«M’ έβαλε ο Iησούς να τον προδώσω»

Οι τελευταίες λέξεις στην τελευταία σελίδα του κώδικα γράφουν «Ευαγγέλιο του Ιούδα»

Ολική ανατροπή στην εικόνα του διασημότερου προδότη της Ιστορίας, του Ιούδα,
έρχεται να φέρει ένας αρχαίος αιγυπτιακός κώδικας του 3ου (ή 4ου) αιώνα μ.X.
Και από καταδότης που οδήγησε τον Ιησού στον σταυρό αναδεικνύεται σε ήρωα, που
όχι απλώς κατανόησε σε βάθος τα διδάγματα του δασκάλου του, αλλά τον πρόδωσε
εκτελώντας εντολές του και έχοντας πλήρη συνείδηση των επιπτώσεων! Αυτή την
εκδοχή τουλάχιστον παρουσιάζει το μόνο γνωστό αντίγραφο του Ευαγγελίου του
Ιούδα, το οποίο διαβάστηκε και μεταφράστηκε από διεθνή επιστημονική ομάδα και
παρουσιάζεται σε παγκόσμια πρώτη από το περιοδικό «National Geographic».

«Εσύ θα θυσιάσεις τον άνθρωπο που με ενδύει» είναι το σημαντικότερο εδάφιο του
Ευαγγελίου – του οποίου το πρωτότυπο είχε γραφεί πριν από το 180 μ.X. στα
ελληνικά και αρχίζει με τη φράση «η απόκρυφη διήγηση της αποκάλυψης που
φανέρωσε ο Ιησούς σε συνομιλία με τον Ιούδα τον Ισκαριώτη…». «Ο Ιούδας,
λοιπόν, πρόκειται να σκοτώσει τον Ιησού και θα το κάνει για χάρη του»,
σημειώνει ο Άντριου Κόκμπερν που υπογράφει το άρθρο στο «National Geographic».

Σε μια από τις πολλές σπηλιές Βόρεια και Ανατολικά της Ελ Μίνια, στην Αίγυπτο, βρέθηκε το χειρόγραφο που περιέχει το Ευαγγέλιο του Ιούδα

Ο Ιησούς «θα απαλλαγεί τελικά από την υλική, φυσική του σάρκα κι έτσι θα
απελευθερωθεί ο πραγματικός Χριστός, το θείο ον που βρίσκεται εντός του», ενώ
το γεγονός ότι αναθέτει αυτό το καθήκον στον Ιούδα είναι ένα δείγμα ότι τον
ξεχωρίζει: «Σήκωσε τα μάτια σου και κοίταξε στο σύννεφο και το φως που είναι
μέσα του και τους αστέρες που το περιβάλλουν. Ο αστέρας που οδηγεί τον δρόμο
είναι ο αστέρας σου», του λέει ενθαρρυντικά ο Ιησούς. Τον προειδοποιεί ωστόσο
ότι θα αναθεματιστεί. Τελικά, ο Ιούδας βιώνει μια αποκάλυψη κατά την οποία
μπαίνει μέσα σε ένα «φεγγοβόλο σύννεφο». Οι άνθρωποι στη γη ακούνε μια φωνή να
βγαίνει από το σύννεφο, αν και όσα λέει μπορεί να μείνουν άγνωστα για πάντα,
καθώς σ’ αυτό το σημείο ο δερματόδετος κώδικας – που βρέθηκε θρυμματισμένος σε
σχεδόν 1.000 κομμάτια – έχει καταστραφεί.

Γιατί όμως ένα τόσο σημαντικό κείμενο έμεινε μυστικό εδώ και 1.700 χρόνια;
Διότι η παραλλαγή της ιστορίας του Ιούδα – ότι δηλαδή ο Ιούδας δεν πρόδωσε τον
Χριστό αλλά έδρασε κατ’ εντολήν του Κυρίου του – παραήταν ανατρεπτική για τους
πατέρες της Εκκλησίας των πρώτων αιώνων, οι οποίοι το καταδίκασαν ως αιρετικό,
ελπίζοντας να το αφανίσουν από την Ιστορία.

Θρυμματισμένος σε 1.000 κομμάτια ήταν ο δερματό-δετος κώδικας στον οποίο περιλαμβάνεται το Ευαγγέλιο του Ιούδα (φωτογραφίες: Κένεθ Γκάρετ)

H σημαντικότερη ανακάλυψη μη βιβλικού κειμένου τα τελευταία 60 χρόνια, ωστόσο,
έχει προκαλέσει ήδη συζητήσεις στους επιστημονικούς κύκλους πριν ακόμη γίνει
γνωστό το περιεχόμενό του καθώς θεωρείται ότι μαρτυρεί τις αντιπαλότητες κατά
τον 2ο αιώνα μ.X. και η δημοσίευσή του αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Ορισμένοι δε, εντάσσουν την ανακοίνωση στην προσπάθεια αποκατάστασης του Ιούδα
στο πλαίσιο της διάθεσης του Πάπα Βενέδικτου ΙΣΤ’ να βελτιώσει τις σχέσεις της
Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας με την Εβραϊκή – κάτι που αποτελεί σημαντικό στόχο
της θητείας του.

Περιπέτεια τριάντα ετών

Ένα και μοναδικό αντίγραφο του πρωτότυπου (που ήταν γραμμένο στα ελληνικά)
Ευαγγελίου του Ιούδα στα κοπτικά με ελληνικούς χαρακτήρες (γλώσσα που
εχρησιμοποιείτο στην Αίγυπτο την πρωτοχριστιανική εποχή) κατάφερε να σωθεί
κρυμμένο σε μια σπηλιά κοντά στην πόλη Ελ Μίνια, ανάμεσα στο Κάιρο και το
Λούξορ. Ανακαλύφθηκε τυχαία τη δεκαετία του ’70 και πουλήθηκε σε έναν έμπορο
αρχαιοτήτων στο Κάιρο, εκλάπη και βγήκε λαθραία στο εξωτερικό. Δεν κατάφερε
όμως να πωληθεί παρά μόνο τον Απρίλιο του 2000 για περίπου 300.000 δολάρια
στην Ελληνίδα εξ Αιγύπτου έμπορο αρχαιοτήτων, Φρίντα Νούσμπεργκερ – Τσάκος για
να καταλήξει στο Maecenas Foundation for Ancient Art στην Ελβετία, το οποίο σε
συνεργασία με το «National Geographic» και το Waitt Foundation for Historical
Discovery εργάστηκε για τη συντήρηση, ταυτοποίηση και μετάφραση του
χειρογράφου.

INFO

H ελληνική μετάφραση του Ευαγγελίου του Ιούδα κυκλοφορεί πλήρως σχολιασμένη
την Τρίτη μαζί με το «National Geographic».