Κριτική Εικαστικών 

Από την επιφάνεια στο βάθος

Oι εκθέσεις με πίνακεςτην κατ΄ εξοχήν ζωγραφική δραστηριότητα- έρχονται στο επίκεντρο αυτόν τον καιρό, μετά τις «εγκαταστάσεις» και βιντεοπροβολές σε παλιά κτίρια ή στην ύπαιθρο, που κορυφώνονται συνήθως το καλοκαίρι. Αυτό δεν συμβαίνει μόνο επειδή πρόκειται για τα δημοφιλέστερα στην αγορά έργα, αλλά και γιατί οι «κώδικες» των δισδιάστατων έργων είναι πιο κρυφοί, χωμένοι σε περισσότερα αλλεπάλληλα επίπεδα, πιο «εσωτερικοί» από τα εξωστρεφή εικαστικά έργα που, αντί να αναπαριστάνουν, προτιμούν να παριστάνουν το ίδιο το αντικείμενο αυτούσιο. Η «μίμησις» κυριαρχεί στη ζωγραφική, η «φύσις» στις τρισδιάστατες συνθέσεις.

Η Άννα-Μαρία Τσακάλη απευθύνεται στο βλέμμα μας με ζωγραφικές αναπαραστάσεις λουλουδιών, σε συνθέσεις ή μοναχικά πορτρέτα, λουλούδια με πλούσιο χρωματισμό, αλλά και διακριτικά παγερή κίνηση, αριστοτεχνικά σχεδιασμένα αλλά και υποβλητικά σκιοφωτισμένα, σε μια ατμόσφαιρα όχι ακριβώς χαρούμενη, τα μαύρα-μπλε επικρατούν τριγύρω καθορίζοντας το φόντο ως νύχτα και υπονοώντας το φως ως ηλεκτρική φωτεινή πηγή. Σαφώς πρόκειται για λουλούδια «φυλακισμένα» σε βιτρίνες ή και σε κάγκελα κήπου συχνά, με όλες τις προφανείς και μακρύτερες υπόνοιες αυτής της συνθήκης. Θέμα από χρόνια εγκαταλειμμένο στη ζωγραφική, απασχολεί τη ζωγράφο αρκετά χρόνια τώρα με εκθέσεις που έκανε στο Παρίσι.

Η Τσακάλη στέκεται στη μεγάλη παράδοση του ολλανδικού ρεαλισμού, χρησιμοποιώντας τα άνθη ως αφετηρία στοχασμού για τον χρόνο και τη φθαρτότητα, παραβολή γνωστή της «νεκρής φύσης» ως προς τον ίδιο τον άνθρωπο-θεατή, που ναι μεν χαίρεται τις δροσοσταλιές στα φρεσκοκομμένα πέταλα, αλλά ταυτόχρονα διδάσκεται ότι ανάλογη μοίρα είναι και η δική του μακροπρόθεσμα.

ΙΝFΟ

● Βλαχάκη Μαριλίτσα, «Ζωγραφική», «Χώρος Τέχνης 24», Σπευσίππου 24, τηλ.
210-7217.897, μέχρι 27 Οκτωβρίου ● Ρat Αndrea, «Ζωγραφιές για την Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων», Μουσείο Φρυσίρα, Μονής Αστερίου 3 & 7, 210-3234.678, μέχρι 13 Ιανουαρίου ● Τσακάλη Άννα-Μαρία, «Σαν αντίδοτο», ζωγραφική, «Κalfayian», Χάρητος 11, Κολωνάκι, τηλ. 210-7217.679, μέχρι 3 Νοεμβρίου

Παράλληλα η ζωγράφος αμφισβητεί τον λυρισμό και δείχνει τη δική της κριτική διάθεση, το ψυχρό φως πάνω στα λουλούδια και η βίαιη πινελιά στο τελείωμα πολλών φύλλων καταθέτει παλμό και ένταση. Στο βάθος βάθος των έργων της ελλοχεύει η μελαγχολία, ο στοχασμός για τον χρόνο και το εφήμερο, ο διαλογισμός για την ίδια τη ζωγραφική ως πράξη διαιώνισης και μια επερώτηση για τις δυνατότητες επιστροφής στον Παράδεισο, σήμερα. Επιβλητική έκθεση, από μια ζωγράφο με κορυφαίο ταλέντο που εκθέτει σπάνια.

Ποιοτική και στοχαστική είναι και η ζωγραφική της Μαριλίτσας Βλαχάκη, προικισμένης επίσης ζωγράφου με παραδοσιακά εργαλεία έκφρασης και συμβολοποιημένα μηνύματα. Καλοζωγραφισμένες παιδικές φιγούρες περιφέρονται σε χώρους που σημαίνονται αφαιρετικά- ονειρικά τοπία, παραλίες, κήποι- και μοιάζουν να εκπλήσσονται ανακαλύπτοντας το παιχνίδι, τους κήπους, την πόλη. Με εκλεκτική εκθεσιακή πορεία η ζωγράφος έχει «σημαδέψει» αυτόν τον προβληματισμό από τα χρόνια που σπούδαζε με τον Δ. Μυταρά και εκθέτει τώρα ώριμες διατυπώσεις.

Θα μπορούσε να την δει κανείς συνδυαστικά με την έκθεση του Πατ Αντρέα, που μας δείχνει την εικονογράφηση που έκανε για την «Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων», με το κοριτσάκι που διαπερνά τον καθρέφτη και ζει τα όπισθεν τεκταινόμενα, το μνημειακό αυτό έργο του Κάρολ που περιέχει τους αρχέτυπους μύθους για την εικαστική μίμηση, την ερωτική παιδικότητα και την επιστροφή στην αθωότητα. Καθιερωμένος και στη Γαλλία ο Ολλανδός ζωγράφος, έχει μια ιδιαίτερη σπιρτόζικη γραφή, έναν δικό του τρόπο να περιγράφει λεπτομερειακά αλλά και ελλειπτικά ταυτόχρονα, σε συνθέσεις με ένταση και πολλαπλές προοπτικές φυγές.