ΕΠΙΔΙΩΚΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

Παρά τις όποιες αδυναμίες του, το V. είναι ορόσημο στην ιστορία της λογοτεχνίας. Όταν προετοιμαζόταν, στο αμερικανικό μυθιστόρημα δέσποζαν μία αγία της Δεξιάς (η Άιν Ραντ) και ένας αφελής μοντερνιστής (ο Τζακ Κέρουακ).

Μέσα σε αυτό το κλίμα ο εικοσάρης Πύντσον ανέλυσε τα επιτεύγματα του Ναμπόκοφ και του Σάλιντζερ, αντιλήφθηκε την ανάγκη για θεαματική αλλαγή πλεύσης και στάθμισε τις δυνατότητες που ανοίγονταν μπροστά του. Με τη φιλοδοξία και την στοχοπροσήλωση που τον χαρακτήριζαν, ήταν από τους πρώτους που είδαν με διαύγεια τα όρια του μοντερνισμού. Με άλλα λόγια, σκέφτηκε ότι θα άφηνε εποχή αν η πεζογραφία του γινόταν πολυσυλλεκτική και φυγόκεντρη.

Σε ηλικία που οι επίδοξοι συγγραφείς διαβάζουν άναρχα, εκείνος ανέτρεξε σε μάστορες του 18ου αιώνα, σε ειδικούς της μεταμφίεσης όπως ο Χένρι Φίλντινγκ και ο Λόρενς Στερν, και τους εκμεταλλεύτηκε κατά το δοκούν. Διέκρινε την παγκόσμια τάση προς το αβαθές πριν ακόμη παγιωθεί και τάχθηκε στην περιγραφή του πολιτισμού της εικόνας ή του ομοιώματος. Επισήμανε την εξάπλωση μιας τεχνολογίας νέου τύπου, διέβλεψε τη θεμελίωση ενός καινούργιου παγκόσμιου χώρου, παρατήρησε κραυγαλέα σημάδια αποπροσωποίησης και σχιζοφρένειας στους συμπατριώτες του και αποφάσισε να χτίσει με όλα τα πιο πάνω ένα λογοτεχνικό στερέωμα. Τέλος, παρά τα νιάτα του και τον αριστερισμό του, ο Πύντσον ήταν ήδη από την εποχή του V. σίγουρος για τη σύγχρονη πρωτοκαθεδρία του σολιψισμού και τον παρουσίασε ως βασικό ανασταλτικό παράγοντα κάθε κοινωνικής προόδου. Για ορισμένους, έγραψε ο συγγραφέας, η ουσία του ιστορικού γίγνεσθαι σχετίζεται με ευσεβή ποντίκια στους υπονόμους. Για κάποιους με κρυμμένους και περιχαρακωμένους Παράδεισους επί της Γης. Για άλλους με φιλοσοφικά συστήματα ατομικής χρήσης. Όλοι τους είναι πεισματικά καθηλωμένοι στον μικρόκοσμό τους, δεν συνδιαλέγονται ούτε συνασπίζονται, και έτσι οι εξουσιαστές μπορούν να επιβάλλονται με ακόμη μεγαλύτερη άνεση.

Τhomas Ρynchon

V.

ΜΤΦ: ΠΡΟΚΟΠΗΣ ΠΡΟΚΟΠΙΔΗΣ ΕΚΔ: ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΗ ΣΕΛ: 672, ΤΙΜΗ: 32 ευρώ