Διαστάσεις Το δύσκολο ταξίδι της επιστροφής

Τα στρατόπεδα που στήθηκαν για τους πρόσφυγες του Νταρφούρ προσφέρουν σχολεία, νοσοκομεία και καθαρό νερό. Όλο και περισσότεροι όμως τα εγκαταλείπουν και παίρνουν τον δρόμο του γυρισμού…

Όλο και περισσότεροι πρόσφυγες από το Νταρφούρ, την αιματοκυλισμένη περιοχή
του Δυτικού Σουδάν, επιστρέφουν στις εστίες τους. Οι πιο πολλοί είναι αγρότες,
ανήκουν δηλαδή στην ομάδα που υπέστη τη μεγαλύτερη δοκιμασία και μέτρησε τα
περισσότερα θύματα από το 2003.

Ο Ομάρ Αμπντούλ Αζίζ Γκαντέρ σκέπασε τα μάτια με τα χέρια του καθώς αντίκρυσε
την καμένη γη. Εκεί όπου οι άλλοι θα έβλεπαν μια άγονη έκταση, εκείνος είδε το
σπίτι του. «Είναι ωραίο να επιστρέφεις», είπε.

Όπως όλοι οι πρόσφυγες του Νταρφούρ, ο Γκαντέρ είδε ότι οι επιλογές του δεν
ήταν πολλές. Θα μπορούσε να μείνει πίσω, στο γεμάτο κόσμο στρατόπεδο όπου
έζησε τα τελευταία δύο χρόνια της ζωής του ή να επιστρέψει στην Αρτάλα, το
χωριό του, το οποίο κάηκε από τους νομάδες ενόπλους.

Αποφάσισε όμως να επιστρέψει στο χωριό του. Έτσι κι έγινε. Γύρισε τον
Σεπτέμβριο, αφού πρώτα έμαθε ότι αυτή η γωνιά στο Νοτιοδυτικό Νταρφούρ ήταν
μάλλον ήσυχη. Νομάδες και αγρότες είχαν αρχίσει να κάνουν τα πρώτα βήματα προς
τη συμφιλίωση. Ωστόσο, το μεγαλύτερο κομμάτι του Νταρφούρ αποτελεί ακόμη πεδίο
μαχών ανάμεσα στους αντάρτες και τα στρατεύματα της σουδανικής κυβέρνησης.
Εκατοντάδες άνθρωποι συνεχίζουν να εγκαταλείπουν τις εστίες τους κάθε μέρα.
Υπάρχουν όμως και άλλες περιοχές, λιγότερο γνωστές, όπου οι πρόσφυγες έχουν
αρχίσει να επιστρέφουν.

Είναι ένα ταξίδι δύσκολο, αυτό της επιστροφής. Μέλη οργανώσεων αρωγής
επισημαίνουν ότι καταγράφουν όλο και περισσότερους πρόσφυγες που αναζητούν τις
ρίζες τους, όπως ο Γκαντέρ. Στην πλειονότητά τους είναι αγρότες, τα πρώτα
θύματα της κρίσης του Νταρφούρ. Σε αυτή τη γωνιά του κόσμου ο τρόπος ζωής και
η εθνότητα συνδέονται άμεσα, με τους περισσότερους αγρότες να ανήκουν σε μη
αραβικές φυλές και τους περισσότερους νομάδες να θεωρούν εαυτούς γνήσιους
Άραβες.

Οι συγκρούσεις έφεραν αυτές τις δύο ομάδες σε αντιπαράθεση. Δεν ήταν όμως
πάντοτε έτσι. Υπάρχουν ορισμένοι που δεν ξεχνούν πως στο κοντινό παρελθόν στο
χωριό Βαστάνι, κοντά στην Αρτάλα, γυναίκες από τα νομαδικά φύλα και γυναίκες
αγροτών έδιναν ραντεβού στα μισά του δρόμου από τα σπίτια τους και έπιναν τσάι
μαζί. Οι νομάδες έφερναν κρέας και οι αγρότες ρύζι – προϊόντα τα οποία
αντάλλασσαν μεταξύ τους. «Κάποιες φορές καθόμουν μαζί τους δυο μέρες.
Συζητούσαμε και λέγαμε αστεία», λέει η Χάουα Αμπντάλα.

Ύστερα όμως ήρθε ο πόλεμος. Ένοπλοι νομάδες πάνω σε άλογα επέδραμαν στο
Βαστάνι το 2003, καίγοντας τις καλύβες και πυροβολώντας τους χωρικούς. Ήταν
ένας εφιάλτης που επαναλήφθηκε ξανά και ξανά, αμέτρητες φορές. Κάποιους από
τους ενόπλους οι αγρότες τους αναγνώρισαν, άλλους όχι.

Δεν έχει περάσει πολύς καιρός από την επιστροφή της Αμπντάλα στο σπίτι της. Η
γυναίκα του Άραβα γείτονά της τής χτύπησε κάποια στιγμή την πόρτα. Στεκόταν
εκεί, στην είσοδο, με μια αγκαλιά γεμάτη τρόφιμα και τα μάτια της δακρυσμένα.
«Μου έλεγε ότι λυπάται πολύ και έκλαιγε. Έκλαιγε περισσότερο κι από μένα για
ό,τι είχε γίνει».

LINK: http://diastaseis.blogspot.com