Το πνεύμα του τόνου

Τέχνη 2007

Διαβάζω στην πάντα έξοχη στήλη του Μιχάλη Μητσού («Διαστάσεις») στην εφημερίδα μας την είδηση: Η καλλιτέχνις Σοφί Καλ, που επελέγη από τη Γαλλία να την εκπροσωπήσει στην Μπιενάλε της Βενετίας, ανάμεσα στα άλλα «έργα» της θα εκθέσει και ένα βίντεο έντεκα λεπτών όπου έχει αποτυπώσει την επιθανάτια αγωνία της μητέρας της, με τον τίτλο «Δεν μπόρεσα να συλλάβω τον θάνατο», διότι, λέει, όταν βιντεοσκοπούσε δεν μπορούσε να διακρίνει αν η άρρωστη μητέρα της ήταν ζωντανή ή νεκρή. Δεν θα μείνω σε θέματα προσωπικών δεδομένων. Διότι θαρρώ, ανεξάρτητα αν κάποιος έχει ή όχι συνείδηση τι του σκαρώνουν, και μάλιστα όταν πεθαίνει, έχει δικαίωμα στη διαφύλαξη των προσωπικών του στιγμών. Αφήνω, αν θέλετε, και το μακάβριο του θέματος, που ανταγωνίζεται τις τηλεοπτικές τυμβωρυχίες. Μένω στην τόσο πλέον ευρύχωρη (;) έννοια της τέχνης. Κάποτε η τέχνη σήμαινε μαστοριά, συνταίριασμα, δεξιοτεχνία.

Δεν ήταν εύρημα απλώς. Και δεν ήταν η αλήστου μνήμης νατουραλιστική απαίτηση για την τέχνη ως «φέτα ζωής». Με τη διαφορά πως εδώ πλέον έγινε «δόση θανάτου».

Απορώ πώς δεν εκτίθεται στην Βενετία και η ερασιτεχνική βιντεοσκόπηση του απαγχονισμού του Σαντάμ Χουσεΐν. Αλίμονο πάντως στους Ευρωπαίους καλλιτέχνες αν πλακώσουν στη Βενετία όλοι οι Αμερικανοί οπερατέρ με τις ποικιλίες των βιντεοσκοπήσεων θανατικών εκτελέσεων (με ένεση, με ηλεκτρισμό, με απαγχονισμό και με κάψουλα υδροκυανίου). Μόνο ζώα να μη βιντεοσκοπούν που σφάζονται ή ως πειραματόζωα τυραννιούνται, οπότε να πλακώσει οργίλη η Μπριζίτ Μπαρντό.