«Η νέα γειτονιά είναι ο ουρανοξύστης»

Στην «προχωρημένη» οικιστική αρχιτεκτονική ο Έλληνας Κώστας Κονδύλης, που χτίζει το Μανχάταν, αντιπροτείνει τη συμβατική, σίγουρη λύση του ουρανοξύστη
O Έλληνας αρχιτέκτονας Κώστας Κονδύλης έχει χτίσει πάνω από πενήντα ουρανοξύστες στο Μανχάταν, κερδίζοντας την προτίμηση μεγάλων Αμερικανών επενδυτών ακινήτων, της κλάσης του Ντόναλντ Τραμπ. Και υποστηρίζοντας την πρότασή του-κόντρα στα «πρωτοποριακά» αρχιτεκτονικά σχέδια- για κάθετη οικιστική δόμηση, δείχνει απτόητος από την έλλειψη εκτίμησης που δείχνουν κάποιοι συνάδελφοί του στις συμβατικές λύσεις του: «Φυσικά και με ενδιαφέρει τι λένε οι αρχιτέκτονες για τη δουλειά μου. Όμως οι επενδυτές σε υποπτεύονται αν δίνεις σημασία στη γνώμη των άλλων αρχιτεκτόνων, γιατί νομίζουν ότι σκοπεύεις να σχεδιάσεις κάτι προκειμένου να γίνει εξώφυλλο σε αρχιτεκτονικό περιοδικό». Για δε την ιδέα της κατασκευής ουρανοξυστών για κατοικές, λέει: «Είναι μια απόφαση που παίρνει κανείς από μικρός στη ζωή του. Με το να χτίζεις σπίτια έχεις την αίσθηση ότι προσφέρεις κάτι ολοκληρωμένο σε κοινωνικό επίπεδο. Χτίζεις γειτονιές. Γι΄ αυτό και πιστεύω στους ουρανοξύστες. Είναι η πιο φιλική προς το περιβάλλον μορφή ανάπτυξης των πόλεων».

Πριν από 40 χρόνια ο Κώστας Κονδύλης έφυγε από τη Ζυρίχη με προορισμό τη Νέα Υόρκη, έχοντας πάρει την απόφαση να ασχοληθεί με την αρχιτεκτονική. Μέσα σε αυτά τα χρόνια κατάφερε να δημιουργήσει μαζί με τους συνεταίρους του ένα γραφείο 185 συνεργατών, να ολοκληρώσει 75 κτίρια στη Νέα Υόρκη και να αναλάβει άλλα 15 σε άλλες Πολιτείες της Αμερικής, στην Κίνα, την Κορέα και τη Ρωσία. Κερδίζοντας την προτίμηση των μεγάλων εταιρειών και προκαλώντας τη δυσαρέσκεια της αρχιτεκτονικής ελίτ, η οποία δεν θεωρεί αρχιτεκτονικό επίτευγμα τον ουρανοξύστη κατοικιών Τραμπ Γουόρλντ Τάουερ κοντά στο κτίριο του ΟΗΕ, στην καρδιά του Μανχάταν .

Οι 90 όροφοι του οικοδομήματος διεκδικούν τον τίτλο του υψηλότερου οικιστικού συμπλέγματος στον κόσμο και ο Κώστας Κονδύλης έχει εξηγήσει ότι «για να χτιστεί χρησιμοποιήθηκαν νέα δομικά υλικά και νέα τεχνολογία δόμησης για υψηλά κτίρια». «Τα πράγματα αλλάζουν στη Νέα Υόρκη προς μια θετική κατεύθυνση. Η αισθητική του κυρίου Κονδύλη αφορά το τι υπήρχε και όχι τι πρόκειται να συμβεί. Ο Κώστας είναι ένας παραδοσιακός αρχιτέκτονας που αποτελεί ασφαλή λύση για τους επενδυτές που θέλουν παραδοσιακά κτίρια στη Νέα Υόρκη», εξηγεί στους «Νew Υork Τimes» ο αρχιτέκτονας Ρίτσαρντ Μέγιερ.

Η ακίνητη περιουσία του Ντόναλντ Τραμπ στη Νέα Υόρκη φέρει σε πολλά κτίριά της- ή μάλλον ουρανοξύστες- τη σφραγίδα του Έλληνα αρχιτέκτονα. Όπως και η ανακαίνιση του ξενοδοχείου «Πλάζα». Στην Κορέα απ΄ την άλλη, η εταιρεία ηλεκτρονικών Samsung τού ανέθεσε να στεγάσει το στρατηγείο της, το οποίο ο Κονδύλης θα χωρέσει σε έναν ουρανοξύστη μέχρι τον τέλος της χρονιάς. «Ο Κώστας είναι ένας αρχιτέκτονας με πολύ καλό αισθητικό κριτήριο. Μέχρι σήμερα το έργο του δεν είχε αναγνωριστεί όσο θα έπρεπε» δηλώνει ο μεγιστάνας Ντόναλντ Τραμπ για τη συνεργασία τους, παρ΄ όλο που αρκετοί Νεοϋορκέζοι θεωρούν τα κτίριά του υπερβολικά λαμπερά, πανύψηλα, κάποτε και κακόγουστα.

Αν και το έργο του προκαλεί συζητήσεις, ο κριτικός αρχιτεκτονικός λόγος δεν έχει πει πολλά για τον Κώστα Κονδύλη. Με εξαίρεση το οικιστικό συγκρότημα Τραμπ Γουόρλντ Τάουερ: «Το πολυώροφο σύμπλεγμα μοιάζει να δίνει γροθιά στη νοσηρή αντίληψη ότι το κέντρο του Μανχάταν θα είναι για πάντα παραδομένο στους δύο αρ ντεκό ουρανοξύστες , του Εμπάιρ Σ τέιτ και του Κράισλερ».


«Πρώτα σχεδιάζουμε, μετά χτίζουμε»

«Τα πολυώροφα κτίρια γίνονται στο πλαίσιο σχεδιασμού μιας πόλης, ακολουθώντας τη λογική της συγκεκριμένης περιοχής και όχι αυθαίρετα. Στο Μανχάταν οι ουρανοξύστες είναι μέρος της ιστορίας της πόλης», επισημαίνει στα «ΝΕΑ» η αρχιτέκτων Μαρία Θεοδώρου για το αν η κάθετη οικιστική είναι λύση για μια πόλη. «Εκεί το περιβάλλον είναι τεχνητό και η κάθετη δόμηση είναι μέρος αυτού του περιβάλλοντος. Στο Λονδίνο, οι κάτοικοι αρνήθηκαν να κατοικήσουν σε ψηλά κτίρια. Στο Παρίσι, ο πιο ψηλός ουρανοξύστης στην Ευρώπη θα κατασκευαστεί- όχι τυχαία- στην περιοχή της Ντεφάνς, αφού ακολουθεί αυτό το ύφος της σύγχρονης εργασιακής ζώνης. Όσο για την Αθήνα, εκτός από το θέμα των σεισμών, ας μην ξεχνάμε ότι δεν υπάρχει πολεοδομικός προγραμματισμός για την μελλοντική της ανάπτυξη. Μια πόλη δεν έχει ανάγκη τα κτίρια αλλά τον σχεδιασμό. Σήμερα η Αθήνα επεκτείνεται προς τα Μεσόγεια και τον Γέρακα χωρίς να υπάρχουν καν αποχετευτικά δίκτυα. Και στον Ελαιώνα ακούμε ότι θα κατασκευαστούν γυάλινα πολυώροφα κτίρια. Δεν είναι αυτές προτάσεις που θα λύσουν τα οικιστικά μας προβλήματα».