Ματιές Ο αράπης

«Γέροντας πια και πρώην καπνιστής (…) ο Βαρβαρόσσας το συνήθιζε να λέει…». Έτσι αρχίζει ο Νίκος Καρούζος το ποίημά του «Ο μειλίχιος τρόπος του Βαρβαρόσσα». Αυτό το «πρώην καπνιστής» με απασχολούσε κάθε φορά που διάβαζα το ποίημα. Και τσαντιζόμουνα.

Γιατί κάπνιζα σαν φουγάρο και δεν φανταζόμουν ποτέ ότι θα γίνω κι εγώ «πρώην». Σαν φουγάρο κάπνιζε και ο Καρούζος. Και άφιλτρα. Και δεν κάπνιζε μόνο. Ερχόταν, κάθε μεσημέρι, στην εφημερίδα και πηγαίναμε σ΄ ένα καφενείο της Χρήστου Λαδά, για να «ουζάρουμε» και να «πλακωθούμε» στο τάβλι. Για δυο τρεις ώρες. Κι εκεί να δείτε, «τσιγάρο στο τσιγάρο» και παφ πουφ…

Και θυμάμαι και τούτο: ο Δοξιάδης, ο γιατρός, ήταν υπουργός Υγείας του Καραμανλή και είχε ξεκινήσει μια σοβαρή αντικαπνιστική εκστρατεία. Κι εγώ, με το τσιγάρο να μη σβήνει ποτέ, στα χείλη μου, έγραφα εδώ κάθε τόσο ότι ο Δοξιάδης τα ΄χει βάλει με το κάπνισμα αντί να τα βάλει με τις διάφορες βιομηχανίες που ξερνάνε, συνεχώς, δηλητήριο, μολύνοντας την ατμόσφαιρα!

Και τα διάβαζε ο φίλος μου Δημ. Κεχαΐδης και μάζευε την παρέα, στη Σόλωνος και, γελώντας, έλεγε: «Ο Λευτέρης είναι τρελός! Επειδή δεν μπορεί να κόψει το τσιγάρο, ο… αράπης, επιτίθεται στον υπουργό, που πολύ σωστά κάνει ο άνθρωπος και χτυπάει το κάπνισμα…».

Η «μαγκιά» όμως πληρώνεται: έπαθα ένα ξεγυρισμένο έμφραγμα και… συνήλθα! Και από την άλλη μέρα, τσιγάρο στοπ. Και ήταν και ένας σπουδαίος Άγγλος καρδιολόγος, στο Λονδίνο, ο Σόουτον. Παρακολουθούσε τον Καραμανλή. Πήγα και με εξέτασε.

«Καπνίζεις;» με ρώτησε συνοφρυωμένος.

«Κάπνιζα» απάντησα. Μάσησε στα δόντια του κάτι που έμοιαζε με «ήσουν ηλίθιος!» Αλλά δεν είμαι βέβαιος… Μια μέρα μου τηλεφώνησε κι ο καθηγητής- και φίλος μου – Δημ. Κρεμαστινός. Με είχε ακούσει σε μια ραδιοφωνική εκπομπή να μιλάω κατά του καπνίσματος. Και είχε ενθουσιαστεί.

Μιλάω, πράγματι, όποτε βρω ευκαιρία, κατά του καπνίσματος. Γιατί «ο παθός γίνεται μαθός», όπως έλεγαν οι παλιοί. Βρίσκω, επομένως, πολύ σωστή την απόφαση του Αβραμόπουλου να πάρει το υπουργείο του σοβαρά μέτρα για να υποχρεώσει τους θεριακλήδες να το κόψουν το ρημάδι. Δεν ξέρω «τι ψάρια θα πιάσει». Γιατί, όπως λέει και ο συνάδελφός μου, ο Τσένης, «το τσιγάρο είναι βίτσιο»! Οπότε, δύσκολο είναι να γλιτώσεις απ΄ αυτό.

Είδα στην τηλεόραση διάφορους καπνιστές να διαμαρτύρονται για το νομοσχέδιο του Αβραμόπουλου, υποστηρίζοντας ότι περιορίζει την ελευθερία του ατόμου κ.λπ. Υπάρχει, όμως, πρόβλημα: εκείνος που δεν καπνίζει, εισπνέει τον καπνό του καπνιστή και παθαίνει ζημιά. Άρα: πρέπει να βρούμε τρόπους να προστατεύονται οι μηκαπνίζοντες, αλλά την ίδια στιγμή όσοι καπνίζουν να έχουν την δυνατότητα να απολαμβάνουν το τσιγαράκι τους. Πράγμα δύσκολο. Αν και η λύση των ειδικών χώρων για τους καπνιστές, που προβλέπεται από το σχέδιο νόμου ίσως αποδώσει καρπούς…