Πιστωτικές κάρτες: αγοράζεις τηλεόραση, πληρώνεις… αυτοκίνητο

Αγοράζεις τηλεόραση με πιστωτική κάρτα και την πληρώνεις όσο κι ένα…
αυτοκίνητο. Απίστευτο κι όμως αληθινό. Με επιτόκια-φωτιά, μειωμένη ελάχιστη
καταβολή, εισφορές και «καπέλα», τα χρέη από πιστωτικές κάρτες εκτινάσσονται
στα ύψη, πολλαπλασιάζοντας το κόστος ακόμα και καθημερινών αγορών. Για
παράδειγμα, εάν κάποιος αγοράσει μια τηλεόραση αξίας 3.000 ευρώ με πιστωτική
κάρτα και αποφασίσει να εξοφλήσει την αγορά του σε τρία χρόνια, θα πληρώσει
συνολικά 850 ευρώ επιπλέον σε τόκους. Πρόκειται για χαράτσι περίπου 30% σε
αυτήν την αγορά του. Πληρώνοντας κάθε μήνα 107 ευρώ και με τελικό επιτόκιο που
ανέρχεται σε 17%, το συνολικό κόστος της τηλεόρασης θα ανέλθει σε 3.850 ευρώ.

Αντίστοιχα, για την ίδια αγορά αν ο καταναλωτής επιλέξει να εξοφλήσει τα χρέη
του σε πέντε χρόνια, το «καπέλο» που θα πληρώσει αγγίζει το 50% της αρχικής
αξίας του προϊόντος. Δηλαδή, αντί για μία τηλεόραση, στην πραγματικότητα
πληρώνει… μιάμιση, καθώς οι συνολικοί τόκοι ανέρχονται σε 1.473 ευρώ και το
τελικό, πραγματικό, κόστος της αγοράς είναι 4.473 ευρώ. Όσο για τη μηνιαία
καταβολή στην κάρτα, αυτή ανέρχεται σε 74,56 ευρώ.

H ελάχιστη καταβολή

Το «χαράτσι» πολλαπλασιάζεται, όμως, στην περίπτωση κατά την οποία ο κάτοχος
της πιστωτικής κάρτας δεν προχωρήσει στην αποπληρωμή του ποσού αλλά, αντίθετα,
επιλέξει να πληρώσει μόνο την ελάχιστη καταβολή. Πριν από μια διετία οι
καταναλωτές πλήρωναν υποχρεωτικά τουλάχιστον το 5% των οφειλών τους κάθε μήνα.
Οι τράπεζες, στο διάστημα αυτό, μείωσαν την ελάχιστη καταβολή στο 2,5% – 3%
ενώ τώρα τη μειώνουν ακόμη περισσότερο, ακόμα και στο 2%, «δεσμεύοντας» τους
καταναλωτές για περισσότερα χρόνια, ακόμα και για χρέη λίγων εκατοντάδων ευρώ.
Δηλαδή, έχουν στήσει μια πρώτης τάξεως παγίδα σε όσους δουν το «τυρί» – δηλαδή
τη χαμηλή μηνιαία δόση – όχι όμως και τη «φάκα», που δεν είναι άλλη από τους
υπέρογκους τόκους που θα πληρώσουν στις τράπεζες.

Σε… 24 χρόνια

Στο ίδιο παράδειγμα, αν ο καταναλωτής επιλέξει να καταβάλλει μονάχα την
ελάχιστη δόση, θα αποπληρώσει τις οφειλές του έπειτα από… 24 χρόνια, έχοντας
καταβάλει πάνω από 5.500 ευρώ σε τόκους. Δηλαδή, πληρώνοντας μόνο το 2% του
ποσού ή το ελάχιστο ποσό των 15 ευρώ ανά μήνα, θα καταφέρει να ξεχρεώσει την
τηλεόραση τον… 290ό μήνα ή 24 χρόνια και δύο μήνες μετά την αρχική αγορά!
Μέσα στο χρονικό διάστημα αυτό θα έχει καταβάλει στην τράπεζα 8.765,5 ευρώ –
και συνολικούς τόκους ύψους 5.765,5 ευρώ για ένα ποσό 3.000 ευρώ. Δηλαδή, ούτε
λίγο ούτε πολύ, η αγορά μιας τηλεόρασης θα του κοστίσει όσο ένα… αυτοκίνητο!

H «μαγική εικόνα» των υπέρογκων οφειλών εξηγείται από τα επιτόκια-φωτιά και
τις «τσουχτερές» προμήθειες που πληρώνουν οι κάτοχοι των περίπου 12,5
εκατομμυρίων πιστωτικών καρτών που κυκλοφορούν σήμερα στην ελληνική αγορά. Όχι
μόνο επιβαρύνονται με πραγματικό επιτόκιο που ξεπερνά ακόμα και το 19% στα 7,4
δισ. ευρώ που οφείλουν σε «πλαστικό χρήμα», αλλά και – ανεξάρτητα από τη χρήση
της κάρτας – πληρώνουν κάθε χρόνο συνδρομές και προμήθειες που φτάνουν ώς και
τα 100 ευρώ, εκτινάσσοντας το πραγματικό κόστος δανεισμού.

Παγκόσμια πατέντα

Συγκεκριμένα, τα ήδη υψηλά ονομαστικά επιτόκια – της τάξεως του 15,5% – που
χρεώνουν οι τράπεζες, επιβαρύνονται με την εισφορά του νόμου 128/75 ύψους
0,6%, που αποτελεί παγκόσμια πατέντα. Παράλληλα, οι τράπεζες «ψαλιδίζουν» την
περίοδο χάριτος, επιβαρύνουν με προμήθειες την ανάληψη μετρητών και μειώνουν
την ελάχιστη καταβολή, δημιουργώντας έναν «κλοιό» χρεώσεων που πολλαπλασιάζει
το κόστος της κάθε αγοράς με «πλαστικό χρήμα».

«Χαράτσι» έως 26 ευρώ για κάθε ανάληψη μετρητών

Το μεγαλύτερο «καπέλο» πληρώνουν όσοι πραγματοποιήσουν ανάληψη μετρητών από
την κάρτα τους. Όχι μόνον επειδή επιβαρύνονται με τόκους από την πρώτη κιόλας
ημέρα της συναλλαγής και δεν απολαμβάνουν την – όποια – περίοδο χάριτος που
ισχύει για τις υπόλοιπες αγορές, αλλά και διότι οι τράπεζες χρεώνουν ιδιαίτερα
υψηλές προμήθειες στη συναλλαγή αυτή. Συγκεκριμένα, το «χαράτσι» μπορεί να
φτάσει έως και τα 26 ευρώ ανά συναλλαγή, ποσό που μεταφράζεται σε επιπλέον
ετήσιο επιτόκιο της τάξεως της 1,5 μονάδας σε περίπτωση ανάληψης της τάξης των
1.500 ευρώ, η οποία και αποπληρώνεται μέσα σε ένα έτος.

Τέλος, από την «παγίδα» των προμηθειών δεν ξεφεύγουν ούτε οι επιχειρήσεις, που
καταβάλλουν στις τράπεζες προμήθεια της τάξης του 0,5% έως 4% ανά συναλλαγή,
προκειμένου να δώσουν τη δυνατότητα στους καταναλωτές να πληρώσουν με
«πλαστικό χρήμα». Και, επιπλέον, όσο μικρότερη είναι η επιχείρηση, τόσο
ανεβαίνει το κόστος, καθώς η προμήθεια αυξάνεται όσο χαμηλότερος είναι ο
τζίρος του καταστήματος.

Κοστίζουν έως 100 ευρώ τον χρόνο, ακόμη και χωρίς χρήση

Από την «παγίδα» των χρεώσεων δεν ξεφεύγουν ακόμα και όσοι επιλέγουν να
αποπληρώνουν κάθε μήνα το σύνολο των οφειλών ή δεν χρησιμοποιούν καθόλου την
κάρτα τους. Και αυτό, γιατί οι ετήσιες προμήθειες και οι μηνιαίες εισφορές
συχνά ξεπερνούν τα 100 ευρώ ανά έτος, ανεξάρτητα από τη χρήση της κάρτας. Για
του λόγου το αληθές, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν καταθέσει τα
χρηματοπιστωτικά ιδρύματα στην Τράπεζα της Ελλάδος, η ετήσια συνδρομή
ανέρχεται – κατά μέσον όρο – στα 26 ευρώ και φθάνει τα 40,80 ευρώ στις
«βασικές» κάρτες Visa και MasterCard. Μάλιστα, στην περίπτωση των
«αναβαθμισμένων» πιστωτικών καρτών (χρυσές, πλατινένιες κ.λπ.), η ετήσια
συνδρομή εκτινάσσεται στα 79 ευρώ, κατά μέσον όρο· και αν σε αυτή προστεθούν
τα περίπου 2 ευρώ τον μήνα που χρεώνουν κάποιες τράπεζες για ασφάλειες και
άλλα έξοδα λογαριασμών, το «χαράτσι» ξεπερνά με ευκολία τα 100 ευρώ ανά έτος,
για κάθε κάρτα.