[ ΓΝΩΜΗ ] Μια χαμένη ευκαιρία για εξιλέωση

Έμαθα πως μόλις εγκατέλειψε τη Βιρμανία ο απεσταλμένος του ΟΗΕ, φορτηγά γεμάτα κρατούμενους αναχώρησαν από το κέντρο της Ρανγκούν. Ο στρατός έχει ήδη συλλάβει όλους όσοι προσέφεραν καταφύγιο στους μοναχούς και τους φοιτητές στη διάρκεια των διαδηλώσεων. Ακόμα πιο δυσοίωνο: οι στρατιώτες ανήγγειλαν από τα μεγάφωνα: «Μείνετε στα σπίτια σας. Έχουμε φωτογραφίες των ατόμων που καταζητούμε. Ξέρουμε τα πρόσωπά σας. Θα σας συλλάβουμε». Δεν κάναμε τίποτα για να βοηθήσουμε αυτά τα γενναία πρόσωπα που ανακαλύψαμε στις οθόνες των τηλεοράσεών μας· οι ίδιες εικόνες που τα ενθάρρυναν να πιστέψουν ότι θα σπεύδαμε προς βοήθεια, τελικά τα παγίδευσαν.

Τα βάζω με τον εαυτό μου, υπήρξα αφελής. Όλα αυτά τα ωραία λόγια: «Εφεξής, η Γαλλία παγώνει τις επενδύσεις στη Βιρμανία». Είχα γεμίσει υπερηφάνεια. Μία απόφαση αντάξια της πατρίδας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πίστευα πως με την τόλμη και το θάρρος της, η Γαλλία θα αποσβόλωνε τη διεθνή κοινότητα.

Στη συνέντευξη Τύπου όπου ανακοίνωσα αυτόν τον «θρίαμβο», όμως, τα πρόσωπα παρέμειναν ανέκφραστα. «Σημασία θα είχε να αποχωρήσει η Τotal!», μου πέταξε απότομα ένας δημοσιογράφος. Σημασία θα είχε να είχε δείξει η Γαλλία τον δρόμο, μια ηθική ισχυρότερη από το χρήμα.

Γιατί δεν πήραμε ούτε καν την πρωτοβουλία να δημιουργήσουμε έναν λογαριασμό υπό μεσεγγύηση και διεθνή έλεγχο όπου θα καταθέτονταν τα έσοδα από το βιρμανικό φυσικό αέριο; Αυτά τα εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια θα μπορούσε τότε να τα καρπωθεί ο βιρμανικός λαός και όχι, όπως συμβαίνει σήμερα, οι βασανιστές του. Δεν έχουμε δικαίωμα να δείχνουμε με το δάχτυλο τους Κινέζους και τους Ρώσους. Εμείς, η χώρα της ελευθερίας, δεν συμπεριφερθήκαμε καλύτερα. Η πολιτική, μα την αλήθεια, δεν κάνει για μένα.

Αν τύχαινε κακό στην Αούνγκ Σαν Σούου Κίι, αν μάθουμε, και δεν θα αργήσουμε να το μάθουμε, τον αριθμό των βασανισθέντων και των νεκρών… θα ένιωθα ως Αγγλίδα και Γαλλίδα πολίτις απίστευτη ντροπή. Η μοίρα μας έδωσε την ευκαιρία να εξιλεωθούμε για παλιές συμπεριφορές. Και δεν την εκμεταλλευτήκαμε.

Η Τζέιν Μπίρκιν είναι Γαλλοαγγλίδα τραγουδίστρια, ηθοποιός και σκηνοθέτις.