Ο Ινδιάνος και οι… κινεζικές οδοντόκρεμες

Εκ πρώτης όψεως, ο Εντουάρντο Αρίας δεν μοιάζει με άνθρωπο ικανό να ταπεινώσει μία από τις ισχυρότερες οικονομικές δυνάμεις του κόσμου. Ινδιάνος της φυλής Κούνα, 51 ετών, μεγάλωσε σε καταυλισμό, σ΄ ένα από τα νησιά Σαν Μπλας στην Καραϊβική. Σήμερα ζει σ΄ ένα μικρό διαμέρισμα στην Πόλη του Παναμά.

Όμως ένα σαββατιάτικο πρωινό του Μαΐου, ο Εντουάρντο Αρίας έκανε κάτι που προκάλεσε σάλο σε έξι ηπείρους: διάβασε την ετικέτα σ΄ ένα σωληνάριο οδοντόκρεμας των 59 σεντς. Και πάνω της υπήρχαν δύο λέξεις τις οποίες είχαν παραβλέψει επιθεωρητές και υγειονομικές αρχές δεκάδων χωρών: διαιθυλική γλυκόλη, το ίδιο δηλητηριώδες συστατικό με τη γλυκιά γεύση που υπάρχει στα αντιψυκτικά και είχε αναμειχθεί σ΄ ένα σιρόπι για τον βήχα στον Παναμά, με αποτέλεσμα 138 πολίτες της χώρας

ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟ «ΚΑΜΠΑΝΑΚΙ»

Ο Καναδάς βρήκε 24 μολυσμένες μάρκες και η Νέα Ζηλανδία 16. Η Ιαπωνία εντόπισε 20 εκατ. σωληνάρια

αυτής να χάσουν πέρυσι τη ζωή τους ή να μείνουν ανάπηροι. Η διαιθυλική γλυκόλη χρησιμοποιείται από λαθραία εργαστήρια ως ένα φτηνό υποκατάστατο της πιο ακριβής χημικής εξαδέλφης της, της γλυκερίνης, που είναι συνηθισμένο συστατικό σε φάρμακα, τρόφιμα και οικιακά προϊόντα. Οι Κινέζοι
Ο κ. Αρίας ανέφερε την ανακάλυψή του, προκαλώντας παγκόσμιο κυνηγητό για τις μολυσμένες οδοντόκρεμες που αποδείχθηκε πως είχαν παρασκευαστεί στην Κίνα. Σήμερα έχουν κηρυχθεί υγειονομικοί συναγερμοί σε 34 χώρες, από το Βιετνάμ έως την Κένυα, από την Τόνγκα στον Ειρηνικό έως τα Τέρκς και Κέικος στην Καραϊβική. Ο Καναδάς βρήκε 24 μολυσμένες μάρκες και η Νέα Ζηλανδία 16. Η Ιαπωνία εντόπισε 20 εκατομμύρια σωληνάρια. Ο συναγερμός για την οδοντόκρεμα ενίσχυσε τις παγκόσμιες ανησυχίες για την ποιότητα των εξαγωγών της Κίνας, κάνοντας την κινεζική κυβέρνηση να υποσχεθεί ότι θα μεταρρυθμίσει τους κανονισμούς της για τα τρόφιμα, τα φάρμακα και τα καταναλωτικά προϊόντα.

Οι «Νιου Γιορκ Τάιμς» εντόπισαν τον κ. Αρίας με τη βοήθεια του γραφείου του δημάρχου της Πόλης του Παναμά. Ο κ. Αρίας, ο οποίος ζει μόνος του, είχε πάει στις 5 Μαΐου στο Βεντέλα, ένα πολυκατάστημα με πολύ φτηνές τιμές, για να αγοράσει άγραφα CD. Εκεί είδε τον σωρό με τις οδοντόκρεμες. «Τα γράμματα ήταν αρκετά μεγάλα για να τα διαβάσω και χωρίς να αγγίξω το σωληνάριο», λέει. «Διαιθυλική γλυκόλη». Ο θόρυβος που είχε δημιουργηθεί πέρυσι για το δηλητηριώδες σιρόπι για τον βήχα είχαν χαράξει τις λέξεις αυτές στη μνήμη του.

«Μου ήταν αδιανόητο μια γνωστή τοξική ουσία που σκότωσε όλους αυτούς τους ανθρώπους να πωλείται ελεύθερα», λέει ο κ. Αρίας, ο οποίος εργάζεται για το Δημόσιο εξετάζοντας περιβαλλοντικές εκθέσεις. Έτσι, αγόρασε ένα σωληνάριο σχεδιάζοντας να το παραδώσει στις υγειονομικές αρχές.
Ο «άγνωστος καταναλωτής»

ΚΑΘΩΣ ΟΙ ΔΗΜΟΣΙΕΣ υπηρεσίες ήταν κλειστές για το Σαββατοκύριακο, αφηγείται ο Εντουάρντο Αρίας, χρησιμοποίησε ένα ρεπό που είχε τη Δευτέρα για να πάει το σωληνάριο στο πλησιέστερο γραφείο του υπουργείου Υγείας. Όμως αρνήθηκαν να το δεχθούν και τον έστειλαν σ΄ ένα κέντρο υγείας. Εκεί ο κ. Αρίας βρέθηκε σ΄ ένα γραφείο με πολύ κόσμο που ζητούσε ιατρική φροντίδα. Ο υπάλληλος τον κατηύθυνε σ΄ ένα άλλο τμήμα του κτιρίου, όπου μίλησε σε άλλο αξιωματούχο. «Του είπα “Δείτε, να η οδοντόκρεμα που αγόρασα στο εμπορικό κέντρο και το λέει ακριβώς εδώ- έχει διαιθυλική γλυκόλη”». Ο κ. Αρίας συμπλήρωσε ένα έντυπο, έφυγε και αναρωτιόταν τι θα γινόταν με τη διαμαρτυρία του.
Την απάντηση την πήρε τρεις ημέρες αργότερα, όταν ο κορυφαίος υγειονομικός αξιωματούχος της χώρας, ο δρ Καμίλο Αγέινε, ανακοίνωσε πως οδοντόκρεμα που περιείχε διαιθυλική γλυκόλη βρέθηκε από έναν άγνωστο καταναλωτή στην Πόλη του Παναμά.