Εκτροχίασε την ίδια τη ζωή της

ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΡΩΤΕΣ ΚΙΟΛΑΣ ΣΕΛΙΔΕΣ ΑΥΤΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΕ ΜΑΓΝΗΤΙΖΕΙ,
ΣΕ ΤΡΑΒΑΕΙ ΜΕΣΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΚΟΣΜΟ ΑΛΛΟΚΟΤΟ, ΜΥΣΤΗΡΙΩΔΗ:
ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΕΝΑ ΜΥΣΤΗΡΙΟ «ΕΣΩ-ΕΞΩ»… ΓΙΑ ΝΑ
ΜΙΛΗΣΩ ΜΕ ΟΡΟΥΣ ΜΗΧΑΝΩΝ ΣΚΑΦΩΝ ΑΝΑΨΥΧΗΣ
Θυμάμαι μικρός να βλέπω την ταινία O υπηρέτης, με τον Ντερκ Μπόγκαρντ, βασισμένη στο ομώνυμο θεατρικό έργο του Χ. Πίντερ. Δεν είχα διασκεδάσει ιδιαίτερα. Με είχε μάλιστα κουράσει η πολλή κουβέντα για το πόσο καλό ήταν το έργο, ηθικόν δίδαγμα του οποίου ήταν: «Προσοχή μη σας πάρουν τον αέρα οι υπηρέτες σας!». Αυτά αναλογιζόμουν καθώς διάβαζα το βραβευμένο ( ΡLΑΝΕΤΑ 2001 ), καλογραμμένο και ιδιαίτερα καλομεταφρασμένο μυθιστόρημα της 70χρονης Ισπανίδας- ή μάλλον Καταλανής- Ρ. Ρεγάς. Τόσο η ίδια η ιστορία όσο και η ψυχοσύνθεση των κεντρικών προσώπων καλύπτεται από ένα πέπλο που κεντρίζει την περιέργεια του αναγνώστη.

Χάρη σε αυτό, αλλά και λόγω της ωραίας γραφής, έδειξα υπομονή με τη φλυαρία και παρατεταμένη κοιλιά που μου επιφύλαξε η συγγραφέας μετά το πολλά υποσχόμενο, θεαματικό ντεμπούτο. Συμβαίνουν αυτά, τι να κάνουμε, σκέφτηκα. Άλλωστε το κείμενο στιγμές στιγμές με αντάμειβε με εξαιρετικές περιγραφές. Η υπόθεση έχει ως εξής: Η αφηγήτρια, καλοστεκούμενη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου της Μαδρίτης που διανύει την πέμπτη δεκαετία της ζωής της, προσλαμβάνει επιστάτρια στο μακρινό εξοχικό σπίτι- φάρμα, όπου ζει κατάκοιτος ο γέρος πατέρας της (αυταρχικός χαρακτήρας, με τον οποίον έχει παιδιόθεν συγκρουσιακή σχέση). Το όνομα αυτής της υπηρέτριας-οικονόμου-νοσοκόμου είναι Αδελίτα. Μας την περιγράφει, ως «τόσο κοντή που, ακόμα και στις σπάνιες περιπτώσεις που φορούσε τακούνια, πάνω στα οποία τραμπαλιζόταν άβολα αλλά με αυτοπεποίθηση, δεν κατάφερνε να ξεπεράσει το ένα πενήντα».

Όσο προχωράει η εξιστόρηση σε πρώτο πρόσωπο, η κατάσταση περιπλέκεται. Ο μεν πατέρας κάποια στιγμή πεθαίνει, η δε Αδελίτα παραμένει στο πόστο της με την οικογένειά της (σύζυγος μπεκρούλιακας), συνεχίζοντας να επιτελεί τα καθήκοντά της στην εντέλεια. Σε μια εντέλεια τόσο εξωφρενική, που σκλαβώνει το αφεντικό του σπιτιού (και της αφήγησης), δημιουργώντας μιαν εξαρτησιακή σχέση. Η πολυπραγμοσύνη της υπηρέτριας, όντας ακραία, βάζει την αφηγήτρια σε σκέψεις- δεδομένης μάλιστα μιας σαφούς διάθεσης υπερβολής και μυθομανίας της κοντόχοντρης νεάνιδος. Αυτή η «ειδυλλιακή» σχέση, την οποία σκιάζουν υποψίες ως προς την εν γένει εντιμότητα της Αδελίτας, θα έχει άδοξο τέλος: απ΄ αφορμή την εξαφάνιση ενός βαρύτιμου δαχτυλιδιού από το χρηματοκιβώτιο του σπιτιού, θα αρχίσει να ξετυλίγεται ένα κουβάρι όχι πλέον ομαλότητας αλλά ανωμαλίας, όχι ευρυθμίας αλλά απορρύθμισης της ζωής και ψυχικής ηρεμίας της αφηγήτριας. Θα αποσταθεροποιηθεί, θα μπει σε ένα «τριπάκι» στο όρια της παράνοιας, θα βυθιστεί σε έναν διαδικαστικό- δικαστικό κυκεώνα με καφκικές ανταύγειες, μπλέκοντας με δικηγόρους και αστυνόμους. Και, καπάκι, ως αποτέλεσμα μιας απρόβλεπτης επίσκεψηςεφόδου, θα ανακαλύψει πλείστα όσα περίεργα και οργιώδη που λαμβάνουν χώρα στο ερημικό σπίτι εν τη απουσία της. Με κατάληξη τη διαλεύκανση και του μυστηρίου που πλανάται περίπου από τη μέση της ιστορίας: κάθε τόσο χτυπάει το τηλέφωνο και κάποιος άντρας ζητάει τη Δωροθέα. «Μα δεν υπάρχει τέτοιο όνομα εδώ!», απαντά αγανακτισμένη η ιδιοκτήτρια. Και όμως… Και όλα αυτά με φόντο την απόκοσμη φιγούρα ενός ψηλόλιγνου άνδρα με μαύρο καπέλο που γυροφέρνει το σπίτι, την περιοχή, την Αδελίτα, πουλώντας ραπτομηχανές αλλά και επιδιδόμενος σε άλλες ύποπτες ασχολίες.

Rosa Regas

ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΗΣ ΔΩΡΟΘΕΑΣ

ΜΤΦ. ΕΙΡΗΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΕΚΔ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ, 2007. ΣΕΛ. 300, ΤΙΜΗ: 15,68ΕΥΡΩ

ΘΕΑΜΑΤΙΚΗ ΔΟΣΗ

«Έκανε ένα μορφασμό με το σαγόνι όπου άνθισε, σαν να δραπέτευε από κάψουλα, μια τόσο θεαματική δόση βίας και χυδαιότητας, που παραμόρφωσε στη στιγμή τη σχεδόν ρομαντική εικόνα του αφοσιωμένου κοσμηματοπώλη…».

(απόσπασμα από το βιβλίο)