Καλοκαίρι κρυμμένων ιαπωνικών θησαυρών

ΑΚΡΑΙΑ ΑΣΤΙΚΑ ΜΕΛΟΔΡΑΜΑΤΑ, ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ
ΦΑΝΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΗΡΩΕΣ ΜΕ ΒΑΣΑΝΙΣΜΕΝΕΣ
ΖΩΕΣ. ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΜΗΚΟΣ ΚΥΜΑΤΟΣ ΚΙΝΟΥΝΤΑΙ
ΟΙ ΤΑΙΝΙΕΣ-ΔΙΑΜΑΝΤΙΑ ΤΩΝ ΚΛΑΣΙΚΩΝ
ΓΙΑΠΩΝΕΖΩΝ ΜΙΚΙΟ ΝΑΡΟΥΖΕ, ΧΙΡΟΣΙ ΤΕΣΙΓΚΑΧΑΡΑ
ΠΟΥ ΘΑ ΔΟΥΜΕ ΣΕ ΠΡΩΤΗ ΠΡΟ
ΒΟΛΗ
Ακραίες ερωτικές συγκρούσεις και επιθυμίες ηρώων που παλεύουν να υλοποιήσουν τα όνειρά τους έρχονται να μας συναρπάσουν στα θερινά σινεμά. Μέσα από έξι ταινίες- σε πρώτη προβολήδύο κλασικών Γιαπωνέζων σκηνοθετών. Του Μίκιο Ναρούζε και του Χιρόσι Τεσιγκαχάρα, που αρκετές ταινίες τους ήταν υποψήφιες για Όσκαρ και είχαν βραβευτεί σε διεθνή κινηματογραφικά φεστιβάλ, όπως αυτό των Καννών. Κοινό γνώρισμα και των δύο, η συνύπαρξη στις ταινίες τους της εμπορικότητας- απαραίτητη για κάθε γιαπωνέζικο φιλμ- με τις αισθητικές και ιδεολογικές αναζητήσεις.

Αστικά μελοδράματα υψηλού επιπέδουπολλές απ΄ αυτές είναι σαν λαϊκές εκδοχές ταινιών του Καρλ Ντράγιερ- δημιουργούσε ο Μίκιο Ναρούζε (1905-1969) που σκηνοθέτησε 87 ταινίες! Και μπορεί να είναι σχετικά άγνωστος στον Έλληνα σινεφίλ- το περυσινό Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης μάς τον γνώρισε και οι θεατές θεώρησαν ως το «γεγονός» του την ανακάλυψη των ταινιών του- αλλά θεωρείται μεγάλος τέταρτος του ιαπωνικού κινηματογράφου (μαζί με τους Κουροσάβα, Μιζογκούτσι, Όζου).

Παραβολές για την ανθρώπινη ύπαρξη θεωρούνται και οι τρεις ταινίες του Χιρόσι Τεσιγκαχάρα (1927-2001) που θα δούμε. Παραβολές βουτηγμένες στον εικαστικής κι αισθητικής δυναμικής ασπρόμαυρο κόσμο του διευθυντή φωτογραφίας Χ. Σεγκάουα. Μια γκέισα, χήρα, πολυμήχανη, έξυπνη αλλά και συνεχώς εγκλωβισμένη στα προσωπικά της φαντάσματα είναι η ηρωίδα του φιλμ «Μια γυναίκα ανεβαίνει τη σκάλα», της πιο γνωστής ταινίας του Μίκιο Ναρούζε, με μοναδικό μελοδραματισμό και αισθητικό στυλιζάρισμα. Η ηρωίδα εργάζεται σε ένα από τα μεταπολεμικά μπαρ του Τόκιο και διασκεδάζει τους πελάτες μετά τη δουλειά τους, αλλά το μινιμαλιστικό στυλ του Ναρούζε με τζαζ υπόκρουση συνθέτει ένα φιλμ που σε ξαφνιάζει καθώς παραμένει απόλυτα μοντέρνο 48 χρόνια από την εποχή που γυρίστηκε.

Οι τύψεις για ένα αυτοκινητικό δυστύχημα στο Τόκιο που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο ενός άντρα βασανίζουν τον ήρωα στα «Σκόρπια σύννεφα»- έγχρωμη ταινία του ΄67- και η σχέση του με τη χήρα του θύματος δίνει την ευκαιρία στον Ναρούζε να σκιαγραφήσει τη μελαγχολική πορεία των δύο ηρώων. Και στα «Κυματιστά σύννεφα»- ΄65- η μονόπλευρη επιθυμία στοιχειώνει τα πλάνα καθώς το φιλμ περιγράφει τον «ξαναζεσταμένο» έρωτα ενός ζευγαριού που η γυναίκα δεν θέλει να παραδεχτεί ότι ο εραστής την εκμεταλλεύεται…