ των πολιτικών όσο και στον λαό.

Η Βέσνα Πέσιτς δηλώνει ευτυχής για τη σύλληψη του Κάρατζιτς. «Υπάρχει τώρα ελπίδα να πάνε τα πράγματα καλύτερα για τους Σέρβους, έπειτα απ΄ όλα αυτά που συνέβησαν στη δεκαετία του 1990 και μετά την πτώση του Μιλόσεβιτς», λέει στην επιθεώρηση «Courrier des Βalkans». «Υπάρχει ελπίδα να πάρει επιτέλους η Σερβία τον σωστό δρόμο για να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

Στρατευμένη από τις αρχές της δεκαετίας του 1970 στη μάχη για τη δημοκρατία, την ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα, η Πέσιτς είχε συλληφθεί το 1982 και είχε φυλακιστεί επειδή είχε οργανώσει διαμαρτυρίες έπειτα από συλλήψεις φοιτητών. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της Γιουγκοσλαβικής Επιτροπής του Ελσίνκι, του Γιουγκοσλαβικού Ευρωπαϊκού Κινήματος και του Κέντρου Αντιπολεμικής Δράσης, πρόεδρος της Συμμαχίας Πολιτών και μία από τους ηγέτες του Συνασπισμού Ζάγεντνο (Μαζί). Έχει τιμηθεί με πολλά διεθνή βραβεία, είναι μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου του Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος και πέρυσι εξελέγη βουλευτής.

Η πεποίθησή της είναι πως «η σημερινή κυβέρνηση, όπως και όλες οι προηγούμενες, ήξερε πού κρυβόταν ο Κάρατζιτς» και πως «τον συνέλαβαν όταν ήθελαν και όχι όταν μπορούσαν». «Ήταν ζήτημα πολιτικής βούλησης», τονίζει. Η καμπή ήταν οι τελευταίες βουλευτικές εκλογές που ανέδειξαν μια φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση. «Ο σερβικός πληθυσμός έδειξε πως δεν θέλει πια αυτές τις εθνικιστικές πολιτικές, έτσι ο (φιλοευρωπαίος) πρόεδρος Τάντιτς είχε τη δυνατότητα να δράσει. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι (υπερεθνικιστές) Ριζοσπάστες είχαν διασυνδέσεις με τις μυστικές υπηρεσίες, κάτι που επιβράδυνε σημαντικά τα πράγματα. Για μένα, είναι φανερό πως η σύλληψη αυτή είναι συνέπεια των βουλευτικών εκλογών του Μαΐου».

Η Πέσιτς αμφισβητεί ότι ο Κάρατζιτς κατάφερνε επί χρόνια να εργάζεται ως γιατρός και να ζει στο Βελιγράδι: «Έχουμε πραγματικές αποδείξεις που να επιβεβαιώνουν αυτήν την πληροφορία; Όχι! Είμαι πεπεισμένη πως η Αστυνομία και οι μυστικές υπηρεσίες γνώριζαν πολύ καλά πού βρισκόταν. Εγκληματίες πολέμου ανακαλύφθηκαν στα βάθη της Αργεντινής και εδώ, στη Σερβία ήταν αδύνατον να τους βρουν! Δεν το πιστεύω». Το γεγονός ότι δεν υπήρξε λαϊκή αντίδραση στη σύλληψη- την Τρίτη, η διαδήλωση των υποστηρικτών του Κάρατζιτς στο Βελιγράδι συγκέντρωσε μόνο 15.000 ανθρώπους απ΄ όλη τη Σερβία, πολύ λιγότερους απ΄ ό,τι αναμενόταν- φανερώνει μιαν αλλαγή στη νοοτροπία του σερβικού λαού, υποστηρίζει. «Αν η σύλληψη του Κάρατζιτς ήταν αληθινά σημαντική για τον σερβικό λαό, οι πολίτες θα το είχαν δείξει! Όμως κάτι τέτοιο δεν έγινε. Η αλλαγή στις νοοτροπίες είναι χειροπιαστή… Αισθάνομαι πως κάτι συμβαίνει… Η Σερβία εξελίσσεται».