ΠΡΟΣΩΠΑ Ακτιβίστρια ετών 97

Πριν από οκτώ χρόνια, η Ντόρις Χάντοκ, την οποία οι φίλοι της αποκαλούν με τρυφερότητα «Γκράννυ Ντι» (Γιαγιά Ντι), είχε ξεκινήσει ένα εντυπωσιακό ταξίδι. Ήταν τότε 89 χρόνων, όμως περπάτησε όλη την Αμερική για να κινητοποιήσει τους πολίτες υπέρ της ανάγκης να υπάρξει μεταρρύθμιση στη χρηματοδότηση των ομοσπονδιακών εκλογικών εκστρατειών. Ζύγιζε τότε λιγότερο από 45 κιλά και τώρα, στα 97 της (τα γιόρτασε στις 24 Ιανουαρίου), είναι ακόμη πιο μικροσκοπική. Όμως το πάθος της για κοινωνική δικαιοσύνη παραμένει αμείωτο.

Πέντε χρόνια πριν ξεκινήσει το ταξίδι της, η Γκράννυ Ντι είχε διαβάσει σε μια εφημερίδα για δύο βουλευτές που είχαν εισαγάγει στα κρυφά σε νομοσχέδιο μια επιδότηση 50 εκατ. δολαρίων προς μια καπνοβιομηχανία. Είχε συνειδητοποιήσει τότε πως επρόκειτο για καθαρή διαφθορά, αλλά και πως είναι αδύνατο να είσαι υποψήφιος για το αμερικανικό Κογκρέσο αν δεν είσαι πολυεκατομμυριούχος ή αν δεν παίρνεις παράνομα χρήματα από πολυεθνικές ή από ειδικά συμφέροντα. Ξεκίνησε εκστρατεία για την ψήφιση του διακομματικού νομοσχεδίου «Μακέιν-Φάινγκολντ» για την κατάργηση των κρυφών χρηματοδοτήσεων, πήρε διαβεβαιώσεις από γερουσιαστές, αλλά τελικά το νομοσχέδιο καταψηφίστηκε. «Αποφάσισα τότε να κάνω εκστρατεία υπέρ της μεταρρύθμισης της χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών» εξηγεί. «Και επειδή δεν είχα χρήματα, είπα πως θα εκστρατεύσω σαν προσκυνήτρια. Θα περπατούσα μέχρι να μου προσέφεραν καταφύγιο, θα νήστευα μέχρι να μου έδιναν τροφή».

Έτσι έκανε επί 14 μήνες, στην πορεία της από την Πασαντίνα της Καλιφόρνιας ώς την Ουάσιγκτον. Δεν είχε ιδέα αν θα πετύχαινε κάτι. «Περπατάω για τις μελλοντικές γενιές» έλεγε στον εαυτό της. «Για τα 16 δισέγγονά μου». Όταν έφτασε στην είσοδο της Ουάσιγκτον, 2.300 άνθρωποι βρίσκονταν εκεί για να περπατήσουν μαζί της.

Αυτά συνέβησαν στις αρχές του 2000. Το νομοσχέδιο «Μακέιν-Φάινγκολντ» πέρασε από τη Γερουσία και τη Βουλή και δύο χρόνια αργότερα υπεγράφη από τον πρόεδρο Μπους. Αλλά η Γκράννυ Ντι δεν ησύχασε. Πέρυσι, όταν ουδείς Δημοκρατικός εμφανίστηκε για να αντιπαρατεθεί εκλογικά στον Ρεπουμπλικάνο γερουσιαστή του Νιου Χαμσάιρ Τζουντ Γκρεγκ, η γιαγιά βγήκε μπροστά. Και μπορεί να μην κέρδισε την εκλογή, πήρε όμως 221.000 ψήφους – περισσότερες από το ένα τρίτο. Τον περασμένο μήνα ανέβηκε στο αεροπλάνο για να πάει ξανά στην Ουάσιγκτον. «Μόνο δύο Πολιτείες έχουν ψηφίσει τη μεταρρύθμιση της χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών, βρίσκομαι εδώ για να πιέσω ώστε να ακολουθήσουν και οι άλλες» εξήγησε. Το 2005 είχε κληθεί να μιλήσει κατά την αποφοίτηση των πτυχιούχων του Χαμσάιρ Κόλετζ, στο Άμχερστ της Μασαχουσέτης. Λίγες μέρες πριν, την είχαν φυλακίσει επειδή διαδήλωσε διαβάζοντας άρθρα του Αμερικανικού Συντάγματος μέσα στο κτίριο του Καπιτωλίου. «Ένιωσα πιο ελεύθερη στη φυλακή απ΄ ό,τι είχα αισθανθεί ποτέ στη ζωή μου» είπε στους πτυχιούχους. «Να νοιάζεστε! Να συμμετέχετε! Και να μην πάψετε να συμμετέχετε!».