[ Δρόμοι ]

Η έκπληξη…
… των ελβετικών εφημερίδων είναι μάλλον ακατανόητη: διαπιστώνουν, σαν να έπεσαν ξαφνικά από τα σύννεφα, πως τα πολιτικά κόμματα της χώρας τους γίνονται από μέρα σε μέρα πλουσιότερα. Έρευνα που έγινε από το ινστιτούτο ανωτάτων σπουδών δημόσιας διοίκησης του Πανεπιστημίου της Λωζάννης ανακάλυψε πως τα έσοδα των ελβετικών πολιτικών κομμάτων αυξήθηκαν τουλάχιστον 60% την τελευταία δεκαετία. Όχι, αυτό δεν έγινε με τον οβολό των κομματικών μελών, αλλά με τη γενναία χρηματοδότηση χορηγών και μαικηνών. Δεν θα μπορούσαμε να περιμένουμε κάτι διαφορετικό από μια χώρα που οφείλει την ίδια της την ύπαρξη στη λατρεία του χρήματος (κάθε χρώματος, ακόμη και μαύρου). Ουδείς πολιτικός…
… όσο γερά κι αν είχε γραπώσει την εξουσία, όσο σίγουρος κι αν ένιωθε για τη θέση του στην ιστορία, υπήρξε άτρωτος από τα σκάνδαλα των μυστικών χρηματοδοτήσεων: Χέλμουτ Κολ, Εχούντ Μπαράκ, Μπιλ Κλίντον, Μπορίς Γέλτσιν, Τόνι Μπλερ. Όλοι τους είδαν τις κυβερνήσεις τους και τα κόμματά τους να αμαυρώνονται από τέτοια σκάνδαλα. Οι πολιτικοί φαίνονται πια πεπεισμένοι πως οι προεκλογικές εκστρατείες που χρηματοδοτούνται με τεράστια ποσά (νόμιμα ή παράνομα) είναι ο μοναδικός σίγουρος τρόπος για να κατακτήσουν την εξουσία. Αυτό όμως είναι η μεγαλύτερη απειλή για τη δημοκρατία από τη στιγμή που θα κλείσουν οι κάλπες. Τα σκάνδαλα παράνομης χρηματοδότησης βγαίνουν το ένα μετά το άλλο στο φως και ύστερα ξεχνιούνται με την ίδια ευκολία. Κι όσο πιο σκληρές είναι οι εκλογικές αναμετρήσεις τόσο πιο εύκολα ρέει το χρήμα. Αντίθετα με τη Γαλλία, γράφει το περιοδικό «Μπίζνες Γουίκ», όπου απαγορεύονται οι χορηγίες από επιχειρήσεις, στη Γερμανία μπορούν να δίνουν στα κόμματα απεριόριστα ποσά. Χάρη στην αντεργατική πολιτική της καγκελαρίου Μέρκελ, το κόμμα της έχει προσελκύσει τεράστια ποσά από επιχειρήσεις όπως η Ντόιτσε Μπανκ και από την Ένωση Βιομηχανιών Μετάλλου και Ηλεκτρονικών στην οποία μετέχουν η Ζίμενς και η ΒΜW.

Οι μεγάλοι…
… χορηγοί ισχυρίζονται πως σκοπός τους δεν είναι να αγοράσουν πρόσβαση στην επόμενη κυβέρνηση, αλλά να στηρίξουν τη δημοκρατία (γι΄ αυτό, κατά κανόνα, δεν χρηματοδοτούν μόνο ένα κόμμα, αλλά ακόμη και κόμματα αντίπαλα). Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να είχε ισχυριστεί και ο αυτοκινητοβιομήχανος Χένρι Φορντ, που χρηματοδοτούσε ταυτόχρονα το αμερικανικό κράτος, αλλά και την πολεμική μηχανή του Χίτλερ (από τον οποίο τιμήθηκε με το παράσημο του μεγάλου γερμανικού σταυρού). Ο υπολογισμός του ήταν απλός: όποια πλευρά κι αν νικούσε στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, εκείνος θα έβγαινε σίγουρα κερδισμένος.

Μια πρόταση…
… Αφού οι προεκλογικές εκστρατείες έχουν γίνει τόσο πανάκριβες, τα πολιτικά κόμματα θα μπορούσαν να γλιτώσουν κάμποσα χρήματα αν έπαυαν πια να τυπώνουν και να μοιράζουν πριν από τις εκλογές εκείνα τα εκατομμύρια φυλλάδια με τις προγραμματικές θέσεις τους (που, έτσι κι αλλιώς, μας δυσκολεύουν να τις καταλάβουμε τόσο αόριστες που είναι). Θα αρκούσε ένας απλός κατάλογος με τα ονόματα των χορηγών τους. Εμείς θα καταλάβουμε.