ΜΑΤΙΕΣ Συνθήματα…

Η συνάδελφος Εύη Σαλτού, νεαρή κατά τα φαινόμενα, είχε ένα «κομμάτι» την Παρασκευή, στα «ΝΕΑ» που μου άρεσε πολύ. Μιλούσε για τα συνθήματα που γράφουν οι νέοι στους τοίχους, με μπογιά ή με σπρέι, για να βγάλουν από μέσα τους ένα σωρό πράγματα που τους πνίγουν, για να νιώσουν ελεύθεροι, με μια κραυγή διαρκείας. Μερικά συνθήματα που ξεχώρισα: «Αφού δουλεύεις για να ζεις, γιατί “σκοτώνεσαι” στη δουλειά;». «Αν θες να ονειρεύεσαι… ξύπνα!». «Φωτιά στις κάλπες, όχι στα δάση». «Η βία δεν είναι λύση, η Λία όμως είναι Βίσση».

«Όποιος ανακατεύεται με τις τράπεζες, τον τρώνε οι τόκοι». «Το lifestyle είναι μαγικό: μετατρέπει τα μηδενικά σε νούμερα!».

Παλιά ιστορία, αυτή με τα συνθήματα στις μάντρες και τους τοίχους. Το λέει έξοχα η Κωστούλα Μητροπούλου στον «Δρόμο», που έγραψε με τον Μάνο Λοΐζο. Το έγραψα κι εγώ, πριν από 42 χρόνια (μουσική Ξαρχάκου), στην «Καισαριανή»: «…Και μπογιές ΄τοιμάζαμε/ με σβηστή φωνή/Τις βραδιές συνθήματα/ γράφαμε στους τοίχους/Πέφταμε, φωνάζοντας “Κάτω οι Γερμανοί”». Αλλά κι ο Γιάννης Νεγρεπόντης, στο θρυλικό «Ακορντεόν» (Λοΐζος): «Το αρχινημένο σύνθημα πάντα μού μένει/ όποτε ακούω από τότε ακορντεόν/Κι έχει σα στάμπα τη ζωή μου σημαδέψει /Δεν θα περάσει ο φασισμός».

Πριν από 26 χρόνια, ο φίλος μου και συνάδελφος Γιάννης Δημαράς, εδώ και δύο τετραετίες βουλευτής, είχε την έμπνευση να αντιγράψει και να φωτογραφίσει εκατοντάδες συνθήματα που ήταν γραμμένα σε τοίχους κ.α. Όλο αυτό το υλικό το ΄βαλε σ΄ ένα βιβλίο με τίτλο «Εμπρός στον έτσι που χάραξε ο τέτοιος» («Κάκτος»). Το βιβλίο είχε επιτυχία. Γι΄ αυτό κι ο Δημαράς έβγαλε ένα δεύτερο, το 1983, πάλι στον «Κάκτο». Τίτλος, αυτήν τη φορά, «Χίτλερ ζεις, την ΑΕΚ οδηγείς»! Θα πάρω κι΄ απ΄ αυτά τα βιβλία μερικά συνθήματα: «Το Αιγαίο ανήκει στα ψάρια του». «Έξω οι Ινδοί από την Αγγλία». «Έξω οι Αφγανοί από τη Μόσχα». «Τα πρόβατα κάνουν απεργίαζητούν καλύτερες συνθήκες σφαγής». Και παρακάτω: «Το πολύ το Κάππα Κάππα κάνει το παιδί μ…». «Όχι στα λιγούρια της Εξουσίας». «Κόμμα Κουφών 17%». «Αν θέλεις να τρως αυγό κάθε μέρα, πιάσε γκόμενα μια κότα». «”Λευτεριά στους νεκρούς”- Άγιος Πέτρος». «Αυτοκτονήστε επιτέλους!». «Εξουσία, πάρε τα σέα σου και στρίβε». «Γκρεμίστε τις πολυκατοικίες, κρύβουν το ηλιοβασίλεμα». «Απαγορεύεται το απαγορεύεται». «Ρίξε το κουκκί σου στην κάλπη, ίσως φυτρώσει». «Βαρέθηκα πια. Σταματήστε τη Γη να κατέβω». «Ησυχία. Κάποιοι μπορεί να σκέφτονται».

«Τα συνθήματα στους τοίχους είναι η φιλολογία του αιώνα μας», είχε πει ο Μπέρτραντ Ράσελ. Ο ίδιος είχε παρατηρήσει: «Ίσως κάποτε ο άνθρωπος βαρεθεί να διαβάζει βιβλία. Δεν θα βαρεθεί όμως ποτέ να διαβάζει τοίχους». Τον καιρό που ο Ντιέγκο Μαραντόνα έπαιζε στη Νάπολι και η ομάδα του πετούσε, οι Ναπολιτάνοι, πανευτυχείς, είχαν πάρει σβάρνα όλα τα νεκροταφεία της πόλης και με μαύρη μπογιά έγραφαν, απευθυνόμενοι στους… νεκρούς: «Δεν ξέρετε τι χάνετε, που δεν βλέπετε τον Μαραντόνα να παίζει στην Ιταλία!» Μακάβριο, αλλά ωραίο…