«Mεταλλαγμένα κοτόπουλα η λύση»

H αφορμή δόθηκε με τη γρίπη των πτηνών. Βρετανοί επιστήμονες προσπαθούν
τώρα να δημιουργήσουν μεταλλαγμένα πουλερικά ανθεκτικά στη νόσο, με στόχο να
αντικατασταθούν τα υπάρχοντα σε όλον τον κόσμο. Πώς όμως θα γίνει αυτό δεκτό
από τους πτηνοτρόφους και τους καταναλωτές;

H βιοτεχνολογία δίνει τη δική της απάντηση στη γρίπη των πτηνών, αλλά και στην
απειλή μιας ενδεχόμενης πανδημίας γρίπης μεταξύ των ανθρώπων. H απάντηση αυτή
ονομάζεται «μεταλλαγμένα κοτόπουλα» και για τους Βρετανούς επιστήμονες που την
επεξεργάζονται θα μπορούσε να περιορίσει κατά πολύ τις πιθανότητες εμφάνισης
ενός στελέχους που θα μεταδίδεται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο.

H ομάδα των Βρετανών ειδικών, με επικεφαλής τον Λόρενς Τίλεϊ, καθηγητή
Μοριακής Ιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ και την Έλεν Σανγκ του
Ινστιτούτου Ρόσλιν, έχει αρχίσει ήδη να τροποποιεί γενετικά τα πουλερικά, με
στόχο να τα προστατεύσει από το στέλεχος Η5Ν1, το οποίο ευθύνεται για τον
θάνατο χιλιάδων πτηνών και την εξόντωση ακόμη περισσότερων στην Άπω Ανατολή.
Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι η ίδια μέθοδος θα μπορεί να προστατεύσει τα
πουλερικά και κατά άλλων στελεχών της γρίπης, ώστε να αποτραπεί το ενδεχόμενο
εμφάνισης μιας ανθρώπινης πανδημίας. Για παράδειγμα, ένα άλλο εν δυνάμει
πανδημικό στέλεχος είναι το Η7Ν1, το οποίο εντοπίστηκε σε πουλερικά στην
Ιταλία το 1999 και συνδέθηκε με το Η7Ν7, αυτό δηλαδή που αφάνισε το 2003
χιλιάδες πτηνά στην Ολλανδία.

Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, αν τα πουλερικά σε όλο τον κόσμο μπορούσαν να
αντικατασταθούν με τα μεταλλαγμένα, τα οποία θα είχαν παραχθεί έτσι ώστε να
αντιστέκονται στον ιό της γρίπης, τότε θα περιορίζονταν δραστικά οι
πιθανότητες μετάδοσής του στους ανθρώπους, άρα και της μετάλλαξής του, ώστε να
προκαλέσει πανδημία. «Τα πουλερικά με ανθεκτικότητα στη γρίπη έχουν ξεκάθαρα
οφέλη για την ανθρώπινη υγεία και τη ζωή τους, καθώς δεν θα χρειαζόταν να τα
εξοντώνουμε. Τα κοτόπουλα αποτελούν τον συνδετικό κρίκο ανάμεσα στον πληθυσμό
των άγριων πτηνών – τα οποία πλήττονται από τη γρίπη – και τους ανθρώπους, απ’
όπου μπορούν να αναδυθούν νέα πανδημικά στελέχη. Αν αφαιρεθεί αυτή η γέφυρα,
θα μειωθεί εξαιρετικά ο κίνδυνος από τους ιούς της γρίπης», δήλωσε ο καθηγητής
Τίλεϊ.

AN ΠΑΡΟΥΝ ΤΟ «ΟΚ»

5 χρόνια για να αντικατασταθούν όλα τα πουλερικά του κόσμου!

OI ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ Τίλεϊ και Σανγκ έχουν ήδη αποδείξει ότι τα κύτταρα των
πουλερικών μπορούν να προστατευθούν από τη γρίπη με εισαγωγή μικρών τμημάτων
γενετικού υλικού. Ένα από τα βασικά στάδια της διαδικασίας που εφαρμόζουν,
προβλέπει την εισαγωγή ενός λειτουργικού γονιδιακού αντιγράφου, το οποίο
παράγει την αντιιική πρωτεΐνη Mx, η οποία είναι ελλιπής σε πολλά πουλερικά. Με
αυτόν τον τρόπο βελτιώνεται η ικανότητα των πτηνών να αντιστέκονται στον ιό
Η5Ν1 αλλά και σε άλλα στελέχη. Όμως, ακόμη κι αν τα αποτελέσματα των
επιστημονικών δοκιμών αποδειχθούν ενθαρρυντικά, θα είναι αργά για να συμβάλει
η προτεινόμενη μέθοδος στην αντιμετώπιση του παρόντος ξεσπάσματος της νόσου.
Επίσης, για να εφαρμοστεί σε μαζικό επίπεδο, προϋποθέτει σαφές ρυθμιστικό
πλαίσιο, τη σύμφωνη γνώμη των πτηνοτρόφων αλλά και την αποδοχή του κοινού. Και
αυτές οι προϋποθέσεις, αυτή τη στιγμή τουλάχιστον, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι
υφίστανται. Οι επιστήμονες πάντως υποστηρίζουν ότι αν εγκριθεί από κάθε αρχή η
πρότασή τους για τα μεταλλαγμένα πουλερικά και ξεπεραστεί κάθε εμπόδιο, θα
είναι έτοιμοι να αντικαταστήσουν ολόκληρο τον πληθυσμό τους σε όλο τον κόσμο,
σε μία πενταετία.

Επιμέλεια: Ρένα Δημητρίου