Έκθεση του εφευρέτη της αυτόματης γραφής στην Άνδρο

Ένας πρωτεργάτης του πρώιμου σουρεαλισμού, ο χαοτικός, ερωτικός, εριστικός εφευρέτης της αυτόματης ζωγραφικής Αντρέ Μασόν (1896-1987) είναι ο φετινός «καλεσμένος» του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης Άνδρου. Τίτλος της έκθεσης «Ο Αντρέ Μασόν και η Αρχαία Ελλάδα».

«Οι οδυνηρές αντιφάσεις αποτελούν μερικές φορές πηγή μεγάλου πλούτου» έγραφε ο Αντρέ Μασόν. Και η συναρπαστική ζωή του Γάλλου καλλιτέχνη ανταποκρίνεται πλήρως σε αυτόν τον αφορισμό. Πολύ νέος πολέμησε στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο σοβαρός τραυματισμός του τον έφερε κοντά στην ανθρώπινη συνθήκη, τις θεμελιώδεις παρορμήσεις του έρωτα και του θανάτου που επρόκειτο να γίνουν οδηγόί στην πορεία του.

Συχνά δούλευε χωρίς φαγητό, χωρίς ύπνο, υπό την επίδραση ναρκωτικών, ώστε να φθάσει σ΄ έναν χαμηλό βαθμό συνειδητότητας, ν΄ απελευθερώσει την τέχνη του από τον έλεγχο της λογικής και να βρεθεί πιο κοντά στις πηγές του ασυνείδητου.

Ο ισπανικός εμφύλιος πόλεμος τον «οδήγησε» στην Ισπανία, οι ναζί καταδίκασαν τα έργα του ως εκφυλισμένη τέχνη κι όταν δραπέτευσε

ΙΝFΟ

«Ο Αντρέ Μασόν και η αρχαία Ελλάδα» στο Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Ιδρύματος Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή στην Άνδρο.
Διάρκεια: 30 Ιουνίου – 30 Σεπτεμβρίου.

μέσω Μαρτινίκας για τις Ηνωμένες Πολιτείες, με το που πάτησε στο ελεύθερο έδαφος είδε τους τελωνειακούς να καταστρέφουν το καρνέ με τα ερωτικά σχέδιά του ως πορνογραφικά. Ο διονυσιακός και προκλητικός χαρακτήρας του Μασόν που είχε ως ετεροθαλή αδελφό τον Ζακ Λακάν, ο αγαπημένος του Αντρέ Μπρετόν, του Μισέλ Λιρί, του Αντονέν Αρτό κι αργότερα του Ζορζ Μπατάιγ, δεν ταίριαζε με κανένα καθεστώς, πολιτικό ή καλλιτεχνικό. Στις Ηνωμένες Πολιτείες ασχολήθηκε ειδικότερα με τη μελέτη των μύθων, όχι μόνο της Αμερικής και της Αφρικής, αλλά και της αρχαίας Ελλάδας, αφού ως διανοούμενος μελέτησε ιδιαίτερα τον Ηράκλειτο.

Το χαρακτηριστικό της δουλειάς του, που επηρέασε ανυπολόγιστα την αμερικανική τέχνη μεταπολεμικά με τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό εκτός από τον αυτοματισμό της γραφής στο σχέδιο, ήταν η χρήση κατά τον ίδιο τρόπο χρωματιστής άμμου με κόλλα αντί για μπογιές. Μετά την επάνοδό του στο Παρίσι, το 1945, γνώρισε τιμές και αναγνώριση, ενώ ένα σημαντικό μέρος της δουλειάς του είναι αφιερωμένο σε γλυπτά και τον σχεδιασμό κοστουμιών για την όπερα και το θέατρο.