[ Πρόσωπα ] Ο Αφγανός του Μπους στον ΟΗΕ

«Θα υλοποιώ τις δεσμεύσεις μου, θα δουλεύω σκληρά, θα ακούω, θα σέβομαι». Με αυτή τη φράση ο Ζαλμάι Χαλιλζάντ, ο Ζαλ όπως τον φωνάζουν οι φίλοι του, αρχίζει με τις καλύτερες προοπτικές την καριέρα του ως μόνιμος αντιπρόσωπος των ΗΠΑ στον ΟΗΕ.

Για πολλούς ο Χαλιλζάντ θεωρείται η καλύτερη επιλογή του προέδρου Μπους για τη θέση του μόνιμου αντιπροσώπου των ΗΠΑ στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Η θητεία του αρχίζει σχεδόν παράλληλα με την ανάληψη από τις ΗΠΑ της προεδρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας, γεγονός που τον φέρνει αντιμέτωπο με τα κορυφαία προβλήματα της διεθνούς κοινότητας.

Ο Χαλιλζάντ είναι αφγανικής καταγωγής, μεγάλωσε στην Καμπούλ και φοίτησε σε αγγλόφωνα σχολεία. Το 1979 έκανε το διδακτορικό του στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου, στις αρχές τις δεκαετίας του 1980 δίδαξε Πολιτικές Επιστήμες στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια της Νέας Υόρκης και το 1984 πολιτογραφήθηκε Αμερικανός. Σύμβουλος της νεοσυντηρητικής «δεξαμενής εγκεφάλων» Rand Corp, συνυπέγραψε το 1998 με άλλους νεοσυντηρητικούς, συμπεριλαμβανομένου του συνεργάτη του στο Πεντάγωνο Πολ Γούλφοβιτς- νυν πρόεδρο της Παγκόσμιας Τράπεζας-, ανοιχτή επιστολή προς τον Κλίντον υπέρ της ανατροπής του Σαντάμ Χουσεΐν.

Πριν από τα Ηνωμένα Έθνη η κυβέρνηση Μπους είχε χρησιμοποιήσει τον Χαλιλζάντ σε νευραλγικές θέσεις για την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ. Από το 2003 έως το 2005 διετέλεσε ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν και από το 2005 έως τις αρχές του 2007 ειδικός απεσταλμένος στο Ιράκ, γεγονός που τον οδήγησε στην πεποίθηση ότι η λύση του Μεσανατολικού είναι η πιο καθοριστική από τις προκλήσεις της εποχής μας.

Ο Χαλιλζάντ είναι ένας από αυτούς που θεωρούν απαραίτητη τη μεταρρύθμιση των δομών του ΟΗΕ και πιστεύει πως τα Ηνωμένα Έθνη πρέπει να διαδραματίσουν ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση και σύνταξη του ιρακινού Συντάγματος, απόψεις που τον απομακρύνουν από το νεοσυντηρητικό παρελθόν του. Τονίζει, επίσης, ότι τα Ηνωμένα Έθνη- αξιοσημείωτο επίτευγμα της προσπάθειας οικοδόμησης διεθνών θεσμών κατά τη διάρκεια της μεταπολεμικής περιόδου – κρίνονται ως το πιο επιτυχημένο όργανο συλλογικής ασφάλειας στην Ιστορία. Σε αντίθεση με τον προκάτοχό του Μπόλτον, είναι άνθρωπος επικοινωνιακός και μετριοπαθής, μια ήρεμη δύναμη που έχει ήδη κερδίσει τη συμπάθεια των συναδέλφων του διπλωματών σε έναν χώρο όπου τόσο το στυλ όσο και η ουσία των λόγων είναι καθοριστικής σημασίας.

Πολλοί αναλυτές προειδοποιούν ωστόσο ότι παρά τις διπλωματικές αβρότητες ο Χαλιλζάντ είναι ένας γνήσιος εκπρόσωπος της συντηρητικής κυβέρνησης Μπους, όπως άλλωστε και ο προκάτοχός του.