Ένα Νόμπελ σπάει το κολιέ της Τζάκι

«Δεν βρίσκω ούτε καν τα μαλλιά μου ενώ η Μέριλιν τα είχε όλα γύρω από το πρόσωπό της», λέει η Τζάκυ στον μετά θάνατον μονόλογό της κατά Γέλινεκ

Οι φωτογραφίες από την παράσταση που κατακλύζουν τον γαλλικό Τύπο είναι από
μόνες τους ένα πολύ δυνατό πρώτο σοκ. Πάνω στο νεκροκρέβατο, πνιγμένη στα
λουλούδια η τελευταία θεά των ΜΜΕ μάς μιλάει από τον άλλο κόσμο. Με τον
χαρακτηριστικό βρόχο από πέρλες γύρω από τον λαιμό της και με έσχατο ένδυμα
ένα απλό λευκό φόρεμα, η Τζάκυ κοιτάζει τη ζωή της χωρίς τα αξεσουάρ του μύθου
της, δηλαδή το ματωμένο ροζ ταγέρ της Σανέλ που φορούσε στο μοιραίο ταξίδι στο
Ντάλας.

Η ματιά της ανακατώστρας Ελφρίντε Γέλινεκ δεν είναι απλώς αποκαθηλωτική και η
γνωστή φεμινιστική της διαμαρτυρία δεν σερβίρεται σκέτη. Εκτός από τη σκέψη
του Ρολάν Μπαρτ, στο νέο της θεατρικό εγχείρημα έχει πολύτιμο σύμμαχο τη
σκηνοθετική δεινότητα ενός ακόμη «ταραξία», του Μαρσέλ Μποζονέ, ο οποίος, από
τη θέση του διευθυντή της Κομεντί Φρανσέζ, είχε «κόψει» προ μηνών θεατρική
παράσταση του Αυστριακού Πέτερ Χάντκε τιμωρώντας τον, όπως ειπώθηκε, για τις
φιλοσερβικές απόψεις του. Η εξηντάχρονη Γέλινεκ υπερασπίστηκε τότε με πάθος
τον συμπατριώτη της αυτό όμως δεν την εμπόδισε να συνεργαστεί με τον
«λογοκριτή του» όταν ήρθε η ώρα να ανεβεί στη σκηνή ο μονόλογος της Τζάκι, ένα
κομμάτι από το βιβλίο της «Δράματα πριγκιπισσών, ο θάνατος και η κόρη». Κάτω
από τον τίτλο που παραπέμπει στο γνωστό έργο του Σούμπερτ, η συγγραφέας
τσαλακώνει με τον μοναδικά αντιποιητικό της τρόπο γυναικείους μύθους,
συμπεριλαμβανομένων των μύθων της Χιονάτης, της Ωραίας Κοιμωμένης, της Σίλβιας
Πλαθ και φυσικά της Τζάκυ Κέννεντυ.

«Δεν βρίσκω ούτε καν τα μαλλιά μου»

Αναλαμβάνοντας τον ρόλο «που σκοτώνει» η φινετσάτη ηθοποιός Τζουντίτ Ανρί δεν
προσπαθεί να γίνει η Τζάκυ. Πώς είναι δυνατόν άλλωστε όταν έχει στα χέρια της
το κοφτερό κείμενο της μπρεχτικής Ελφρίντε Γέλινεκ. Κάτω από τις νεκρικές
λάμψεις του σκηνικού, μιλάει και μιλάει και μιλάει προσπαθώντας να απαλλάξει
τον μύθο από το περίβλημά του. Στη μάχη με ένα κολιέ από πέρλες πασχίζει να
βγάλει τελική νικήτρια τη «γυναίκα», πράγμα μάλλον ακατόρθωτο αφού η Ελφρίντε
Γέλινεκ έχει σαφή άποψη για τις μούσες των μίντια που αφέθηκαν οικειοθελώς
στην έλξη της δημοσιότητας. Είναι μάλιστα τόσο σίγουρη ότι, η ηρωίδα της, έτσι
όπως πορεύτηκε στη ζωή, δεν έχει σωσμό, ώστε βάζει την Τζάκυ να μακαρίζει την
τύχη της αντεράστριας της Μέριλιν Μονρόε. «Θα ‘θελα τόσο να κάνω ένα βήμα προς
τα εμένα, να με παρηγορήσω. Αλλά δεν βρίσκω κανέναν. Δεν βρίσκω ούτε καν τα
μαλλιά μου ενώ η Μέριλιν τα είχε όλα γύρω από το πρόσωπό της. Πάει καιρός που
μου πέσανε από αυτόν τον καταραμένο καρκίνο. Δεν είναι αστείο; Δεν έχω πια
ούτε μαλλιά για να μου πέσουν. Θα μου έκανε εντύπωση αν είχα και σώμα. Κουνάω
το χέρι μου μπροστά στο πρόσωπό μου. Εϊ. Είναι κανείς εδώ; Γιατί δεν πρέπει να
με βλέπω; Αφού το κάνει όλος ο κόσμος. Όχι. Δεν είναι κανείς εδώ».

Η Αυστριακή Ελφρίντε Γέλινεκ τιμήθηκε το 2004 με το βραβείο Νόμπελ
λΛογοτεχνίας. Είναι γνωστή στο ελληνικό κοινό από την κινηματογραφική μεταφορά
του μυθιστορήματός της «Η πιανίστρια» από τον Χάνεκε το 2001. Από τα βιβλία
της που κυκλοφορούν στα ελληνικά τα πιο δημοφιλή είναι η «Λαγνεία» και οι
«Αποκλεισμένοι», Εκδ. Εκκρεμές

INFO

Θέατρο Rond-Point, Παρίσι. «Τζάκυ» της Ελφρίντε Γέλινεκ σε σκηνοθεσία Μαρσέλ
Μποζονέ. Έως 15 Οκτωβρίου. Η πρώτη δημόσια ανάγνωση του έργου έγινε στο Τορόντο.