[ Πρόσωπα ] «Ο κατά Μonsanto κόσμος»

Βραβευμένη Γαλλίδα δημοσιογράφος, η Μαρί-Μονίκ Ρομπέν παρουσιάζει, σε βιβλίο και ντοκιμαντέρ, ένα διόλου κολακευτικό πορτρέτο της γιγάντιας πολυεθνικής Μonsanto.
Το βιβλίο φέρει τον τίτλο «Ο κατά Μonsanto κόσμoς» και κυκλοφορεί αυτήν την εβδομάδα (εκδ. de la Decouverte), ενώ το ντοκιμαντέρ θα προβληθεί στις 11 Μαρτίου από το κανάλι Αrte με τίτλο «Μonsanto, μια επιχείρηση που θέλει το καλό μας». Αμφότερα είναι το αποτέλεσμα ερευνών που διήρκεσαν τρία χρόνια γύρω από την αμερικανική πολυεθνική που, με το υπέροχο σλόγκαν «τροφή, υγεία και ελπίδα», παράγει τα ΡCΒ (πολυχλωριωμένα διφαινύλια, επίμονοι οργανικοί ρυπαντές γνωστοί και με την ονομασία pyralene), καταστροφικά φυτοφάρμακα όπως ο Πορτοκαλής Παράγων που χρησιμοποιήθηκε στον πόλεμο του Βιετνάμ, τη διοξίνη και το καρκινογόνο Roundup, το ζιζανιοκτόνο των κηπουρών που διαφημιζόταν για καιρό ως «βιοδιασπώμενο και καλό για το περιβάλλον» (η εταιρεία καταδικάστηκε στις ΗΠΑ και τη Γαλλία για ψευδή διαφήμιση). Σήμερα η Μonsanto είναι εγκατεστημένη σε 46 χώρες και η μεγαλύτερη στον κόσμο εταιρεία γενετικά τροποποιημένων οργανισμών.

Η 48χρονη Ρομπέν, η οποία τιμήθηκε το 1995 με το βραβείο Αlbert-Londres για το ντοκιμαντέρ της «Κλέφτες ματιών» με θέμα τις κλοπές οργάνων, βρήκε στο Ίντερνετ ό,τι χρειαζόταν για να αρχίσει την έρευνά της. «Στη συντριπτική πλειονότητά τους τα ντοκουμέντα που επικαλούμαι στο βιβλίο μου», γράφει στην εισαγωγή του, «είναι διαθέσιμα στο Διαδίκτυο. Αρκεί να τα αναζητήσεις και να τα συνδέσεις μεταξύ τους… Είναι όλα εκεί και ουδείς μπορεί να λέει πως δεν ξέραμε».

Ερεύνησε στις ΗΠΑ, τη Νορβηγία, την Ιταλία, τον Καναδά, το Μεξικό, την Παραγουάη, την Ινδία, αντιπαραβάλλοντας κάθε φορά «τον λόγο της Μonsanto με την επιτόπια πραγματικότητα». Η εταιρεία (17.500 εργαζόμενοι, τζίρος 7,5 δισ. δολάρια το 2007) αρνήθηκε να απαντήσει στις ερωτήσεις της (η συνήθης τακτική της έναντι κάθε δημοσιογράφου που δεν της φαίνεται θετικός προς την υπόθεσή της, σχολιάζει η «Λιμπερασιόν»). Η Ρομπέν συγκέντρωσε όμως πολλές μαρτυρίες, αρκετές από ερευνητές που κατήγγειλαν για κάποιον λόγο τη Μonsanto ή τόλμησαν να αμφισβητήσουν τα προϊόντα της και το πλήρωσαν με σοβαρά προσωπικά ή επαγγελματικά προβλήματα. Η δημοσιογράφος δείχνει πως η πολυεθνική, η οποία αυτοπαρουσιάζεται στην ιστοσελίδα της ως μια «αγροτική επιχείρηση» που έχει στόχο «να βοηθήσει τους αγρότες του κόσμου να παράγουν πιο υγιεινά τρόφιμα», υιοθετεί πάντα την ίδια στάση: όταν ενημερώνεται για υγειονομικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους που δημιουργούν προϊόντα της, «κλείνει τα στοιχεία σ΄ ένα συρτάρι και δεν λέει τίποτε στις υγειονομικές αρχές και κυρίως στους εργαζομένους της». Και η δημοσιογράφος αναρωτιέται: «Πώς μπορούν ανθρώπινα όντα όπως εγώ να διακινδυνεύουν ενσυνείδητα να δηλητηριάσουν τους πελάτες τους και το περιβάλλον χωρίς να σκεφτούν ούτε στιγμή πως οι ίδιοι ή τα παιδιά τους θα είναι ίσως θύματα των αμελειών τους;».