ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΚΑΙ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗ ΕΥΚΟΛΙΑ

Το παράδειγμα της Δανίας δείχνει τις δυνατότητες που έχει μια διορατική εθνική στρατηγική και μια συνεπής μεταρρυθμιστική πολιτική σε συνθήκες παγκοσμιοποίησης. Σήμερα πλέον, επικρατεί μια πιο ισορροπημένη και ρεαλιστική εκτίμηση της παγκοσμιοποίησης, η οποία διαψεύδει το νεοφιλελεύθερο όραμα μιας παγκοσμιοποίησης που σαν λαίλαπα θα ισοπέδωνε εθνικούς θεσμούς και πολιτισμούς, που θα εξηρτάτο ελάχιστα από την πολιτική και που θα στηριζόταν μόνο στην αμερικανική ή δυτική «αυτοκρατορία». Ταυτόχρονα έχει γίνει λιγότερο πειστική η ιδεολογία της ΤΙΝΑ (Τhere Ιs Νo Αlternative- δεν υπάρχει εναλλακτική λύση) που ηγεμόνευσε στη δεκαετία του ΄90, βρίσκοντας μάλιστα ιδιαίτερη απήχηση στην Αριστερά.

Σήμερα ξέρουμε ότι διαφορετικές εθνικές κοινωνίες δίνουν διαφορετικές λύσεις στις εξωτερικές πιέσεις, ότι οι εθνικές στρατηγικές είναι δυνατές, ότι η εθνική πολιτική έχει πολλά περιθώρια να επιλέξει στόχους, ότι η εθνική ταξική δομή συνεχίζει να επηρεάζει την εθνική πολιτική. Ασφαλώς, οι διεθνείς συσχετισμοί ευνοούν ακόμα το παγκοσμιοποιημένο κεφάλαιο και την απορρύθμιση, αλλά το γεγονός δεν ακυρώνει τη δυνατότητα μιας δυναμικής εθνικής απάντησης στην πρόκληση της παγκοσμιοποίησης. Αν κάτι σημαντικό δείχνει, είναι την καθυστέρηση της διεθνούς Αριστεράς και Κεντροαριστεράς να αρθούν στο ύψος μιας παγκοσμιοποιημένης πολιτικής.

Η ΤΙΝΑ γίνεται έτσι ένα σύνδρομο και μια ιδεολογική ευκολία που κάνει μεγάλο μέρος της Αριστεράς να αντικαθιστά την πολιτική διεύθυνση των μετασχηματισμών με την «αντίσταση», τη μεταρρυθμιστική κουλτούρα με τη διαμαρτυρία ή τον αντιπολιτευτικό αρνητισμό, την εθνική στρατηγική με τον ελαφρολαϊκισμό. Ασφαλώς είναι ένα δώρο που εκτιμά ιδιαίτερα η Ν.Δ. Η Αριστερά και η Κεντροαριστερά έχουν την ανάγκη μιας μεταρρυθμιστικής στρατηγικής εξουσίας και σε αυτό το πεδίο πρέπει να μεταφερθεί ο ανταγωνισμός των κομμάτων και των ρευμάτων αυτού του χώρου.

Ο Γιάννης Βούλγαρης διδάσκει στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου.