ΜΑΤΙΕΣ Τα φαντάρια

«Όλα στον κόσμο αλλάζουνε κι όλα τα ίδια μένουν…». Πριν από σαράντα χρόνια, ο Γιάννης Νεγρεπόντης (στίχοι) και ο Μάνος Λοΐζος (μουσική) είχαν γράψει τα «Νέγρικα». Ένα απ΄ αυτά τα τραγούδια έλεγε: «Στον πόλεμο ο Τζο περνάει καλά/ τον έχουν ώπα-ώπα/ το νέγρο το λοχία, τον παλικαρά/ Και που ΄χει μαύρη πέτσα καθένας το ξεχνά/κατώτεροι κι ανώτεροι τον λεν΄ παλικαρά/ το νέγρο το λοχία, τον Τζο, το φουκαρά/ Στον πόλεμο ο Τζο περνάει καλά/ ώσπου κακιά μια σφαίρα/ και το δεξί του πέρα/ χέρι του πετά/ Και που ΄χει μαύρη πέτσα καθένας το ξεχνά/ κατώτεροι κι ανώτεροι τον λεν΄ παλικαρά/ του δίνουν και βραβείο/του Τζο, του φουκαρά/ Μονόχειρας ο Τζο ζητάει δουλειά/ μα τι δουλειά να κάνει/ που το δεξί έχει χάσει/ πέρα στο Βιετνάμ;/ Και που ΄χει μαύρη μάνα θυμήθηκαν ξανά/ το νέγρο Τζο τον ήρωα τον λεν΄ αληταρά/ τις πόρτες δεν ανοίγουν/ στον Τζο, το φουκαρά».

Σε ανοιχτή επιστολή συγγενών των Βρετανών στρατευμένων στο Ιράκ και το Αφγανιστάν, που δημοσιεύθηκε στις 11 Μαρτίου στην εφημερίδα «Ιντιπέντεντ», καταγγέλλεται ο Άγγλος πρωθυπουργός Τόνι Μπλερ, ότι «έχει παραμελήσει τους νέους άνδρες και τις γυναίκες που εκτελούν τις διαταγές του, στο όνομά του». Στο τηλεγράφημα του Γαλλικού Πρακτορείου (το διάβασα στην «Ελευθεροτυπία»), οι καταγγέλλοντες τονίζουν, «σας καλούμε να τους εξασφαλίσετε τη δίκαιη μεταχείριση, που αξίζουν. Ζητάμε, συγκεκριμένα, να διασφαλίσετε τη δέουσα περίθαλψη στους στρατιώτες, που είτε έχουν τραυματιστεί είτε υποφέρουν από μετατραυματικό στρες».

Σε άλλες επιστολές, που δημοσίευσε ο «Ομπζέρβερ», γονείς στρατευμένων «καταγγέλλουν τις πλημμελείς και άθλιες, ενίοτε, συνθήκες φροντίδας των παιδιών τους». Και βέβαια, το βρετανικό υπουργείο Άμυνας, όπως και οι αρμόδιοι του εθνικού συστήματος υγείας, λένε τα συνήθη. Ότι, δηλαδή, διεξάγουν έρευνα κάθε φορά που μια οικογένεια κάνει τέτοιου είδους καταγγελίες…

Αλλά και στην Αμερική συμβαίνουν τα ίδια και χειρότερα. «Σε σειρά αποκαλυπτικών άρθρων της «Ουάσιγκτον Ποστ», όπως διαβάζω στην «Καθημερινή» (11/3), περιγράφονται οι άθλιες συνθήκες νοσηλείας των τραυματιών του πολέμου, στο μεγαλύτερο στρατιωτικό νοσοκομείο των ΗΠΑ, το «Ουόλτερ Ριντ», που βρίσκεται στην αμερικανική πρωτεύουσα. «Εκεί, τονίζεται, οι τραυματίες βετεράνοι αναγκάζονται να διαβιώνουν κάτω από τριτοκοσμικές συνθήκες, σε θαλάμους με κατσαρίδες, λεκιασμένες μοκέτες και ξεχαρβαλωμένα κρεβάτια με φτηνά στρώματα».

Ένας 25χρονος δεκανέας, ο Τζορτζ Ρομέρο, λέει: «Τραυματίες φροντίζουν άλλους τραυματίες, ελλείψει νοσηλευτικού προσωπικού, στρατιώτες με ψυχικές διαταραχές υποχρεώνονται να προσέχουν συναδέλφους τους με τάσεις αυτοκτονίας. Έχω βρεθεί κάτω από τα πυρά όλμων και δεν έχασα την ψυχραιμία μου. Εδώ, όμως… Το νοσοκομείο μού στέρησε την ικανότητα να γιατρευτώ, γιατί μας αυξάνει το άγχος και τις τάσεις πανικού. Μισώ αυτό μέρος…». «…Κατώτεροι κι ανώτεροι/ τον λεν΄ αληταρά…».